آیه ۲۵ سوره رعد
 | |
| مشخصات آیه | |
|---|---|
| واقع در سوره | سوره رعد |
| شماره آیه | ۲۵ |
| جزء | ۱۳ |
| اطلاعات محتوایی | |
| موضوع | اخلاقی |
| درباره | صفات فاسقان |
| آیات مرتبط | آیه ۲۷ سوره بقره |
آیه ۲۵ سوره رعد، پس از توصیف وفاداران به عهد الهی در آیات پیشین، ویژگی‌های پیمان‌شکنان و فرجام آنان را بیان می‌کند و آنان را به دوری از رحمت خدا و عذاب آخرت هشدار می‌دهد.[۱] شیخ طوسی، عهد الهی را التزام به واجبات و عمل به حق معنا کرده است.[۲] مکارم شیرازی، پیمان و عهد در این آیه را فطری، عقلی و تشریعی دانسته است.[۳] در تفسیر قمی، نقض عهد به شکستن پیمان ولایت امام علی(ع) تفسیر شده که در عالم ذر و غدیر خم گرفته شده است.[۴]
﴿وَالَّذِينَ يَنْقُضُونَ عَهْدَ اللَّهِ مِنْ بَعْدِ مِيثَاقِهِ وَيَقْطَعُونَ مَا أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَنْ يُوصَلَ وَيُفْسِدُونَ فِي الْأَرْضِ أُولَئِكَ لَهُمُ اللَّعْنَةُ وَلَهُمْ سُوءُ الدَّارِ ٢٥﴾ [رعد:25]|﴿و کسانی که پیمان خدا را پس از بستن آن می‌شکنند و آنچه را خدا به پیوستن آن فرمان داده می‌گسلند و در زمین فساد می‌کنند بر ایشان لعنت است و بد فرجامی آن سرای ایشان راست ٢٥﴾
در این آیه به قطع پیوندها اشاره شده است و شیخ طوسی، صله‌رحم و پیوند با پیامبر(ص) را از مصادیق پیوندهای واجب دانسته است.[۵] در تفسیر نمونه، این پیوندها شامل رابطه با خدا، رهبران الهی، مردم و خویشتن است.[۶] سید محمد حسین طباطبایی در المیزان، از امام کاظم(ع) نقل کرده که صله و پیوند با آل‌محمد(ص) شامل پیوند خویشاوندی دانسته شده است.[۷] در دیگر تفاسیر روایی شیعه از امام صادق(ع) نقل شده است که نقض عهد و قطع رحم با استناد به پایان آیه، از گناهان کبیره شمرده شده‌اند.[۸] مدرسی نیز از پیوند با خویشاوندان و خاندان وحی یاد کرده است.[۹] در روایت منقول از امام سجاد(ع) در تفسیر نورالثقلین، با استناد به آیه ۲۵ رعد و دو موضع دیگر قرآن، از معاشرت با قطع‌کننده رحم نهی شده است.[۱۰]
طوسی و طبرسی درباره فساد در زمین که در انتهای آیه بدان اشاره شده است، دعوت به غیر خدا، جنگ با پیامبر(ص) و مؤمنان، گناه و ستم و ویرانی سرزمین‌ها را به عنوان دیدگاه‌های مطرح نقل کرده است.[۱۱] مکارم شیرازی، فساد را نتیجه پیمان‌شکنی و قطع پیوندها دانسته است.[۱۲] مدرسی از مفسران شیعه، تخریب محیط‌زیست، آلودگی طبیعت و کاربرد سلاح‌های میکروبی را در شمار فساد در روی زمین مطرح کرده است.[۱۳]
پانویس
- ↑ طباطبایی، المیزان، ۱۴۱۷ق، ج۱۱، ص۳۴۷؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۶، ص۴۴۶.
- ↑ طوسی، التبیان، بی‌تا، ج۶، ص۲۴۷.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱۰، ص۱۹۹.
- ↑ قمی، تفسیر القمی، ۱۳۶۳ش، ج۱، ص۳۶۳.
- ↑ طوسی، التبیان، بی‌تا، ج۶، ص۲۴۷.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱۰، ص۱۹۹.
- ↑ طباطبایی، المیزان، ۱۴۱۷ق، ج۱۱، ص۳۴۹.
- ↑ عروسی حویزی، تفسیر نور الثقلین، ۱۴۱۵ق، ج۲، ص۵۰۱–۵۰۲.
- ↑ مدرسی، من هدی القرآن، ۱۴۱۹ق، ج۵، ص۳۳۵.
- ↑ عروسی حویزی، تفسیر نور الثقلین، ۱۴۱۵ق، ج۲، ص۵۰۱.
- ↑ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۶، ص۴۴۶؛ طوسی، التبیان، بی‌تا، ج۶، ص۲۴۷.
- ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱۰، ص۱۹۹.
- ↑ مدرسی، من هدی القرآن، ۱۴۱۹ق، ج۵، ص۳۳۵.
منابع
- طباطبایی، سید محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، ۱۴۱۷ق.
- طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، تهران، انتشارات ناصر خسرو، ۱۳۷۲ش.
- طوسی، محمد بن حسن، التبیان فی تفسیر القرآن، بیروت، دار احیاء التراث العربی، بی‌تا.
- عروسی حویزی، عبدعلی بن جمعه، تفسیر نور الثقلین، قم، انتشارات اسماعیلیان، ۱۴۱۵ق.
- قمی، علی بن ابراهیم، تفسیر القمی، قم، دار الکتاب، ۱۳۶۳ش.
- مدرسی، سید محمدتقی، من هدی القرآن، تهران، دار محبی الحسین، ۱۴۱۹ق.
- مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دار الکتب الاسلامیه، ۱۳۷۴ش.