پرش به محتوا

ید بیضا

از ویکی شیعه
موسی پیامبر

ید بَیضَاء (دست تابان) یکی از معجزات نه‌گانه حضرت موسی(ع) است[۱] که قرآن از آن در سوره‌هایی همچون اعراف، طٰه، شعراء، نمل و قصص یاد کرده است.[۲] بنابر آیات قرآن، این معجزه دو بار رخ داد: یک‌بار پیش از دیدار موسی با فرعون برای آمادگی ایشان و بار دیگر در برابر فرعون.[نیازمند منبع] براساس آیه ۳۲ سوره قصص: «اسْلُكْ يَدَكَ فِي جَيْبِكَ تَخْرُ‌جْ بَيْضَاءَ مِنْ غَيْرِ‌ سُوءٍ»، خداوند به موسی(ع) فرمان داد تا دستش را در گریبان فرو برد، تا بدون هیچ عیبی، سفید و درخشان بیرون آید.[۳]

مفسران در تفسیر «بیضاء» دو دیدگاه اصلی دارند. برخی آن را به معنای نورانی شدن دست موسی(ع) دانسته‌اند که نوری می‌تابانید.[۴] بعضی روایات نیز این تفسیر را تأیید می‌کنند.[۵] در مقابل، برخی دیگر معتقدند با توجه به گندم‌گون بودن رنگ پوست موسی(ع)، سفید شدن دست، مایه شگفتی دیگران می‌شد.[۶] در آیات قرآن با توجه به کلمه «من غیر سوء»، تأکید شده که این سفیدی از نوع بیماری‌های پوستی نبوده است.[۷] این معنا در برخی روایات نیز دیده شده است؛[۸] اما در تورات این واقعه یعنی سفیدی دست حضرت موسی(ع) به‌عنوان بیماری برص توصیف شده است.[۹]

جستار وابسته

پانویس

  1. ↑ سوره نمل، آیه ۱۲.
  2. ↑ سوره اعراف، آیه۱۰۸؛ سوره طه، آیه۲۲؛ سوره شعراء، آیه۳۳؛ سوره نمل، آیه۱۲؛ سوره قصص، آیه۳۲.
  3. ↑ سوره قصص، آیه ۳۲.
  4. ↑ شبر، تفسیر القرآن الکریم، ۱۴۱۲ق، ج۱، ص۱۸۰؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۴، ص۷۰۵.
  5. ↑ قمی، تفسیر قمی، ۱۴۰۴ق، ج۲، ص۱۴۰.
  6. ↑ شیخ طوسی، التبیان، ج۴، ص۴۹۲؛ مغنیه، تفسیر الکاشف، ۱۴۲۴ق، ج۳، ص۳۷۵.
  7. ↑ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج۱۴، ص۳۳۰؛ قرطبی، الجامع لأحکام القرآن، ۱۳۶۴ش، ج۷، ص۲۵۷.
  8. ↑ شیخ صدوق، معانی الأخبار، ۱۴۰۳ق، ص۱۷۳.
  9. ↑ کتاب مقدس، سِفر خروج؛ باب ۴:‌ فقره ۶-۷.

منابع

  • تورات، ترجمه انجمن کلیمیان ایران.
  • سیوطی، جلال‌الدین، الدر المنثور فی تفسیر المأثور، قم، کتابخانه آیة الله مرعشی نجفی، ۱۴۰۴ق.
  • شبر، سید عبدالله، تفسیر القرآن الکریم، بیروت،‌ دارالبلاغة للطباعة و النشر، چاپ اول، ۱۴۱۲ق.
  • شیخ صدوق، معانی الاخبار، به تحقیق و تصحیح علی‌اکبر غفاری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ اول، ۱۴۰۳ق.
  • شیخ طوسی، محمد بن حسن، التبیان فی تفسیر القرآن، مقدمه شیخ آقابزرگ تهرانی، به تحقیق احمد قصیرعاملی، بیروت، دار احیاء التراث العربی، بی‌تا.
  • طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، مقدمه محمدجواد بلاغی، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم، ۱۳۷۲ش.
  • قمی، علی بن ابراهیم، تفسیر القمی، به تحقیق و تصحیح سید طیب موسوی جزائری، قم، دارالکتاب، چاپ سوم، ۱۴۰۴ق.
  • فخرالدین رازی، ابوعبدالله محمد بن عمر، مفاتیح الغیب، بیروت، دار احیاء التراث العربی، چاپ سوم، ۱۴۲۰ق.
  • قرطبی، محمد بن احمد، الجامع لأحکام القرآن، تهران، ناصر خسرو، چاپ اول، ۱۳۶۴ش.
  • مغنیه، محمدجواد، تفسیر الکاشف، تهران،‌ دارالکتب الإسلامیة، چاپ اول، ۱۴۲۴ق.