پرش به محتوا

غسل زیارت

غُسل زیارت غسلی است که به‌عنوان یکی از آداب زیارت، هنگام زیارت قبور معصومان(ع) انجام می‌شود[۱] و برخی فقیهان آن را شامل زیارت پیامبران[۲] و حتی زیارت کعبه نیز دانسته‌اند.[۳] مشهور فقیهان شیعه، غسل زیارت را مستحب می‌دانند؛[۴] چنان‌که ابن‌زهره بر استحباب آن ادعای اجماع کرده[۵] و صاحب جواهرالکلام نیز این دیدگاه را مشهور شمرده است.[۶]

در روایات، برای زیارت قبر پیامبر(ص)، امام حسین(ع) و امام رضا(ع) به غسل سفارش شده است و برخی فقیهان، با توجه به اشتراک ائمه(ع) در مقام امامت، این حکم را شامل زیارت دیگر معصومان نیز دانسته‌اند.[۷] همچنین، امکان انجام غسل برای زیارت از راه دور نیز مطرح شده است.[۸] برخی فقیهان شیعه غسل زیارت را حتی برای ورود به حرم معصومان(ع)، بدون قصد زیارت، مستحب می‌دانند.[۹] بااین‌حال، برخی فقیهان، از جمله سید ابوالقاسم خویی، سید علی سیستانی و ناصر مکارم شیرازی، استحباب غسل زیارت را نپذیرفته و انجام آن را تنها به قصد رجاء و امید ثواب صحیح دانسته‌اند.[۱۰]

همچنین، براساس دیدگاه شماری از فقیهان، با غسل‌های واجب و مستحب، از جمله غسل زیارت، می‌توان نماز خواند؛ هرچند گرفتن وضو، به‌جز در غسل جنابت، به‌عنوان احتیاط مستحب توصیه شده است.[۱۱]

پانویس

  1. کاشف الغطاء، کشف الغطاء، ۱۴۲۲ق، ج۲، ص۳۰۹؛ نجفی، جواهر الکلام، ۱۴۰۴ق، ج۵، ص۴۵؛ شیخ انصاری، کتاب الطهارة، ۱۴۱۵ق، ج۳، ص۶۷-۶۴.
  2. کاشف الغطاء، کشف الغطاء، ۱۴۲۲ق، ج۲، ص۳۰۹.
  3. کلینی، الکافی، ۱۳۶۳ش، ج۳، ص۴۰؛ طوسی، تهذیب الأحکام، ۱۳۶۴ش، ج۱، ص۱۰۴و۱۱۴؛ حر عاملی، وسائل الشیعه، ۱۴۱۴ق، ج۳، ص۳۰۴.
  4. کاشف الغطاء، کشف الغطاء، ۱۴۲۲ق، ج۲، ص۳۰۹؛ نجفی، جواهر الکلام، ۱۴۰۴ق، ج۵، ص۴۵؛ شیخ انصاری، کتاب الطهارة، ۱۴۱۵ق، ج۳، ص۶۷-۶۴.
  5. ابن‌زهره، غنیة النزوع الی علمی الأصول و الفروع، ۱۴۱۷ق، ص۶۲.
  6. نجفی، جواهر الکلام، ۱۴۰۴ق، ج۵، ص۴۶.
  7. بهبهانی، مصابیح الظلام، ۱۴۲۴ق، ج۴، ص۹۰-۸۸.
  8. یزدی، العروة الوثقی، ۱۴۱۴ق، ج۲، ص۱۵۴.
  9. یزدی، العروة الوثقی، ۱۴۱۴ق، ج۱، ص۴۶۲؛ طباطبایی حکیم، مستمسک العروة الوثقی، ۱۳۷۴ش، ج۴، ص۲۸۱؛ همدانی، مصباح الفقیه، ۱۳۷۶ش، ج۶.
  10. راشدی، رساله توضیح المسائل ۹مرجع، ۱۳۸۵ش، ص۳۶۸-۳۶۷.
  11. آیات تبریزی، نوری و وحید: راشدی، رساله توضیح المسائل ۹مرجع، ۱۳۸۵ش، مسائل ۳۹۱و۶۴۶.

منابع

  • ابن‌زهرة، حمزة بن علی، غنیة النزوع الی علمی الاصول و الفروع، قم، امام صادق، ۱۴۱۷ق.
  • بهبهانی، محمدباقر، مصابیح الظلام، قم، موسسه علامه مجدد وحید بهبهانی، ۱۴۲۴ق/۱۳۸۲ش.
  • حر عاملی، محمد بن حسن، وسائل الشیعة، قم، آل البیت، ۱۴۱۴ق.
  • راشدی، لطیف،‌ و سعید راشدی، رساله توضیح المسائل ۹مرجع، قم، انتشارات پیام عدالت، چاپ اول، ۱۳۸۵ش.
  • شیخ انصاری، مرتضی، الطهارة، قم، کنگره جهانی بزرگداشت شیخ اعظم انصاری، ۱۴۱۵ق.
  • طباطبایی حکیم، سید محسن، مستمسک العروة الوثقی، قم،‌ دار التفسیر، ۱۳۷۴ش.
  • طوسی، محمد بن حسن، تهذیب الأحکام، تحقیق: سید حسن خرسان، تهران، دار الکتب الإسلامبة، ۱۳۶۴ش.
  • کاشف الغطاء، جعفر، کشف الغطاء عن مبهمات الشریعة الغراء، قم، انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، ۱۴۲۲ق.
  • کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، تهران، دارالکتب الاسلامیه، ۱۳۶۳ش.
  • نجفی، محمدحسن، جَواهر الکلام فی شرحِ شرائعِ الاسلام، تصحیح عباس قوچانی و علی آخوندی، بیروت، دارُ اِحیاء التُّراثِ العربی، چاپ هفتم، ۱۴۰۴ق.
  • همدانی، رضا، مصباح الفقیه، قم، موسسة الجعفریة لاحیاء التراث، ۱۳۷۶ش.
  • یزدی، سید محمدکاظم، العروة الوثقی، قم، نشر داوری، ۱۴۱۴ق.

پیوند به بیرون