قیام نماز
| بخشی از احکام عملی و فقهی |
|---|
 |
قیام در اصطلاح فقهی به معنای ایستادن است و یکی از واجبات یازدهگانه نماز محسوب میشود.[۱] چهار مورد از اعمال نماز که در حالت قیام انجام میشود:
- تکبیرة الاحرام: ایستادن برای گفتن الله اکبر در ابتدای نماز.
- قیام متصل به رکوع: ایستادن قبل از رفتن به رکوع.
- قیام هنگام قرائت: ایستادن برای خواندن حمد و سوره یا تسبیحات اربعه.
- قیام بعد از رکوع: ایستادن پس از برخاستن از رکوع.
به گفته فقیهان، قیام اول و دوم (تکبیرة الاحرام و قبل از رکوع) رکن نماز هستند. یعنی اگر عمداً یا سهواً کم یا زیاد شوند، نماز باطل است. قیام سوم و چهارم (هنگام قرائت و بعد از رکوع) از واجبات نماز هستند. اگر سهواً کم یا زیاد شوند، نماز باطل نمیشود.[۲]
فقیهان احکامی را برای قیامِ نماز بیان کردهاند که برخی از آنها عبارتاند از:
- در حالت قیام، بدن باید صاف باشد و نباید به جایی تکیه داد.[۳]
- افرادی که قادر به ایستادن کامل نیستند، باید حداقل در دو قیام رکنی (تکبیرة الاحرام و قبل از رکوع) بایستند.[۴]
- حرکات جزئی دست در حالت قیام، نماز را باطل نمیکند.[۵]
- اگر خواندن تشهد فراموش شود و فرد بایستد، چنانچه قبل از رکوع یادش بیاید، باید بنشیند، تشهد را بخواند و سپس نماز را ادامه دهد. برخی مراجع برای این قیام بیمورد، سجده سهو را لازم میدانند.[۶]
- نمازهای مستحبی را میتوان نشسته خواند، اما ثواب آن نصف میشود.[۷]
- نماز استیجاری را نمیتوان نشسته خواند.[۸]
پانویس
- ↑ طباطبایی یزدی، العروة الوثقی، ۱۴۱۹ق، ج۲، ص۴۳۳.
- ↑ طباطبائی یزدی، عروة الوثقی، ۱۴۱۹ق،ج۲، ص۴۷۳.
- ↑ طباطبایی یزدی، عروة الوثقی، ۱۴۱۹ق، ج۲، ص۴۷۷.
- ↑ مسئله ۹۷۲ ، سایت انهار.
- ↑ مسئله۹۶۷، سایت انهار.
- ↑ مسئله۱۲۳۶، سایت انهار.
- ↑ طباطبائی یزدی، عروة الوثقی، ۱۴۲۰ق، ج۳، ص۴۱۲.
- ↑ طباطبائی یزدی، عروة الوثقی، ۱۴۱۹ق، ج۳، ص۸۷ و ۸۸
منابع
- طباطبایی یزدی، سید محمدکاظم، العروة الوثقی فیما تعم به البلوی(المحشّی)، تحقیق: احمد محسنی سبزواری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ اول، ۱۴۱۹ق.
- قریشی، سید علیاکبر، قاموس قرآن، قم، دارالکتب الاسلامیه، ۱۳۶۷ش.
- مسئله ۹۶۷ و ۹۷۲ ، سایت انهار، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ بازدید: ۲۴ بهمن ۱۴۰۳ش.
- مسئله۱۲۳۶، سایت انهار، تاریخ درج مطلب: بیتا، تاریخ بازدید: ۲۴ بهمن ۱۴۰۳ش.