قطب‌الدین راوندی

مقاله قابل قبول
عدم رعایت شیوه‌نامه ارجاع
استناد ناقص
شناسه ناقص
عدم جامعیت
از ویکی شیعه
قطب‌الدین راوندی
محدث، مفسر، متکلم، فقیه، مورخ شیعه
مزار قطب راوندی.jpg
قبر قطب راوندی در حرم حضرت معصومه(س)
اطلاعات فردی
نام کامل سعید بن عبدالله بن حسین بن هبةالله
لقب قطب راوندی
زادگاه راوند، نزدیک کاشان
تاریخ وفات ۱۴ شوال سال ۵۷۳ هجری قمری
محل دفن حرم حضرت معصومه(س)
شهر وفات قم
خویشاوندان
سرشناس
محمد بن سعید بن هبةالله راوندی(پسر) نویسنده کتاب عجالة المعرفه
اطلاعات علمی
استادان فضل بن حسن طبرسیمحمد بن علی طبری • صفی الدین مرتضی بن داعی رازی
شاگردان احمد بن علی بن عبدالجبار طوسی • ابن شهرآشوب
محل تحصیل قماصفهانخراسانهمدان
تألیفات الخرائج و الجرائح • تهافت الفلاسفه • جواهر الکلام فی شرح مقدمة الکلام

قطب‌الدین سعید بن عبدالله بن حسین بن هبةالله راوندی کاشانی معروف به قطب راوندی (درگذشت: ۵۷۳ق) محدث، مفسر، متکلم، فقیه و مورخ شیعه در قرن ششم هجری و از شاگردان شیخ طبرسی صاحب تفسیر مجمع البیان است. معروف‌ترین اثر وی کتاب الخرائج و الجرائح است.ابن شهر آشوب مازندرانی و منتجب الدین رازی مشهورترین شاگردان او هستند.

زندگی‌نامه

سال تولد قطب‌الدین مشخص نیست و در راوند، نزدیک کاشان به‌دنیا آمد.[۱] افندی اصفهانی می‌گوید: نام وی بیشتر با انتساب به جدش یعنی «‌سعید بن هبة الله‌» شناخته می‌شود.[۲] کنیه قطب راوندی، ابوالحسن و ابوالحسین گزارش شده است.[۳] او تحصیلات ابتدایی را در راوند نزد پدر و پدربزرگ خویش گذراند و سپس راهی قم شد. طبق گفته افندی اصفهانی وی روایاتی را از بزرگان حدیث در اصفهان، خراسان و همدان شنیده و نقل کرده است.[۴]
قطب الدین راوندی در ۱۴ شوال[۵] سال ۵۷۳ هجری قمری در قم فوت کرد و نزدیک مرقد فاطمه معصومه، دختر امام کاظم(ع) دفن شد.[۶] [یادداشت ۱]
سه فرزند قطب‌الدین که تحصیل علوم دینی کردند به نام‌های علی، حسین و محمد، صاحب کتاب عجالة المعرفة بودند.[۷]

مشایخ و اساتید

محمدباقر خوانساری در کتاب روضات الجنات، استادان قطب راوندی را نام برده است:[۸]

شاگردان

در برخی کتب شرح‌حال‌نگاری، نام شاگردان قطب راوندی آمده است:

  • نصیر الدین حسین بن سعید راوندی (فرزند)
  • ظهیر الدین محمد بن سعید راوندی (فرزند)
  • احمد بن علی بن عبدالجبار طوسی
  • جمال‌الدین بن علی بن عبدالجبار طوسی
  • علی بن محمد مدائنی
  • عزالدین محمد بن حسن علوی بغدادی
  • محمد بن عبد الحمید بن محمود دعوی‌دار
  • ابن شهر آشوب مازندرانی.
  • منتجب‌الدین رازی.[۱۰]

تألیفات

آثار قطب راوندی نزدیک به ۶۰ کتاب و رساله گزارش شده که در موضوعات مختلف دینی است. در میان تألیفات راوندی، کتاب الخرائج و الجرائح، مشهورترین اثر اوست که در بیان معجزات پیامبر(ص) و امامان شیعه است. وی شرحی هم بر کتاب نهج‌البلاغه دارد که منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغه نام دارد.[نیازمند منبع]

در نگاه دیگران

پانویس

  1. امین، اعیان الشیعة، ج۷، ص۲۳۹.
  2. افندی، ریاض العلماء، ج۲، ص۴۱۹.
  3. امین، اعیان الشیعة، ۱۴۲۱ق، ج۷، ص۲۳۹.
  4. افندی، ریاض العلماء، ج۲، ص۴۲۵.
  5. حائری، روزشمار قمری، ۱۳۸۱ش، ص۲۸۴.
  6. مجلسی، بحارالانوار، ۱۴۰۳ ق، ج۱۰۵، ص۱۳۵.
  7. امین، اعیان الشیعة، ۱۴۲۱ق، ج۷، ص۲۴۰.
  8. خوانساری، روضات الجنات، ج۴، ص۷.
  9. خوانساری، روضات الجنات، ج۴، ص۷.
  10. به نقل از ریاض العلماء، روضات الجنات، اعیان الشیعة.
  11. امینی، الغدیر، ج۵، ص۳۷۹.
  12. خوانساری، روضات الجنات، ج۴، ص۶ و ۷.
  13. افندی، ریاض العلماء، ج۲، ص۴۱۹.
  14. قمی، الکنی و الالقاب، ج۳، ص۷۲.
  15. عسقلانی، لسان المیزان، ۱۳۹۰ ق، ج۳، ص۴۸.
  1. آیت‌الله اراکی با واسطه آخوند محمدحسن جلالی از استادش (شیخ محمدحسین) نقل کرده که در نزدیکی زمان مشروطیت در اثر تعمیر صحن، روزنه‌ای به قبر قطب راوندی باز شد و من از نزدیک سر دو زانوی راوندی را سالم دیدم. آیت الله اراکی گفته است: من قبلاً این داستان را شنیده بودم و این مطلب هم بین مردم قم متواتر بود که جنازه قطب راوندی تازه است. (مهدی‌پور، اجساد جاویدان، ۱۳۸۹.ص۱۵۲.)

منابع

  • افندی، عبدالله، ریاض العلماء و حیاض الفضلاء، قم، مطبعة الخیام، بی‌تا.
  • امین، محسن، اعیان الشیعه، بیروت، دارالتعارف، ۱۴۲۱ق.
  • امینی، عبدالحسین، الغدیر، بیروت، دار الکتاب العربی، بی‌تا.
  • عسقلانی، ابن حجر، لسان المیزان، بیروت، الاعلمی، ۱۳۹۰ ق.
  • خوانساری، محمد باقر، روضات الجنات فی احوال العلماء و السادات، قم، اسماعیلیان، بی‌تا.
  • قمی، عباس، الکنی و الالقاب، تهران، مکتبة الصدر، بی‌تا.
  • مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، مؤسسة الوفاء، ۱۴۰۳ ق.
  • مهدی‌پور، علی‌اکبر. اجساد جاویدان. قم، حاذق، ۱۳۸۹ش.