مادر حضرت مریم
مادر حضرت مریم(س) از زنانی است که بخشی از زندگی او در قرآن گزارش شده است؛ نام او در قرآن نیامده، اما آیات ۳۵ و ۳۶ سوره آل‌عمران به او و تولد مریم(س)، اشاره دارد.[۱] در منابع تاریخی، نام او حَنَّه ذکر شده است.[۲] در برخی منابع تفسیری آمده است که حنّه سال‌ها فرزندی نداشت و از خداوند درخواست فرزند کرد. دعای او پذیرفته شد و مریم(س) را به دنیا آمد.[۳] بر اساس روایتی از امام صادق(ع)، حنّه با دریافت بشارت الهی درباره تولد پیامبری از نسل خود، گمان می‌کرد فرزندش پسر خواهد بود.[۴] ازاین‌رو، فرزندش را برای عبادت و خدمت در عبادتگاه نذر کرد.[۵] در برخی نقل‌ها، بیت‌المقدس محل این خدمت دانسته شده است.[۶] پس از تولد مریم(س)، مشخص شد که فرزند موعود، عیسی(ع) است که از مریم(س) متولد خواهد شد.[۷]
درباره نَسَب و خانواده حنّه نیز گزارش‌هایی نقل شده است. در تاریخ طبری، او دختر فاقود بن قُبَیل و از نسل حضرت سلیمان(ع) معرفی شده است.[۸] برخی مفسران با استناد به آیه ۲۸ سوره مریم، حنه و همسرش را از خاندان‌های پاکدامن بنی‌اسرائیل دانسته‌اند.[۹] بر اساس روایتی که از امام باقر(ع) نقل شده، همسر حنّه عمران نام داشت و از پیامبران بنی‌اسرائیل بود. در همین روایت، حنانه، همسر حضرت زکریا(ع)، خواهر حنّه معرفی شده است[۱۰] که برای او نام‌های دیگری[۱۱] نیز ذکر شده است. در روایتی که علامه مجلسی نقل کرده حنّه خاله حضرت یحیی(ع) نیز معرفی شده است.[۱۲]
پانویس
- ↑ برای نمونه بنگرید به: علامه طباطبایی، المیزان، ۱۳۹۳ق، ج۳، ص۱۷۰ و ۱۷۱؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۲، ص۵۲۲.
- ↑ طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ۱۳۸۷ق، ج۱، ص۵۸۵.
- ↑ برای نمونه بنگرید به: مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۲، ص۵۲۳.
- ↑ نهاوندی، العبقری الحسان، ۱۳۸۶ش، ج۴، ص۷۶۱.
- ↑ عیاشی، تفسیر عیاشی، ۱۳۸۰ق، ج۱، ص۱۷۰-۱۷۲.
- ↑ طبرسی، مجمع البیان، ۱۴۱۵ق، ج۲، ص۲۸۳.
- ↑ نهاوندی، العبقری الحسان، ۱۳۸۶ش، ج۴، ص۷۶۱.
- ↑ طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ۱۳۸۷ق، ج۱، ص۵۸۵.
- ↑ برای نمونه بنگرید به: مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱۳، ص۵۰.
- ↑ قطب راوندی، قصص الانبیا، ۱۴۰۹ق، ص۲۱۴.
- ↑ علامه مجلسی، حیوة القلوب، ۱۳۸۴ش، ج۲، ص۱۰۶۱؛ شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۲، ص۵۲۲ِ؛ بلاغی، حجة التفاسیر، ۱۳۴۴ش، ج۰(مقدمه)، ص۵۴۰.
- ↑ نگاه کنید به: علامه مجلسی، حیوة القلوب، ۱۳۸۴ش، ج۲، ص۱۰۶۱.
منابع
- بلاغی، عبدالحجه، حجة التفاسیر و بلاغ الإکسیر، قم، چاپخانه حکمت، ۱۳۴۴ش.
- طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، بیروت، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، ۱۴۱۵ق.
- طبری، محمد بن جریر، تاریخ الأمم و الملوک، بیروت، دار‌التراث، ۱۳۸۷ق.
- علامه طباطبایی، محمد‌حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، بیروت، مؤسسة الاعلمی للمطبوعات، ۱۳۹۳ق.
- علامه مجلسی، محمد‌باقر، حیوة القلوب، قم، سرور، ۱۳۸۴ش.
- عیاشی، محمد بن مسعود، تفسیر عیاشی، تهران، مکتب العلمیة الاسلامیة، ۱۳۸۰ق.
- قطب راوندی، سعید، قصص الانبیا، مشهد، بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی۱۴۰۹ق.
- مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الإسلامیه، ۱۳۷۴ش.
- نهاوندی، علی‌اکبر، العبقری الحسان فی احوال مولانا صاحب الزمان، قم، مسجد مقدس جمکران، ۱۳۸۶ش.