آصف بن برخیا
| وصی حضرت سلیمان | |
| اطلاعات کلی | |
|---|---|
| محل زندگی | بیتالمقدس |
| فعالیتهای اجتماعی-سیاسی | |
| تخصص | آگاهی از اسم اعظم |
| فعالیتها | حاضرکردن تخت پادشاهی ملکه سبا نزد سلیمان |
| اطلاعات دیگر | |
آصِف بن بَرخیا بن سمعیا[۱] (که به نام ناطورا[۲] نیز میشود) وصی حضرت سلیمان[۳] بود و بهدلیل آگاهی از اسم اعظم خدا،[۴] دعاهایش مستجاب میشد.[۵] از امام باقر(ع) نقل شده که اسم اعظم خداوند ۷۳ حرف است و آصف تنها یک حرف از آن را میدانست.[۶] برخی مورخان، او را پسرخاله[۷] یا خواهرزاده[۸] حضرت سلیمان میدانند. به گفته پژوهشگران آصف، دوست،[۹] وزیر[۱۰] و کاتب[۱۱] حضرت سلیمان نیز بود.
گفته شده حضرت سلیمان در اواخر عمر خود، به دستور الهی، آصف را بهعنوان وصی خود انتخاب کرد و مواریث، نور و حکمت را به او واگذار نمود.[۱۲] آصف نیز پس از وفات، طبق دستور الهی، تمام آنچه در اختیار داشت را به فرزندش صفوراء سپرد و او را وصی خود قرار داد.[۱۳] در برخی نقلها آمده که آصف پس از خود، حضرت زکریا را به عنوان وصی خود معرفی کرد.[۱۴]
براساس برخی منابع، پس از وفات حضرت سلیمان، ابلیس سعی کرد تا بگوید قدرت سلیمان از طریق سحر و جادو بوده است. او کتابی نوشت و در پشت آن اشاره کرد که این علم از آصف بن برخیا است.[۱۵]
بنابر آیات قرآن، حضرت سلیمان خواستار آوردن تخت پادشاهی ملکه سبأ شد.[۱۶] ابتدا یکی از جنها ادعا کرد میتواند پیش از برخاستن سلیمان از جایگاهش، تخت را حاضر کند[۱۷] سپس فرد دیگری که دانشی الهی داشت گفت میتواند آن را پیش از یک چشمبرهمزدن بیاورد و چنان کرد.[۱۸] نام این شخص در قرآن ذکر نشده اما بیشتر مفسران او را آصف بن برخیا میدانند.[۱۹] برخی نیز این فرد را خود سلیمان(ع)[۲۰] یا حضرت خضر[۲۱] معرفی کردهاند.
پانویس
- ↑ مجلسی، بحار الأنوار، ۱۴۰۳ق، ج۳۸، ص۵۵.
- ↑ ابنحبیب، المحبر، بیروت، ص۳۹۲.
- ↑ شیخ صدوق، من لا یحضره الفقیه، ۱۴۱۳ق، ج۴، ص۱۷۶.
- ↑ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۷، ص۳۴۹.
- ↑ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج۲۴، ص۵۵۶.
- ↑ کلینی، الکافی، ۱۴۰۷ق، ج۱، ص۲۳۰.
- ↑ ابنندیم، الفهرست، ۱۴۱۷ق، ص۴۳۰.
- ↑ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۷، ص۳۴۹.
- ↑ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج۲۴، ص۵۵۶.
- ↑ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۷، ص۳۴۹.
- ↑ ابن ندیم، الفهرست، ۱۴۱۷ق، ص۴۳۰.
- ↑ مسعودی، اثبات الوصیة، ۱۳۸۴ش، ص۷۵.
- ↑ مسعودی، اثبات الوصیة، ۱۳۸۴ش، ص۷۶.
- ↑ شیخ صدوق، من لا یحضره الفقیه، ۱۴۱۳ق، ج۴، ص۱۷۶.
- ↑ قمی، تفسیر القمی، ۱۴۰۴ق، ج۱، ص۵۵.
- ↑ سوره نمل، آیه۳۸.
- ↑ سوره نمل، آیه۳۹.
- ↑ سوره نمل، آیه۴۰.
- ↑ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج۲۴، ص۵۵۶.
- ↑ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج۲۴، ص۵۵۷.
- ↑ به نقل از فضل الله، من وحی القرآن، ۱۴۱۹ق، ج۱۷، ص۲۰۷.
منابع
- ابنحبیب، المحبر، تحقیق ایلزة لیختن شتیتر، بیروت، دارالآفاق الجدیدة، بیتا.
- ابنندیم بغدادی، محمد بن إسحاق، الفهرست، بیروت، دارالمعرفة، چاپ دوم، ۱۴۱۷ق،
- شیخ صدوق، محمد بن على، من لا یحضره الفقیه، محقق و مصحح: علیاکبر غفاری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ دوم، ۱۴۱۳ق.
- طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، مقدمه: محمد جواد بلاغی، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم، ۱۳۷۲ش.
- فخر رازی، محمد بن عمر، مفاتیح الغیب، بیروت، داراحیاء التراث العربی، چاپ سوم، ۱۴۲۰ق.
- فضلالله، سید محمد حسین، تفسیر من وحی القرآن، بیروت، دارالملاک للطباعة و النشر، چاپ دوم، ۱۴۱۹ق،
- قمی، علی بن ابراهیم، تفسیر القمی، محقق و مصحح: سید طیب موسوی جزائری، قم، دارالکتاب، چاپ سوم، ۱۴۰۴ق.
- کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، محقق و مصحح: علیاکبر غفاری، محمد آخوندی، تهران، دارالکتب الإسلامیة، چاپ چهارم، ۱۴۰۷ق.
- مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، چاپ دوم، ۱۴۰۳ق.
- مسعودی، علی بن حسین، اثبات الوصیة للإمام علی بن أبی طالب، قم، انتشارات انصاریان، چاپ سوم، ۱۳۸۴ش.