مسجد جن
 | |
| اطلاعات اوليه | |
|---|---|
| کاربری | مسجد |
| مکان | مکه |
| نامهای دیگر | مسجد حَرَس (مسجد نگهبانان) |
| وقایع مرتبط | نازلشدن سوره جن • دیدار جنیان با پیامبر(ص) |
| مشخصات | |
| مساحت | ۶۰۰ مترمربع |
| وضعیت | فعال |
| معماری | |
| بازسازی | در سالهای مختلف |
مسجد جِنّ یا مسجد حَرَس از مساجد قدیمی مکه بهشمار میرود. به گفته دژوهشگران اهمیت این مسجد به سبب آن است که سوره جن در این مکان بر پیامبر اکرم(ص) نازل شده[۱] یا بنا بر نقلی، جنیان در همین مسجد با آن حضرت دیدار کردهاند.[۲]
پژوهشگران علت نامیده شدن مسجد جِنّ به «مسجد حَرَس» را حضور نگهبانان و نیروهای نظامی مکه در این منطقه دانستهاند؛ بهگونهای که فرمانده گشت در این محل توقف میکرد تا نیروهایش به او ملحق شوند[۳] یا نگهبانان نواحی مختلف مکه در نزدیکی مسجد گرد هم میآمدند، اطلاعات خود را مبادله میکردند و سپس به محل مأموریت بازمیگشتند.[۴]
تاریخ بنای اولیه مسجد، مشخص نیست اما در قرن دوم و پس از آن برقرار بوده و بنابر گزارشهای تاریخی در طول قرون مختلف به همین نام شناخته میشده است.[۵] مسجد جن بارها مرمت و بازسازی شده[۶] و یکی از تجدید بناها در سال ۱۱۱۲ق بوده که مسجد بهدلیل سیلهای فراوان، کاملا تخریب شد.[۷] آخرین بازسازی در زمان ملک فهد، پادشاه وقت عربستان سعودی در سال ۱۴۲۱ق انجام شد که او دستور تجدید بنای مسجد را داد[۸] و وسعت آن، حدود دو برابر افزایش یافت.[۹] حکومت سعودی پس از آن، نام جن را از مسجد حذف کرد و با شمارهبندی برخی اماکن، عدد چهل را بر روی مسجد گذارد اما پس از مدتی، مجدداً تابلوی مسجد جن بر آن نصب گردید.[۱۰]
مسجد جن در ناحیه شمالی مسجد الحرام و در نزدیکی قبرستان حجون قرار دارد.[۱۱] در بازسازی اخیر، گنبدی طلایی به همراه یک مناره بزرگ برای مسجد ساخته شد و دیوارهای آن با سنگهای سفید و زیبا استحکام یافت[۱۲] و مساحت مسجد به ۶۰۰ متر مربع افزایش پیدا کرد[۱۳] و بر نمای داخلی گنبد، آیاتی از سوره جن با خط ثلث نگاشته شده است.[۱۴]
پانویس
- ↑ قائدان، درسنامه اماکن مذهبی مکه مکرمه و مدینه منوره، ۱۳۹۰ش، ص۳۶.
- ↑ بصیری، گلواژههای حج و عمره، ۱۳۸۷ش، ص۵۲۱و۵۲۲.
- ↑ ازرقی، اخبار مکه، ۱۴۱۶ق، ج۲، ص۲۰۰و۲۰۱.
- ↑ بصیری، گلواژهای حج و عمره، ۱۳۸۷ش، ص۵۲۱و۵۲۲.
- ↑ جعفریان، آثار اسلامی مکه و مدینه، ۱۳۸۹ش، ص۱۳۴و۱۳۵.
- ↑ حمو، معرفی اماکن مکه مکرمه، ۱۳۹۱ش، ص۷۸.
- ↑ جعفریان، آثار اسلامی مکه و مدینه، ۱۳۸۹ش، ص۱۳۴و۱۳۵.
- ↑ حمو، معرفی اماکن مکه مکرمه، ۱۳۹۱ش، ص۷۸.
- ↑ فکری، فرهنگ اصطلاحات حج و عمره، ۱۳۹۳ش، ص۱۸۵.
- ↑ فکری، فرهنگ اصطلاحات حج و عمره، ۱۳۹۳ش، ص۱۸۵.
- ↑ رهبر، همراه با زائران خانه خدا، ۱۳۸۷ش، ص۱۱۹.
- ↑ فکری، فرهنگ اصطلاحات حج و عمره، ۱۳۹۳ش، ص۱۸۵.
- ↑ جعفریان، آثار اسلامی مکه و مدینه، ۱۳۸۹ش، ص۱۳۴و۱۳۵.
- ↑ بصیری، گلواژههای حج، ۱۳۸۷ش، ص۵۲۱و۵۲۲.
منابع
- ازرقی، محمد بن عبدالله، اخبار مکه و ما جاء فیها من الآثار، بیروت، دار الاندلس، ۱۴۱۶ق.
- بصیری، علیرضا، گلواژههای حج و عمره، تهران، مشعر، ۱۳۸۷ش.
- جعفریان، رسول، آثار اسلامی مکه و مدینه، تهران، نشر مشعر، ۱۳۸۹ش.
- حمو، محمود محمد، معرفی اماکن مکه مکرمه، ترجمه: مرتضی حسینی فاضل، تهران، نشر مشعر، ۱۳۹۱ش.
- رهبر، محمدتقی، همراه با زائران خانه خدا، تهران، مشعر، ۱۳۸۷ش.
- فکری، مسعود، فرهنگ اصطلاحات حج و عمره، تهران، مشعر، ۱۳۹۳ش.
- قائدان، اصغر، درسنامه اماکن مذهبی مکه مکرمه و مدینه منوره، تهران، نشر مشعر، ۱۳۹۰ش.