محمد بن جعفر ابن نما

از ويکی شيعه
پرش به: ناوبری، جستجو
اطلاعات فردی
نام کامل: محمد بن جعفر ابن نما
لقب: نجیب الدین
نسب: خاندان ابن نما
تاریخ تولد: حدوداً ۵۶۵ق
تاریخ وفات: ذیحجه ۶۴۵ق/۱۲۴۸م
محل دفن: کربلا
شهر وفات: حلّه
خویشاوندان
سرشناس:
جعفر بن محمد بن نما حلی
اطلاعات علمی
استادان: علی بن سعید راوندی، ابن ادریس حلی، محمد بن جعفر مشهدی، برهان الدین محمد قزوینی و پدرش
شاگردان: سید بن طاووس، عبدالکریم بن احمد ابن طاووس، ابن علقمی، محقق حلی، یوسف بن علی حلی، یحیی بن سعید حلی
فعالیت‌های اجتماعی-سیاسی

محمد بن جعفر ابن نَما (متولد حدوداً ۵۶۵ق) استاد محقق حلی و از معروف‌ترین علمای خاندان ابن نما. وی نزد اساتیدی چون ابن ادریس حلی، برهان الدین محمد قزوینی و جعفربن نما علم‌آموزی کرد. سید بن طاووس، عبدالکریم بن احمد ابن طاووس، ابن علقمی وزیر، محقق حلی، یوسف بن علی حلی از شاگردان وی محسوب می‌شوند.

زندگی‌نامه

ابو ابراهیم (ابوجعفر) محمد بن جعفر بن محمد (هبةالله) ابن نما، ملقب به نجیب الدین از معروف‌ترین علمای خاندان ابن نما است. از جزئیات زندگی و تحصیل او آگاهی دقیقی در دست نیست. اما از آنجا که سن وی را در هنگام مرگ، ۸۰ سال بیان کرده‌اند[۱]، احتمالاً در حدود سال ۵۶۵ق متولد شده است. اگر در متون فقهی، ابن نما به صورت مطلق بیاید، منظور محمد بن جعفر است که اندیشه‌هایش در میان فقها معروف است.[۲]

ابن نما در ذی‌حجه سال ۶۴۵ق در حلّه درگذشت و در کربلا به خاک سپرده شد.[۳] برخی نیز درگذشت و دفن او را در نجف ذکر کرده‌اند.[۴]

زندگی علمی

استادان

بر اساس اسناد برخی روایات، وی از بزرگانی چون ابوالفرج علی بن سعید راوندی[۵]، ابن ادریس حلی[۶]، محمد بن جعفر مشهدی [۷]، عبدالرؤساء هبة الله بن حامد، برهان الدین محمد قزوینی و نیز از پدرش[۸] روایت کرده است.

شاگردان

از شاگردان و راویان نجیب الدین می‌توان سید بن طاووس را نام برد که به گفته خود از نجیب الدین اجازه روایت داشته و نزد او فقه آموخته است.[۹]

همچنین عبدالکریم بن احمد ابن طاووس، ابن علقمی وزیر، محقق حلی، یوسف بن علی حلی، یحیی بن سعید حلی و نیز فرزندش جعفر بن محمد بن نما حلی در شمار شاگردان وی بوده‌اند.[۱۰]

تألیفات

گرچه در منابع گفته شده که وی دارای تألیفاتی بوده است[۱۱]، اما نه خود آن تألیفات در دسترس است و نه حتی نام آنها.

پانویس

  1. امین، اعیان الشیعه، ج۹، ص۲۰۳.
  2. پاک‌نیا تبریزی، «آشنایی با منابع معتبر شیعه مقتل مثیر الاحزان و منیز سبل الاشجان»، ص ۱۶۸.
  3. حرعاملی، وسایل الشیعه، ج۲، ص۳۱۰.
  4. ابن نما، مثیر الاحزان، مقدمه طریحی، ۱۴۰۶ق، ص۹-۱۰.
  5. ابن طاووس، علی، فتح الابواب، ص۱۳۱، ۱۳۴.
  6. ابن طاووس، عبدالکریم، ص۴۸، ۷۲، ۸۷.
  7. ابن طاووس، علی، الدروع، ص۱۱۲
  8. مجلسی، بحار الانوار، ج۱۰۷، ص۴۷، ۵۲؛ نوری، مستدرک الوسایل، ج۳، ص۴۷۷.
  9. ابن طاووس، علی، الدروع الواقیه، ص۷۵.
  10. ابن طاووس، عبدالکریم، فرحه الغری، ص ۴۸؛ ابن فوطی، تلخیص...، ج۴، جزء۱، ص۳۳۲-۳۳۳؛ حرعاملی، وسائل الشیعه، ج۲، ص۳۱۰؛ مجلسی، بحار الانوار، ج۱۰۵، ص۴۴، ج۱۰۶، ص۲۱.
  11. حرعاملی، وسائل الشیعه، ج۲، ص۳۱۰.

منابع

  • ابن نما، جعفر بن محمد، مثیر الاحزان و منیر سبل الاشجان، قم، مدرسة الإمام المهدی، ۱۴۰۶ق.
  • ابن طاووس، عبدالکریم بن احمد. فرحه الغری. نجف. ۱۳۶۸ق.
  • ابن طاووس، علی بن موسی. الدروع الوافیه. نسخه عکسی موجود در کتابخانه مرکز.
  • بن طاووس، علی بن موسی. فتح الابواب. به کوشش حامد خفّاف. بیروت. ۱۴۰۹ق/۱۹۸۹م.
  • ابن فوطی، عبدالرزاق ابن احمد. تلخیص مجمع الآداب. به کوشش احمد حسینی. قم. ۱۴۰۱ق.
  • امین، محسن. اعیان الشیعه. بیروت. ۱۴۰۳ق/۱۹۸۳م.
  • حر عاملی، محمدبن حسن. امل الآمل به کوشش احمد حسینی. بغداد. ۱۳۸۵ق.
  • مجلسی، محمدباقر. بحارالانوار. بیروت. ۱۴۰۳ق/۱۹۸۳م.
  • نوری، حسین. مستدرک الوسائل. تهران. ۱۳۲۱ق.

پیوند به بیرون