فهرست کنیه‌ها و لقب‌های امام جواد(ع)

از ویکی شیعه

فهرست کنیه‌ها و لقب‌های امام جواد(ع) مجموعه القاب و کنیه‌های امام محمد تقی(ع)، امام نهم شیعیان است. نام امام، «محمد»[۱] و کنیه‌های امام جواد(ع)، ابوجعفر،[۲] ابوعبدالله[۳] و ابوعلی[۴] است. گفته شده مشهورترین القاب او «جواد» و «تقی» است[۵] و با لقب «جواد الائمه» هم شناخته می‌شود.[۶]
دیگر القابی که در میان شیعه و سنی شهرت دارد، عبارت است از:

شماره لقب معنا
۱ اِبنُ‌الرِّضا[۷] پسر امام رضا(ع)
۲ بابُ المُراد[۸] درگاه مقصود و خواسته
۳ رَضی[۹] خشنود و راضی
۴ زَکی[۱۰] پارسا و مهذب
۵ سَجاد[۱۱] سجده‌کنندهدانشمند و
۶ صابر[۱۲] شکیبا
۷ صاحِبُ الذّوابة[۱۳] دارای امامت و پیشوایی مردم
۸ صادق[۱۴] راستگو
۹ ظاهِرُ الْمَعانی[۱۵]
۱۰ عالِم[۱۶] دانا و دانشمند
۱۱ غَیظُ المُلْحِدین[۱۷] مایه خشم منکران خدا
۱۲ فاضل[۱۸] دانا و دانشمند
۱۳ قانع[۱۹] قناعت‌کننده
۱۴ قُرّةُ عَینِ المُؤمنین[۲۰] روشنی چشم مؤمنان
۱۵ قَلیلُ التَّوانی[۲۱] به‌دور از سستی و تنبلی
۱۶ مُتّقی[۲۲] پرهیزکار
۱۷ متوکّل[۲۳] توکل‌کننده
۱۸ مُختار[۲۴] برگزیده
۱۹ مرتضی[۲۵] برگزیده
۲۰ مَرضی[۲۶] مرضی و پسندیده
۲۱ المُنتَجَب[۲۷] برگزیده
۲۲ نجیب[۲۸] اصیل و شریف
۲۳ هادی[۲۹] هدایت‌گر و راهنما
۲۴ وصی[۳۰] سرپرست و ولی

جستارهای وابسته

پانویس

  1. مجلسی، بحارالانوار، ۱۳۶۳ش، ج۵۰، ص۱۶.
  2. ابن‌طولون، الائمه الاثناعشر، ص۱۰۳.
  3. تذکرة الخواص، سبط بن الجوزی، ۱۴۱۸ق، ص۳۲۱.
  4. عطاردی، مسند الإمام الجواد(ع)، ۱۴۱۰ق، ص۱۶.
  5. مجلسی، جلاء العیون، ۱۳۸۲ش، ص۹۵۹.
  6. تقی‌زاده داوری، تصویر امامان شیعه در دائرةالمعارف اسلام، ۱۳۸۵ش، ص۳۸۰.
  7. ابن‌شهرآشوب، المناقب، ۱۳۷۹ق، ج۴، ص۳۷۹.
  8. قرشی، حیاة الإمام محمد الجواد(ع)، ۱۴۱۸ق، ص۲۴.
  9. طبری، دلائل الإمامة، ۱۴۱۳ق، ص۳۹۶.
  10. مجلسی، بحار الأنوار، ۱۳۶۳ش، ج۵۰، ص۱۶.
  11. حموی، أنیس المؤمنین، ۱۳۶۳ش، ص۲۱۶.
  12. صدوق، عیون أخبار الرضا(ع)، ۱۳۷۸ق، ج۲، ص۲۵۰.
  13. حموی شافعی، فرائد السمطین، ۱۴۰۰ق، ج۲، ص۲۰۹.
  14. صدوق، عیون أخبار الرضا(ع)، ۱۳۷۸ق، ج۲، ص۲۵۰.
  15. عطاردی، مسند الإمام الجواد(ع)، ۱۴۱۰ق، ص۱۷.
  16. مجلسی، جلاء العیون، ۱۳۸۲ش، ص۹۵۹.
  17. صدوق، عیون أخبار الرضا(ع)، ۱۳۷۸ق، ج۲، ص۲۵۰.
  18. خزعلی، موسوعة الإمام الجواد(ع)، ۱۴۱۹ق، ج۱، ص۲۵.
  19. امین، أعیان الشیعة، ۱۴۰۳ق، ج۲، ص۳۳.
  20. صدوق، عیون أخبار الرضا(ع)، ۱۳۷۸ق، ج۲، ص۲۵۰.
  21. ابن‌شهرآشوب، المناقب، ۱۳۷۹ق، ج۴، ص۳۷۹.
  22. مجلسی، بحارالانوار، ۱۳۶۳ش، ج۵۰، ص۱۶.
  23. قرشی، حیاة الإمام محمد الجواد(ع)، ۱۴۱۸ق، ص۲۴.
  24. مجلسی، بحارالانوار، ۱۳۶۳ش، ج۵۰، ص۱۶.
  25. مفید، الإرشاد، ۱۴۱۳ق، ج۲، ص۲۹۵.
  26. ابن‌شهرآشوب، المناقب، ۱۳۷۹ق، ج۴، ص۳۷۹.
  27. مفید، الإرشاد، ۱۴۱۳ق، ج۲، ص۲۹۵.
  28. خزعلی، موسوعة الإمام الجواد(ع)، ۱۴۱۹ق، ج۱، ص۲۷.
  29. خزعلی، موسوعة الإمام الجواد(ع)، ۱۴۱۹ق، ج۱، ص۲۵.
  30. ابن‌ابی‌الثلج، تاریخ أهل البیت، ۱۴۱۰ق، ص۱۳۲.

منابع

  • ابن‌ابی‌الثلج، تاریخ اهل‌البیت، قم، آل البیت، ۱۴۱۰ق.
  • ابن‌طولون، شمس‌الدین محمد، الائمه الاثناعشر، قم، رضی.
  • ابن‌شهرآشوب مازندرانی، محمد بن علی، مناقب آل ابی طالب، قم، علامه، ۱۳۷۹ق.
  • تقی‌زاده داوری، محمود، تصویر امامان شیعه در دائرةالمعارف اسلام، قم، مؤسسه شیعه‌شناسی، ۱۳۸۵ش.
  • حموی، محمد بن اسحاق‏، أنیس المؤمنین‏، تحقیق میرهاشم محدث، تهران، بنیاد بعثت، ۱۳۶۳ش.
  • حموی شافعی، ابراهیم بن سعدالدین، فرائد السمطین، بیروت، مؤسسة المحمود، ۱۴۰۰ق.
  • خزعلی، ابوالقاسم، موسوعة الإمام الجواد(ع)، قم، مؤسسه ولی‌عصر(عج)، ۱۴۱۹ق.
  • سبط بن جوزی، یوسف بن قزاوغلی، تذکرة الخواص من الأمّة فی ذکر خصائص الأئمة، قم، منشورات الشریف الرضی، ۱۴۱۸ق.
  • صدوق، محمد بن علی، عیون أخبار الرضا(ع)، تهران، جهان، ۱۳۷۸ق.
  • طبری، محمد بن جریر، دلائل الامامة، قم، بعثت، ۱۴۱۳ق.
  • عطاردی، عزیزالله، مسند الإمام الجواد(ع)، مشهد، آستان قدس رضوی، ۱۴۱۰ق.
  • قرشی، باقرشریف، حیاة الإمام محمد الجواد(ع)، نشر امیر، ۱۴۱۸ق.
  • مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، تهران، اسلامیه، ۱۳۶۳ش.
  • مجلسی، محمدباقر، جلاء العیون، قم، سرور، ۱۳۸۲ش.
  • مفید، محمد، الارشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، قم، کنگره شیخ مفید، ۱۴۱۳ق.