پرش به محتوا

روضه دیر راهب

مقاله نامزد خوبیدگی
از ویکی شیعه
سوگواری محرم
تابلوی عصر عاشورا
رویدادها
نامه‌های کوفیان به امام حسین(ع) • نامه امام حسین(ع) به اشراف بصره • روز عاشورا • واقعه کربلا • واقعه عاشورا (از نگاه آمار) • روزشمار واقعه عاشورا • اسیران کربلا
افراد
امام حسین(ع) • علی اکبر • علی‌اصغر • عباس بن علی • حضرت زینب(س) • سکینه بنت حسین • فاطمه دختر امام حسین • مسلم بن عقیل • شهیدان کربلا • اسیران کربلا
جای‌ها
حرم امام حسین(ع) • تل زینبیه • حرم حضرت عباس(ع) • گودال قتلگاه • بین‌الحرمین • نهر علقمه
مناسبت‌ها
تاسوعا • عاشورا • دهه محرم • اربعین • دهه صفر
مراسم
مرثیه‌خوانی • نوحه • تعزیه • روضه • زنجیرزنی • سینه‌زنی • سقاخانه • سنج و دمام • دسته عزاداری • شام غریبان • تشت‌گذاری • نخل‌گردانی • قمه‌زنی • راهپیمایی اربعین • تابوت‌گردانی • مراسم تابوت

روضه دیر راهب از روضه‌های مربوط به واقعه کربلا است که در آن به ماجرای مسلمان‌شدن راهب مسیحی با دیدن کرامت از سر امام حسین(ع) اشاره می‌شود. این دیر، نام محلی در سرزمین شام است که اسیران کربلا هنگام انتقال به شام از آن گذشتند. گفته شده است که در یکی از منزلگاه‌های راه، به محلی به نام «قنّسیرین» رسیدند که راهبی در دیری به عبادت مشغول بود[۱] و صدایی شنید که ذکر می‌گفت. او سر از دیر بیرون آورد و متوجه نوری شد که از صندوق کنار دیر به آسمان ساطع بود. در ماجرای اسیران کربلا از کوفه تا شام، حاملان سرهای شهدا، سر بریده امام حسین(ع) را در صندوقی در دیر راهب مخفی کردند.[۲]

راهب صبح با گریه و زاری به نزد حاملان صندوق رفت و از محتوای آن پرسید. با پاسخ مأموران، متوجه سر امام حسین(ع) شد و پس از شماتت آنان، مقداری پول داد و خواست برای ساعتی صندوق را به وی تحویل دهند. وی سر امام حسین(ع) را با مُشک و گلاب شستشو داد و ضمن ناله و گریه با سر بریده صحبت کرد و شهادتین بر زبان جاری نمود.[۳] سپس راهب و شاگردانش خدمت امام سجاد(ع) رسیدند و آمادگی خود را برای جنگ با قاتلان امام حسین(ع) اعلام کردند. امام سجاد(ع) فرمود: «این کار را انجام ندهید؛ زیرا خداوند به زودی از آنان انتقام می‌گیرد.»[۴] مأموران پس از مراجعت، به سراغ سکه‌ها رفتند اما دیدند همه سکه‌ها به خاک‌ریزه تبدیل شده است.[۵]

به‌گفته جواد محدثی در کتاب فرهنگ عاشورا، این دیر در منطقه راه سوریه به لبنان موجود است و بر بلندی مشرف به جاده قرار دارد.[۶] از اشعار منتشره درباره این روضه می‌توان به اشعار غلامرضا سازگار اشاره کرد:

کرد نصرانی نزول از بام دیر
گرد سرها روح او سرگرم سیر
راهب پیر و سر خونین شاه
رازها گفتند با هم با نگاه
ناگهان زد بانگ بر فوج سپاه
کای جنایت پیشگان رو سیاه
کیست این سر؟کاین چنین خواند فصیح
وای من داوود باشد یا مسیح
پاسخش گفتند مقصود تو چیست؟
این سر خونین، سر یک خارجیست
لرزه بر هفت آسمان انداختیم
اسب‌ها را بر تن او تاختیم
شعله‌ها از هر طرف افروختیم
خیمه هایش را سرارسر سوختیم
ریخت نصرانی به دامن خون دل
گشت سرتا پا وجودش مشتعل
ثروت من هست چندین بدره زر
در جوانی ارث بردم از پدر
در بهای این همه سیم و زرم
امشب این سر را امانت می‌برم[۷]


ناگهان سر، غنچۀ لب باز کرد
با نصاری درد دل ابراز کرد
گفت کای داده ز کف صبر و شکیب
من غریبم من غریبم من غریب
آن امیر المومنین را نور عین
گفت راهب من حسینم من حسین
اشک راهب گشت جاری از بصر
گفت‌ای ریحانۀ خیر البشر
از تو خواهم‌ای عزیز مرتضی
شافع راهب شوی روز جزا
راهب از جام ولایت کام یافت
تا تشرف در خط اسلام یافت
راهب آن سر را چو جان در بر گرفت
باز با سر گفتگو از سر گرفت
گفت چون بر این مصیبت تن دهم
میهمان خویش بر دشمن دهم
چشم از آن رخ دل از آن سر برنداشت
لیک اینجا چاره‌ای دیگر نداشت
داد سر را گفت‌ای غارتگران
ای جنایت پیشگان‌ای کافران
این سر ریحانۀ پیغمبر است
مادرش زهرا و بابش حیدر است
ظلم و بیداد و جنایت تا با کی
وای اگر دیگر زنید آن را به نی[۸]


پانویس

  1. ↑ محدثی، فرهنگ عاشورا، ۱۴۱۷ق، ص۱۷۸.
  2. ↑ مظفری و جمشیدی، اسیران و جانبازان کربلا، ۱۳۸۳ش، ص۴۹.
  3. ↑ اشعری، ۷۲ مجلس در عزای مظلوم، ۱۳۷۷ش، ص۱۹۵.
  4. ↑ مظفری و جمشیدی، اسیران و جانبازان کربلا، ۱۳۸۳ش، ص۴۹.
  5. ↑ شوشتری، إحقاق‌الحق، ۱۴۰۹ق، ج۳۳، ص۶۹۲.
  6. ↑ محدثی، فرهنگ عاشورا، ۱۴۱۷ق، ص۱۷۸.
  7. ↑ «ذکر مصائب ماجرای دیر راهب و سر سیدالشهدا علیه‌السلام»، سایت آستان وصال.
  8. ↑ «ذکر مصائب ماجرای دیر راهب و سر سیدالشهدا علیه‌السلام»، سایت آستان وصال.

منابع

  • اشعری، عبدالحسین، ۷۲ مجلس در عزای مظلوم، قم، انصار المهدی، ۱۳۷۷ش.
  • شوشتری، قاضی نورالله، إحقاق الحق و إزهاق الباطل، قم، مکتبة آیة الله المرعشی النجفی، چاپ اوّل، ۱۴۰۹ق.
  • محدثی، جواد، فرهنگ عاشورا، قم، نشر معروف، چاپ دوم، ۱۴۱۷ق.
  • مظفری، محمد؛ جمشیدی، سعید، اسيران و جانبازان كربلا، قم، پژوهشكده‌ تحقیقات‌ اسلامی نمايندگی ولی‌فقیه‌ در سپاه‌، ۱۳۸۳ش.
  • «ذکر مصائب ماجرای دیر راهب و سر سیدالشهدا علیه‌السلام»، سایت آستان وصال.