آقا ضیاء عراقی

مقاله ضعیف
عدم رعایت شیوه‌نامه ارجاع
کپی‌کاری از منابع خوب
بدون استناد
شناسه ارزیابی نشده
نارسا
عدم جامعیت
از ویکی شیعه
آقا ضیاء عراقی
فقیه و اصولی شیعه
آقاضیاء عراقی.jpg
اطلاعات فردی
نام کامل ضیاءالدین علی بن ملا محمد عراقی
لقب آقاضیاءِ عِراقی
تاریخ تولد ۱۲۷۸ق
زادگاه سلطان‌آباد اراک
تاریخ وفات ۲۸ ذی‌القعده ۱۳۶۱ق(۱۶ آذر ۱۳۲۱ش
محل دفن حرم امام علی(ع)
شهر وفات نجف اشرف
اطلاعات علمی
استادان سید محمد فشارکیحسین خلیلی تهرانیمحمدکاظم خراسانیسید محمدکاظم طباطبایی یزدیفتح‌الله غروی اصفهانی
شاگردان سید محسن طباطبائی حکیمسید محمدتقی خوانساریسید احمد خوانساریسید ابوالقاسم خوییسید عبدالاعلی سبزواریسید محمدهادی میلانی و ...
محل تحصیل اراک، اصفهان، نجف
تألیفات مقالات الاصول و ...

ضیاءالدین علی بن ملا محمد عراقی معروف به آقاضیاءِ عِراقی؛ (۱۲۷۸-۱۳۶۱ق) فقیه و اصولی امامی قرن چهاردهم قمری بود. وی نزد اساتیدی چون سید محمد فشارکی، آخوند خراسانی و سید محمدکاظم یزدی تحصیل کرد. آقاضیاء را از استادان مشهور اصول فقه و از احیاکنندگان این علم به شمار آورده‌اند. سید محمدتقی خوانساری، سیدابوالقاسم خویی، سید محسن حکیم و میرزا هاشم آملی برخی از شاگردان اویند.

تولد و درگذشت

آقاضیاء عراقی در سال ۱۲۷۸ق در سلطان‌آباد اراک به دنیا آمد. پدرش آخوند ملّا محمّدکبیر عراقی (اراکی) بود. وی در شب دوشنبه ۲۸ ذی‌القعده ۱۳۶۱ق/ ۱۶ آذر ۱۳۲۱ش[۱] در نجف اشرف درگذشت و در ضلع غربی صحن حرم امیر المؤمنین در حجره‌ دوم سمت چپ ورودی باب غربی معروف به باب العماره به خاک سپرده شد.[۲]

تحصیلات و اساتید

آقاضیاء مقدمات علوم دینی را در زادگاهش، نزد پدر و چند تن دیگر از فضلای آن دیار فرا گرفت. سپس ابتدا به اصفهان و سرانجام به نجف رفت و در مجلس درس سید محمد فشارکی حاضر شد. سپس نزد میرزاحسین خلیلی، آخوند محمدکاظم خراسانی، سید محمدکاظم یزدی و شیخ الشریعه اصفهانی درس خواند. آقاضیاء مورد احترام استادان خود بود و از شاگردان ممتاز آخوند ملامحمدکاظم شناخته می‌شد.

کرسی درس

آقاضیاء حدود ۶۰ سال در شهر نجف سطوح عالی و خارج را تدریس می‌کرد و بیش از ۳۰ سال بعد از وفات استادش آخوند خراسانی(۱۳۲۹ق) در کرسی عالی درس خارج حوزه‌ی نجف، فقه و اصول فقه را به طلاب تدریس می‌کرد. بسیاری از شاگردان آخوند در مجلس درس وی حضور می‌یافتند. آقاضیاء در همین دوران به مقام مرجعیت رسید.[۳] وی از زعامت و مرجعیت دوری می‌جست و ترجیح می‌داد که تنها به علم و تحقیق بپردازد. [۴]

صدها نفر از طلّاب در محضر وی دانش آموختند و به درجه اجتهاد رسیدند. شاگردان مشهور وی عبارت‌اند از:

عده‌ای از شاگردانش تقریرات درس اصول او را نوشته‌اند. از آن جمله‌اند: میرزا هاشم آملی و شیخ‌محمدتقی بروجردی که نوشته‌های آنان در نجف چاپ شده است.

تألیفات

مقالات الاصول مهم‌ترین اثر آقا ضیاء عراقی است

از آقاضیاء آثاری به زبان عربی باقی مانده که مهم‌ترین آن‌ها به قرار زیر است:

  • مقالات الاصول
  • الحاشیة علی بیع‌المکاسب
  • الحاشیة علی‌العروة‌الوثقی
  • رسالة فی استصحاب‌العدم‌الازلی
  • رسالة فی‌اللباس‌المشکوک
  • روائع‌الامالی فی بیان مدارک فروع‌العلم‌الاجمالی
  • شرح تبصرة العلامه(کتاب‌البیع)
  • شرح تبصرة المتعلّمین(در معاملات)

پانویس

  1. آقا ضیاء عراقی، مقالات الاصول، مجمع الفکر الاسلامی، مقدمه محمدمهدی آصفی، ج۱، ص۲۵؛ تاریخ وفات به شمسی بر اساس محاسبه با مبدل تاریخ.
  2. مقدمه محمدمهدی آصفی بر مقالات الاصول، مجمع فکر اسلامی
  3. مقدمه محمدمهدی آصفی بر مقالات الاصول، مجمع فکر اسلامی
  4. مقدمه محمدمهدی آصفی بر مقالات الاصول، مجمع فکر اسلامی
  5. آل‌محبوبه، ج۳، ص۲۸۳؛ آقابزرگ طهرانی، طبقات اعلام‌الشیعة: نقباء البشر فی القرن الرابع عشر، قسم۲، ص۶۰۳؛ طباطبائی‌حکیم، ج۳، ص۵۴.
  6. شریف، گنجینه دانشمندان، ج۷، ص ۱۲۷

منابع

پیوند به بیرون