سید جواد حسینی خامنهای
| از مجتهدان شیعه | |
| اطلاعات فردی | |
|---|---|
| نسب | سادات حسینی |
| تاریخ تولد | ۱۶ آذر ۱۲۷۴ش |
| زادگاه | نجف |
| تاریخ وفات | ۱۴ تیر سال ۱۳۶۵ش / ۲۷ شوال سال ۱۴۰۶ق |
| محل دفن | حرم امام رضا(ع) |
| شهر وفات | مشهد |
| خویشاوندان سرشناس | سید علی حسینی خامنهای(فرزند) • سید مجتبی خامنهای نوه پسری، سید هاشم میردامادی نجفآبادی(پدر همسر)، محمد واعظ زاده خراسانی(باجناق) |
| اطلاعات علمی | |
| استادان | آقا حسین قمی میرزا محمد آقازاده خراسانی میرزا مهدی اصفهانی |
| محل تحصیل | تبریز • مشهد • نجف |
| اجازه اجتهاد از | محمدحسین نائینی • سید ابوالحسن اصفهانی • آقا ضیاء الدین عراقی |
| سایر | تدریس • امامت مسجد صدیقیهای بازار مشهد و مسجد جامع گوهرشاد |
سید جواد حسینی خامنهای (۱۲۷۴ش-۱۳۶۵ش) از مجتهدان شیعه و پدر آیتالله سید علی خامنهای دومین رهبر جمهوری اسلامی ایران است. او تحصیلات خود را در تبریز و مشهد و نجف گذراند و پس از اخذ درجه اجتهاد در نجف، به مشهد مهاجرت کرد و تا آخر عمر آنجا ماند. او در حوزه علمیه مشهد دانشهای حوزوی را تدریس میکرد، امام جماعت مسجدی آذربایجانیها و مسجد جامع گوهرشاد نیز بود. او را فرد پرهیزگار و بیتوجه به دنیا توصیف کردهاند.
استاد حوزه مشهد
سید جواد حسینی خامنهای روحانی و مجتهد شیعه، دانشآموخته حوزه علمیه نجف و ساکن مشهد بود. او در کنار تدریس در حوزه علمیه مشهد، امامت مسجد صدیقیهای بازار مشهد (مسجد آذربایجانیها) را عهدهدار گردید.[۱] او همچنین از امامان جماعت مسجد جامع گوهرشاد نیز بود.[۲]
سید جواد خامنهای از سادات حسینی بود که نسب او با چهار واسطه به سلطان سید محمد مدفون در تفرش، و از او به امام سجاد(ع) میرسد.[۳]
وی علاقه زیادی به مطالعه داشت. مباحثات علمی روزانه وی با همردیفان از جمله میرزا حسین عبایی، سید علیاکبر خویی پدر آیت الله خویی، میرزا حبیب ملکی و... دهها سال ادامه داشت. وی فردی پرهیزگار و بیتوجه به امور دنیوی بود و زندگی زاهدانهای داشت.[۴]

زندگینامه
سید جواد خامنهای در سال ۱۲۷۴ شمسی در نجف متولد شد. پدرش سید حسین سالها قبل برای تحصیل به نجف رفته بود. سید جواد در کودکی همراه خانوادهاش به تبریز بازگشت.[۵]
همسر و فرزندان
در حدود چهلسالگی، همسر سید جواد خامنهای که حاصل ازدواجشان سه دختر بود، درگذشت. پس از او، سید جواد با خدیجه میردامادی دختر سید هاشم میردامادی ازدواج کرد. حاصل این ازدواج چهار پسر و یک دختر به نامهای سید محمد، سید علی (دومین رهبر جمهوری اسلامی ایران)، بدرالسادات، سید هادی و سید محمدحسن بود. خدیجه میردامادی در ۱۵ مرداد ۱۳۶۸ درگذشت و در حرم امام رضا(ع) به خاک سپرده شد.
وفات
سید جواد خامنهای در ۱۴ تیر ۱۳۶۵ش برابر با ۲۷ شوال ۱۴۰۶ق درگذشت.[۶] ابوالحسن شیرازی، امام جمعه وقت مشهد، بر او نماز گزارد و در رواق پشت ضریح امام رضا(ع) جنب دارالفیض به خاک سپرده شد.[۷] امام خمینی در پیام تسلیتی به سید علی خامنهای، سید جواد خامنهای را عالمی باتقوا و متعهد برشمرد.[۸] چنانکه شریفرازی نیز در کتاب گنجینه دانشمندان او را متقی، دارای مقام فضل و وَرَع و مورد توجه همگان معرفی کرده است.[۹]
تحصیلات
سید جواد خامنهای علوم مقدماتی را در مدارس تبریز خواند.[۱۰] در سال ۱۳۳۶ قمری به مشهد رفت حدود ۹ سال در مشهد اقامت کرد[۱۱] گفته میشود در این زمان جاده تهران-مشهد ناامن بود. سید جواد به بادکوبه رفت و از طریق دریای خزر راهی عشقآباد شد و سپس به خراسان رسید.[۱۲] در مشهد تحصیلات خود را ادامه داد و در ۱۳۴۵ق به نجف رفت.[۱۳]
سید جواد خامنهای در مشهد از آقاحسین قمی، میرزامحمد آقازاده خراسانی (کفائی)، میرزامهدی اصفهانی و فاضل خراسانی فقه و اصول آموخت. و در فلسفه نیز نزد آقابزرگ حکیم شهیدی و اسدالله یزدی شاگردی کرد. وی در نجف نزد محمدحسین نائینی، سید ابوالحسن اصفهانی و آقاضیاء عراقی شاگردی کرد و از آنان اجازه اجتهاد گرفت.[۱۴]
دو کتاب درباره سید جواد خامنهای

همزمان با روز قلم در سال ۱۴۰۲ش و طی آئینی ویژه، کتاب «زندگی اینجاست» نوشته مهدی قزلی، با محوریت زندگی آیتالله سید جواد خامنهای همزمان با روز قلم در مسجد جامع تبریز رونمایی شد.[۱۵] همچنین کتاب روایت آقا که خاطرات سید علی خامنهای از پدرش سید جواد خامنهای است در سال ۱۴۰۴ رونمایی شد.[۱۶]
پانویس
- ↑ بهبودی، شرح اسم، موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، ۱۳۹۱ش، ص۱۵.
- ↑ جلالی، «خامنهای-سید جواد»، ص۱۷۷.
- ↑ «نگاهی گذرا به زندگینامهی حضرت آیتاللهالعظمی شهید سیدعلی حسینی خامنهای»، دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای.
- ↑ قلیزاده علیاری، «خاندان خامنهای»، ص۹۷۲.
- ↑ «نگاهی گذرا به زندگینامهی حضرت آیتاللهالعظمی شهید سیدعلی حسینی خامنهای»، دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای.
- ↑ حائری، روزشمار شمسی، ۱۳۸۶ش، ص۲۵۴.
- ↑ جلالی، «خامنهای- سید جواد»، ص۱۷۷.
- ↑ خمینی(امام)، صحیفه امام، ۱۳۷۸ش، ج ۲۰، ص۷۱.
- ↑ شریفرازی، گنجینه دانشمندان، ۱۳۵۲ش، ج۷، ص۱۲۸.
- ↑ جلالی، «خامنهای-سید جواد»، ص۱۷۶.
- ↑ جلالی، «خامنهای-سید جواد»، ص۱۷۶.
- ↑ بهبودی، شرح اسم، موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، ۱۳۹۱ش
- ↑ جلالی، «خامنهای-سید جواد»، ص۱۷۶.
- ↑ جلالی، «خامنهای-سید جواد»، ص۱۷۶-۱۷۷.
- ↑ رونمایی از کتاب زندگی اینجاست
- ↑ کتاب روایت آقا رونمایی شد.
منابع
- بهبودی، هدایتالله، شرح اسم، تهران: موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، ۱۳۹۱ش.
- جلالی، غلامرضا، «خامنهای-سید جواد»، در مشاهیر مدفون در حرم رضوی، زیر نظر غلامرضا جلالی، مشهد، بنیاد پژوهشهای اسلامی، ۱۳۸۶.
- جمعی ازپژوهشگران، گلشن ابرار، قم، پژوهشکدهٔ باقرالعلوم(ع).
- حائری، علی، روزشمار شمسی، تهیهکنننده: مرکر پژوهشهای صدا و سیما، قم، دفتر عقل، ۱۳۸۶ش.
- خمینی(امام)، سید روحالله، صحیفه امام، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۷۸ش.
- رونمایی از کتاب زندگی اینجاست. پایگاه خبری خبرآنلاین. مرور خبر ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
- شریفرازی، محمد، گنجینه دانشمندان، تهران، اسلامیه، ۱۳۵۲ش.
- قلیزاده علیاری، مصطفی، «خاندان خامنهای»، در گلشن ابرار، جلد دوم، قم، نشر معروف، ۱۳۸۲ش.
- کتاب روایت آقا رو نمایی شد. پایگاه اطلاعرسانی آیتالله خامنهای. مرور خبر ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ش.
- «نگاهی گذرا به زندگینامهی حضرت آیتاللهالعظمی شهید سیدعلی حسینی خامنهای»، دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای.
پیوند به بیرون
- مدفونان در حرم امام رضا
- عالمان شیعه قرن ۱۵ (قمری)
- امامان جماعت مسجد گوهرشاد
- شاگردان سید ابوالحسن اصفهانی
- شاگردان آقا ضیاء عراقی
- شاگردان میرزای نائینی
- شاگردان سید حسین طباطبایی قمی
- دانشآموختگان حوزه علمیه مشهد (از دوران مشروطه به بعد)
- دانشآموختگان حوزه علمیه نجف (پس از سال ۱۲۰۰ قمری)
- شاگردان میرزا مهدی اصفهانی