جامعه تعلیمات اسلامی

از ويکی شيعه
پرش به: ناوبری، جستجو
جامعه تعلیمات اسلامی
جامعه تعلیمات اسلامی.JPG
اطلاعات کلی
نام‌های دیگر جمعیت پیروان قرآن(سابق)
تأسیس ۱۳۲۴ش
بنیانگذار شیخ عباسعلی اسلامی
نوع فعالیت آموزشی و پرورشی غیرانتفاعی
گستره فعالیت تعلیم و تربیت کودکان و نوجوانان در داخل و خارج از ایران
اهداف ترویج تعلیم و تربیت اسلامی، بر پایه روش‌های نوین آموزشی بر اساس آموزه‌های مذهبی شیعه
فعالیت‌ها تأسیس شعبه‌های مدارس تحت پوشش جمعیت در تهران و شهرستان‌ها • برگزاری جلسات تربیتی• برگزاری کلاس‌های آموزش خانواده • چاپ کتاب و نشریه • تأسیس بیمارستان و یتیم خانه
مکان تهران
سایر
وضعیت فعال
مراکز وابسته مجتمع سیدالشهدای یزد • مجتمع محبان الحسین تهران • مجتمع جعفری اسلامی تهران • مجتمع جعفری اسلامی اردبیل و...
وبگاه http://www.jte.ir/ jte.ir

جامعه تعلیمات اسلامی سازمان آموزشی، غیردولتی و غیرانتفاعی با هدف ترویج تعلیم و تربیت اسلامی است که بر پایه روش‌های نوین آموزشی در ۱۳۲۴ ش در تهران به کوشش عباسعلی سبزواری ملقب به اسلامی، از روحانیان و خطبای مبرّز تهران (متوفی ۱۳۶۴ ش)، تأسیس شد. فعالیت‌های این جامعه در طول مدت خود با فراز و نشیب‌های زیادی برخوردار بوده است اما هم‌اکنون در سطح کشور فعالیت دارد که عمده آن آموزشی است.

پیشینه

تصویر شیخ عباسعلی اسلامی مؤسس جامعه تعلیمات اسلامی

شیخ عباسعلی اسلامی در ۱۳۲۰ ش، به کمک عده‌ای از نیکوکاران تشکلی فرهنگی به نام «‌جمعیت پیروان قرآن‌» را پایه گذاری کرد که هسته اصلی جامعه تعلیمات اسلامی بود. اعضای اولیه این جمعیت عباسعلی اسلامی، محمد فولادی، حسین میرخان، ابوالقاسم میرزایی، محمدرضا رجایی و عبدالحسین یوسف زاده بودند. عباسعلی اسلامی ابتدا در منزل خود کلاس‌هایی شبانه (هفته‌ای دو شب) دایر کرد که شامل چهار کلاس بود: سوادآموزی، معالم و علوم دینی، احکام و اخلاق، و مقدّمات علوم عربی.[۱] مردم چنان از این کلاس‌های دینی استقبال کردند که جمعیت پیروان قرآن عده‌ای از بازرگانان نیکوکار را به همکاری دعوت کرد. جمعیت با حضور این افراد، جدّی‌تر و منسجم‌تر به فعالیت پرداخت.

تأسیس

در ۱۳۲۲ ش جمعیت پیروان قرآن به «‌جامعه تعلیمات اسلامی‌» تغییر نام داد. با حمایت و تأیید مراجع تقلید، آموزشگاههای متعددی در تهران تشکیل شد و ابوالقاسم میرزایی، حسین میرخان و محمدرضا رجایی، بازرس این آموزشگاه‌ها شدند. در ۱۳۲۴ ش طرح تأسیس مدارس روزانه به تصویب رسید و نخستین دبستان روزانه با نام دبستان جعفری تأسیس شد. در این زمان تعداد آموزشگاه‌های جامعه در تهران ۴۵ واحد بود.[۲]

اساسنامه

در ۱۳۲۸ ش اساسنامه و مرامنامه جامعه تعلیمات اسلامی در ۳۷ مادّه و ۹ تبصره تنظیم شد که بر اساس آن، جامعه موظف بود در قالبی غیردولتی و غیرسیاسی به تعلیم و تربیت کودکان و نوجوانان در ایران یا خارج از ایران، از سطح آمادگی تا دانشگاه، بر اساس آموزه‌های مذهبی شیعه بپردازد. جامعه همچنین چاپ کتاب و نشریه و تأسیس بیمارستان و یتیم خانه را در برنامه‌های خود داشت و مجاز بود هر کدام از این فعالیت‌ها را در داخل یا خارج از کشور انجام دهد.[۳]

ساختار

در ۱۳۳۰ ش جامعه تعلیمات اسلامی به صورت مؤسسه‌ای قانونی و حقوقی به ثبت رسید. تشکیلات آن شامل هیئت مدیره مرکزی، مدیرعامل، هیئت مدیره هر استان و هیئت مدیره هر واحد آموزشی بود. هیئت امنای جامعه ۲۲ تن و هیئت مدیره آن پنج تن بودند.[۴] این ساختار در اصلاحات بعدی تا حدودی تغییر کرد. در سال ۱۳۹۵ اعضای هیئت مدیره این جامعه تغییر کردند و حسن حیدری به عنوان مدیر عامل انتخاب شد. [۵]

فعالیت‌ها(قبل از انقلاب اسلامی)

اهم فعالیت‌های انجام‌شده در طی سال‌های پیش از انقلاب عبارت بودند از:

دانش‌آموزان یکی از مدارس جامعه تعلیمات اسلامی
  • احداث اردوگاه تفریحی در کرج در دهه ۱۳۴۰ ش زیرنظر محمد دادگسترنیا.[۸]
  • تأسیس شعبه‌های مدارس تحت پوشش جمعیت در تهران و شهرستان‌ها. نخستین شعبه در کرمانشاه دایر شد و در مدت کوتاهی جامعه دارای ۱۸۵ مدرسه دخترانه و پسرانه و حدود شصت هزار دانش آموز گردید.[۹]
  • انتشار جزوه‌ای با عنوان آغوش مادر اولین دانشگاه، مخصوص والدین دانش آموزان در قطع جیبی
  • انتشار نشریه ماهانه روش تربیت

اقدامات حکومت پهلوی علیه جامعه

با ورود دانش آموختگان مدارس جامعه، به ویژه دختران، در دهه ۱۳۵۰ ش به دانشگاه و موفقیتهای علمی همراه با اندیشه انقلابی ـ اسلامی آنان، حکومت پهلوی دو اقدام را برای محدود کردن مدارس جامعه انجام داد:

۱- در ۱۳۵۲ ش، با بخشنامه منع حجاب، دبیرستانهای اسلامی دخترانه را محدود کرد.[۱۳]
۲- دولت نظارت و برنامه ریزی و مدیریت مدارس غیردولتی را بر عهده گرفت و نهایتا در سال ۱۳۵۳ ش، تمام دبستانها و مدارس راهنمایی بخش خصوصی را دولتی اعلام کرد.

با این دو اقدام، مدارس جامعه تعلیمات اسلامی مانند دیگر مدارس مذهبی با مشکلات متعددی روبرو شدند.[۱۴]

فعالیت‌های پس از انقلاب

پس از پیروزی انقلاب اسلامی (۱۳۵۷ ش) جامعه تعلیمات اسلامی به دلیل دولتی شدن مدارس، تمام مدارس تحت نظارت خود را به آموزش و پرورش داد و بدین ترتیب چهارده سال از فعالیت بازماند تا اینکه در ۱۳۶۸ ش، در پی تصویب قانون مدارس غیرانتفاعی، جامعه با اخذ مجوز به تأسیس مدارس اسلامی غیرانتفاعی پرداخت. در خلال این مدت، به استناد مادّه واحده شورای انقلاب که در مرداد ۱۳۵۹ به تصویب رسید، جامعه تعلیمات اسلامی توانست برخی مدارس اسلامی را همچون گذشته اداره کند و در ۱۳۶۴ ش و ۱۳۷۹ ش نیز اصلاحاتی در اساسنامه آن صورت گرفت و اعضای جدید جانشین اعضای متوفی شدند.[۱۵] حاج شیخ عباسعلی اسلامی، بانی جامعه در ۱۳۶۴ ش درگذشت.

جامعه تعلیمات اسلامی بر اساس اساسنامه‌ای که در ۱۳۷۷ ش به تصویب رسید، از طریق عقود اسلامی با بانک‌ها، توانست نیازهای مالی خود را برای بازسازی و توسعه مدارس تأمین کند. جامعه در دوره جدید فعالیت خود بر فعالیتهای فکری و فرهنگی در بین دانش آموزان و اولیای آن‌ها تأکید کرده است.[۱۶]

در سال‌های اخیر، مدارس جامعه تعلمیات اسلامی فعالیت‌های آموزشی و پرورشی خود را گسترش داده است. واحدهای آموزشی علاوه بر تهران، در اصفهان، اردبیل، اهواز، بابل، تبریز، مهریز، همدان، کرمانشاه، دامغان، یزد تشکیل شده است که مجتمع آموزشی سیدالشهدای یزد از بزرگ‌ترین مجتمع‌های آموزشی ایران و نیز بزرگ‌ترین مجتمع آموزشی جامعه تعلیمات اسلامی است.[۱۷]

پانویس

  1. اسلامی، ص۳۲۱؛ دادگسترنیا، ص۱ـ۲
  2. دادگسترنیا، ص۲ـ۳
  3. رجوع کنید به جامعه تعلیمات اسلامی، ۱۳۲۸ ش، ص۸ـ۱۸
  4. دادگسترنیا، ص۴؛ جامعه تعلیمات اسلامی، ۱۳۷۹ ش ب، ص۲
  5. روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران
  6. حجت الاسلام حاج شیخ عباسعلی اسلامی به روایت اسناد ساواک، مقدمه، ص پانزده؛ کرمی پور، ص۹۰ـ۹۲
  7. اسلامی، ص۴۳۵؛ حجت الاسلام حاج شیخ عباسعلی اسلامی به روایت اسناد ساواک، مقدمه، ص شانزده
  8. دادگسترنیا، مصاحبه مورخ مرداد ۱۳۸۱
  9. اسلامی، ص۴۵۸؛ جامعه تعلیمات اسلامی، ۱۳۷۹ ش ب، همانجا
  10. دادگسترنیا، مصاحبه مورخ مرداد ۱۳۸۱
  11. دادگسترنیا، مصاحبه مورخ مرداد ۱۳۸۱
  12. همانجا؛ کلهر، ص۱۲۹
  13. رجوع کنید به علم، ج۳، ص۱۵۸ـ۱۵۹
  14. کرمی پور، ص۹۷
  15. دادگسترنیا، ص۸ ـ۱۱
  16. دادگسترنیا، همان مصاحبه
  17. جامعه تعلیمات اسلامی، ۱۳۸۲ ش، ص۲۲؛ دادگسترنیا، همان مصاحبه

منابع

  • اسماعیل عاملی، دفتر مرکزی جامعه تعلیمات اسلامی، تهران، مصاحبه، بهمن ۱۳۸۳.
  • امیر اسداللّه علم، یادداشت‌های علم، تهران ۱۳۸۰ش.
  • جامعه تعلیمات اسلامی، اساسنامه جامعه تعلیمات اسلامی، تهران، ۱۳۶۴ش.
  • جامعه تعلیمات اسلامی، اساسنامه جامعه تعلیمات اسلامی، تهران، ۱۳۷۹ش الف.
  • جامعه تعلیمات اسلامی، اساسنامه و مرامنامه جامعه تعلیمات اسلامی، تهران، ۱۳۲۸ش.
  • جامعه تعلیمات اسلامی، جامعه تعلیمات اسلامی در یک نگاه، تهران، ۱۳۷۹ش ب.
  • جامعه تعلیمات اسلامی، عملکرد دفتر مرکزی جامعه تعلیمات اسلامی: سال تحصیلی ۱۳۸۱ـ ۱۳۸۲ش، تهران، ۱۳۸۲ ش (منتشر نشده).
  • حجت الاسلام حاج شیخ عباسعلی اسلامی به روایت اسناد ساواک، تهران: وزارت اطلاعات، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۸۲ش.
  • حمید کرمی پور، جامعه تعلیمات اسلامی (آیت اللّه شیخ عباسعلی اسلامی و نقش ایشان در انقلاب اسلامی)، تهران ۱۳۸۰ش.
  • روزنامه رسمی جمهوریی اسلامی ایران
  • عباسعلی اسلامی، طلایه دار فرهنگ اسلامی در عصر اختناق، تهران، ۱۳۷۴ش.
  • محمد دادگسترنیا، تاریخچه تأسیس و خلاصه فعالیتهای جامعه تعلیمات اسلامی، تهران: جامعه تعلیمات اسلام، بی‌تا(منتشر نشده)
  • محمد دادگسترنیا، دفتر مرکزی جامعه تعلیمات اسلامی، تهران، مصاحبه، مرداد ۱۳۸۱.
  • مهدی کلهر، «‌تاریخچه مدارس جامعه تعلیمات اسلامی (۲)»، یاد، ش ۱۹ (تابستان ۱۳۶۹).

پیوند به بیرون