پرش به محتوا

محمد فاضل شربیانی

از ویکی شیعه
فاضل شربیانی
فقیه، اصولی و مرجع تقلید شیعه
اطلاعات فردی
نام کاململا محمد فاضل شربیانی
نسباز نسل مالک اشتر
تاریخ تولد۱۲۴۵ق یا ۱۲۴۸ق.
محل زندگیتبریز • نجف
تاریخ وفات۱۳۲۲ق. یا ۱۳۲۳ق.
محل دفنحرم امام علی(ع)
شهر وفاتنجف
اطلاعات علمی
استادانمحمدحسن نجفی • شیخ مرتضی انصاری • سید حسین کوه‌کمری
شاگردانسید علی قاضی طباطبایی • میرزا صادق آقا تبریزی •سید ابوالحسن انگجی تبریزی
محل تحصیلتبریز • نجف
اجازه روایت ازشیخ مرتضی انصاری • سید حسین کوه‌کمری
اجازه اجتهاد ازسید حسین کوه‌کمری
تألیفاتتقریرات دروس فقه سید حسین کوه‌کمرى • ذخیرة العباد لیوم المعاد • وسیلة العباد • سرّ العبادة


ملا محمد فاضل شَرَبیانی (۱۲۴۵ - ۱۳۲۲ق) از فقها و مراجع تقلید شیعه در اوایل قرن چهاردهم بود که پس از میرزای شیرازی به مرجعیت رسید. او شاگرد شیخ انصاری، میرزای شیرازی و سید حسین کوه‌کمری بود و ریاست حوزه نجف را برعهده داشت. شربیانی به زهد، تقوا و حمایت از نیازمندان شهرت داشت و شاگردان بسیاری از جمله سید علی قاضی و محمد حرزالدین تربیت کرد. از اقدامات مهم او می‌توان به تحریم حج از مسیر عراق برای حفظ جان حجاج، حمایت از روش عرفانی ملا حسینقلی همدانی و احیای عزاداری فاطمیه اول اشاره کرد. آثار فقهی و اصولی متعددی از او باقی مانده، از جمله «ذخیرة العباد»، «وسیلة العباد» و تقریرات دروس کوه‌کمری. او در شربیان تبریز زاده شد و پس از وفات، در حرم امام علی(ع) دفن گردید. گفته شده پیکرش سال‌ها سالم مانده بود.

جایگاه و اهمیت

ملا محمد فاضل شربیانی (۱۲۴۵–۱۳۲۲ق) از مراجع تقلید شیعه در اوایل قرن چهاردهم هجری بود[۱] که پس از میرزای شیرازی به مرجعیت رسید.[۲] گفته شده مظفرالدین شاه (پنجمین پادشاه قاجار) و برخی درباریان ایران از او تقلید می‌کردند.[۳]

او از شاگردان شیخ انصاری، میرزای شیرازی و سید حسین کوه‌کمری بود[۴] و از انصاری و کوه‌کمری، اجازه نقل روایت[۵] و از کوه‎‌کمری اجازه اجتهاد دریافت کرد.[۶] پس از درگذشت کوه‌کمری، ریاست حوزه علمیه نجف را برعهده گرفت.

شربیانی در زهد و تقوا و دستگیری از نیازمندان شهرت داشت.[۷] شاگردان بسیاری تربیت کرد[۸] و آثار متعددی در فقه و اصول از خود به‌جا گذاشت.[۹] گفته شده بدن او دهه‌ها پس از وفات، سالم باقی مانده بود.[۱۰]

زندگینامه

فاضل شربیانی در روستای شربیان از توابع تبریز متولد شد[۱۱] و نسبش به مالک اشتر می‌رسید.[۱۲] پس از تحصیل علوم حوزوی در تبریز[۱۳] و مدتی تبلیغ در زادگاهش،[۱۴] به نجف رفت.[۱۵]

او در سال ۱۳۲۲ق[۱۶] یا ۱۳۲۳ق. صبح جمعه ۱۸ ماه رمضان[۱۷] از دنیا رفت و پیکرش پس از تشییعی باشکوه در یکی حجرات صحن حرم حضرت علی(ع) به خاک سپرده شد.[۱۸]

اقدامات

شربیانی در دوران مرجعیت، اقدامات مهم دینی و اجتماعی انجام داد، ازجمله:

شاگردان

از جمله شاگردان شربیانی می‌توان به این افراد اشاره کرد:

آثار

شربیانی آثار فراوانی تألیف کرده است، ازجمله:

پانویس

  1. ↑ مدرس تبریزی، ریحانة‌ الادب، ۱۳۶۹ش، ج۳، ص۱۸۴.
  2. ↑ واعظ تبریزی، علمای معاصرین، ۱۳۸۳ش، ص۷۶.
  3. ↑ امامی خویی، مرآة الشرق، ۱۴۲۷ق، ج۲، ص۱۱۹۸.
  4. ↑ مشار، مؤلفین کتب چاپی، ۱۳۴۰ش، ج۵، ص۶۳۳.
  5. ↑ حرز الدین، معارف الرجال، ۱۴۰۵ق، ج۲، ص۳۷۴.
  6. ↑ مشار، مؤلفین کتب چاپی، ۱۳۴۰ش، ج۵، ص۶۳۳.
  7. ↑ «فاضل شربیانی»، خبرگزاری حوزه.
  8. ↑ الوانساز خویی، «محمد فاضل شربیانی»، فرهیختگان تمدن شیعی.
  9. ↑ مشار، فهرست کتابهای چاپی عربی، ۱۳۴۴ش، ص۳۹۱.
  10. ↑ واعظ تبریزی، علماى معاصرین، ۱۳۸۳ش، ص۸۰؛ مهدی‌پور، اجساد جاویدان، ۱۳۷۴ش، ص۲۶۱.
  11. ↑ «فاضل شربیانی»، خبرگزاری حوزه.
  12. ↑ الوانساز خویی، «محمد فاضل شربیانی»، فرهیختگان تمدن شیعی.
  13. ↑ «فاضل شربیانی»، خبرگزاری حوزه.
  14. ↑ حرز الدین، معارف الرجال، ۱۴۰۵ق، ج۲، ص۳۷۳.
  15. ↑ امامی خویی، مرآة الشرق، ۱۴۲۷ق، ج۲، ص۱۱۹۸.
  16. ↑ امامی خویی، مرآة الشرق، ۱۴۲۷ق، ج۲، ص۱۱۹۸.
  17. ↑ امین، اعیان‌الشیعه، ۱۴۲۱ق، ج۱۰، ص۳۶.
  18. ↑ «فاضل شربیانی»، خبرگزاری حوزه.
  19. ↑ واعظ تبریزی، علماى معاصرین، ۱۳۸۳ش، ص۷۷.
  20. ↑ طهرانی، مهر تابان، باقر العلوم(ع)، ص۲۲۰.
  21. ↑ واعظ تبریزی، علماى معاصرین، ۱۳۸۳ش، ص۷۹؛ مهدی‌پور، اجساد جاویدان، ۱۳۷۴ش، ص۲۶۰.
  22. ↑ واعظ تبریزی، علماى معاصرین، ۱۳۸۳ش، ص۷۸.
  23. ↑ خلیلی، موسوعة العتبات المقدسه، ۱۴۰۷ق، ج۷، ص۱۴۵و۱۴۶.
  24. ↑ حرز الدین، معارف الرجال، ۱۴۰۵ق، ج۲، ص۳۷۲.
  25. ↑ مشار، فهرست کتابهای چاپی عربی، ۱۳۴۴ش، ص۳۰۵.
  26. ↑ واعظ تبریزی، علماى معاصرین، ۱۳۸۳ش، ص۱۵۳.
  27. ↑ امامی خویی، مرآة الشرق، ۱۴۲۷ق، ج۱، ص۱۹۲.
  28. ↑ امامی خویی، مرآة الشرق، ۱۴۲۷ق، ج۱، ص۱۲۴.
  29. ↑ الوانساز خویی، ستارگان حرم، ۱۳۷۷ش، ج۱۷، ص۹۹.
  30. ↑ الوانساز خویی، ستارگان حرم، ۱۳۷۷ش، ج۱۷، ص۲۹.
  31. ↑ واعظ تبریزی، علمای معاصرین، ۱۳۸۳ش، ص۴۰۲.
  32. ↑ الوانساز خویی، گلشن ابرار، ۱۳۹۴ش، ج۴، ص۳۵۳.
  33. ↑ الوانساز خویی، «محمد فاضل شربیانی»، فرهیختگان تمدن شیعی.
  34. ↑ واعظ تبریزی، علماى معاصرین، ۱۳۸۳ش، ص۴.
  35. ↑ مشار، فهرست کتابهای چاپی عربی، ۱۳۴۴ش، ص۳۹۱.
  36. ↑ مشار، فهرست کتابهای چاپی عربی، ۱۳۴۴ش، ص۳۹۱.
  37. ↑ مشار، فهرست کتابهای چاپی عربی، ۱۳۴۴ش، ص۳۹۱.
  38. ↑ «فاضل شربیانی»، خبرگزاری حوزه.
  39. ↑ الوانساز خویی، «محمد فاضل شربیانی»، فرهیختگان تمدن شیعی.

منابع

  • الوانساز خویی، محمد، «محمد فاضل شربیانی»، فرهیختگان تمدن شیعی، تاریخ درج مطلب: ۱۲ مهر ۱۳۹۴ش، تاریخ بازدید: ۱۳ آبان ۱۴۰۴ش.
  • الوانساز خویی، محمد، ستارگان حرم، قم، انتشارات زائر، ۱۳۷۷ش.
  • الوانساز خویی، محمد، گلشن ابرار، قم، پژوهشکده باقر العلوم(ع)، ۱۳۹۴ش.
  • امامی خویی، محمدامین، مرآة الشرق (موسوعة تراجم اعلام الشیعة الامامیة فی القرنی الثالث عشر و الرابع عشر)، قم، کتابخانه آیة‌الله مرعشی نجفی، ۱۴۲۷ق.
  • امین، سید محسن، اعیان‌الشیعه، بیروت، دار التعارف للمطبوعات، ۱۴۲۱ق.
  • حرز الدین، محمد، معارف الرجال، قم، کتابخانه آیة‌الله مرعشی نجفی، ۱۴۰۵ق.
  • خلیلی، جعفر، موسوعة العتبات المقدسه، بیروت، مؤسسة الاعلمی، ۱۴۰۷ق.
  • «فاضل شربیانی»، خبرگزاری حوزه، تاریخ درج مطلب: ۳۰ خرداد ۱۴۰۰ش، تاریخ بازدید: ۱۳ آبان ۱۴۰۴ش.
  • طهرانی، محمدحسین، مهر تابان، قم، باقرالعلوم(ع)، بی‌تا.
  • مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة‌الادب، تهران، کتابفروشی خیام، ۱۳۶۹ش.
  • مشار، خان‌بابا، فهرست کتابهای چاپی عربی، تهران، چاپخانه رنگین، ۱۳۴۴ش.
  • مشار، خان‌بابا، مؤلفین کتب چاپی فارسی و عربی از آغاز تاکنون، تهران، چاپخانه رنگین، ۱۳۴۰ش.
  • مهدی‌پور، علی‌اکبر، اجساد جاویدان، قم، نشر حاذق، ۱۳۷۴ش.
  • واعظ تبریزی، علی، علماى معاصرین، قم، نوید اسلام، ۱۳۸۳ش.