آتش‌زدن مسجد جامع کرمان

آتش‌زدن مسجد جامع کرمان

تصویری از واکنش مردم کرمان به آتش‌زدن مسجد جامع
شرح ماجرا	سرکوب فعالیت‌های انقلابی مردم کرمان با حمله به مسجد جامع
زمان	۲۴ مهر ۱۳۵۷ش
دوره	پهلوی
اهداف	برهم‌زدن اجتماع انقلابی مردم
عاملان	اوباش تحت حمایت حکومت پهلوی
نتایج	زخمی‌کردن ۲۰۰ نفر از مردم و کشته‌شدن ۵ نفر
واکنش‌ها	اعتراض گسترده مردم و علما در سراسر کشور

آتش‌زدن مسجد جامع کرمان، به رویدادی اشاره دارد که در در ۲۴ مهرماه سال ۱۳۵۷ش، مسجد جامع شهر کرمان به دست عوامل حکومت پهلوی برای مقابله با فعالیت‌های انقلابی مردم شهر به آتش کشیده شد.

در اربعین شهدای ۱۷ شهریور تهران (شهدای میدان ژاله) و همزمان با نخستین سالگرد درگذشت سید مصطفی خمینی، هزاران نفر از مردم کرمان به دعوت علما در مسجد جامع این شهر، معروف به «مسجد صفا» گرد هم آمدند. به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، ساواک در گزارش‌های خود تعداد جمعیت حاضر در مراسم را حدود ۵ هزار نفر اعلام کرد. در جریان سخنرانی و سردادن شعارهایی در حمایت از امام خمینی، مهاجمان مورد حمایت حکومت پهلوی به مسجد حمله کردند. روزنامه کیهان گزارش داد که در این حمله بیش از ۲۰۰ نفر زخمی و ۵ نفر کشته شدند، اما مسئولان کرمان تنها کشته‌شدن یک نفر را تأیید کردند. هم‌زمان با این حمله اثاثیه، فرش‌ها و قسمتی از ساختمان مسجد به آتش کشیده شد و قرآن‌های داخل مسجد نیز سوختند. در این حمله، شماری از علمای کرمان، از جمله صالحی کرمانی، سید محمد خوشرو، سید جواد نیشابوری، لبینی صمدانی، سید یحیی جعفری، عباس شیخ‌الرئیسی، عباس پورمحمدی و محمدحسین موحدی کرمانی مجروح شدند.

این حادثه واکنش گسترده‌ای را از سوی علمای ایران به همراه داشت. صدوقی از یزد، یثربی از کاشان، قاضی از تبریز، گلپایگانی، مرعشی نجفی و بسیاری دیگر از علمای شهرستان‌ها با صدور بیانیه‌ها، تلگراف‌ها و نامه‌ها، این جنایت را محکوم کردند و مراسم بزرگداشتی برای شهدای این حادثه برگزار نمودند. جمعیت دفاع از حقوق بشر ایرانی پس از بررسی علت حادثه، طی بیانیه‌ای اعلام کرد که این توطئه در استانداری کرمان و با حضور مقامات دولتی طراحی شده است.

امام خمینی، رهبر انقلاب اسلامی، در تاریخ ۴ آبان ۱۳۵۷ش طی سخنرانی در نوفل لوشاتو و همچنین با ارسال پیامی جداگانه به ملت ایران، تحقیق و تفحص دولت را زیر سؤال برده و این حادثه را نمونه‌ای از جنون حکومت شاه معرفی کرده و شاه را عامل اصلی این جنایت دانستند. قاسم سلیمانی، از فرماندهان نظامی جمهوری اسلامی ایران، در بخشی از کتاب «از چیزی نمی‌ترسیدم»، به‌عنوان یکی از شاهدان، واقعه آتش‌سوزی مسجد جامع کرمان را در کتاب خود روایت کرده است.

هر ساله، در ۲۴ مهر مراسم گرامیداشتی در مسجد جامع کرمان با حضور مسئولان استان و گروه‌های مختلف مردم برگزار می‌شود و برنامه‌های مختلفی از جمله گلباران مزار شهدای این حادثه و دیدار با خانواده شهدا، و نمایشگاه عکس و نقاشی برگزار می‌گردد.