الجدید فی تفسیر القرآن المجید (کتاب)
 | |
| اطلاعات کتاب | |
|---|---|
| نویسنده | محمد سبزواری نجفی |
| موضوع | تفسیر قرآن |
| سبک | ترتیبی |
| زبان | عربی |
| تعداد جلد | ۷ |
| اطلاعات نشر | |
| ناشر | دار التعارف للمطبوعات |
| محل نشر | بیروت |
| تاریخ نشر | ۱۴۰۲ق |
| نوبت چاپ | اول |
الجَدید فی تفسیرِ القرآن المجید از تفسیرهای ترتیبی قرآن اثر محمد سبزواری نجفی (درگذشت: ۱۳۶۸ش) است. این تفسیر در هفت جلد تدوین شده و مطالب آن با قلمی روان و کوتاه، با تمرکز بر بیان پیام آیات و تکیه بر آموزههای شیعه و روایات اهلبیت(ع) به نگارش در آمده است. در تألیف این کتاب از منابع تفسیری و روایی شیعه مانند تفسیر البرهان، تفسیر عیاشی و الکافی استفاده شده است. نویسنده، این تفسیر را در کتابی با نام ارشاد الاذهان الی تفسیر القرآن خلاصه کرده است.
معرفی کتاب
الجدید فی تفسیر القرآن المجید، تفسیر قرآن به زبان عربی است که به روش ترتیبی تدوین شده[۱] و تمام سورههای قرآن را در بر میگیرد.[۲] بهگفته محمدعلی ایازی، قرآنپژوه شیعه، سبزواری مطالب تفسیری را با عبارتهای ساده و کوتاه بیان کرده و خواننده آشنا با زبان عربی را به نکات اصلی و مهم آیه راهنمایی میکند.[۳]
محمد سبزواری نجفی، نویسنده کتاب، برای نگارش این اثر از منابع تفسیری و روایی شیعه مانند تفسیر البرهان، تفسیر عیاشی و الکافی بهره برده است.[۴] البته سبزواری از سایر کتب تفسیری نیز استفاده نموده، ولی تنها به عبارت «قال مشهور المفسرین» یا «بعض المفسرین» بسنده نموده است که این شیوه سبب شده تا برخی محققان بر او نقدهایی وارد کنند.[۵]
الجدید از سوی انتشارات دارالتعارف للمطبوعات بیروت در سال ۱۴۰۲ق در هفت جلد چاپ شد.[۶] سبزواری تفسیر الجدید را با نام ارشاد الاذهان الی تفسیر القرآن تلخیص کرده که به «مختصر تفسیر الجدید» شهرت دارد.[۷]
مؤلف
الجدید فی تفسیر القرآن المجید، نوشته محمد بن حبیبالله عزیزی مشهور به محمد سبزواری نجفی (۱۳۱۸-۱۴۰۹ق)، فقیه شیعی دوازده امامی است که در منطقه فُرومَد سبزوار به دنیا آمد.[۸] او پس از فراگرفتن قرآن و علوم مقدماتی، به مشهد رفت و شاگرد سید حسین طباطبایی قمی شد.[۹] سبزواری با تبعید استادش از سوی رضاشاه، به همراه او به کربلا رفت و پس از بازگشت طباطبایی به ایران، سبزواری به نجف مهاجرت کرد[۱۰] و از شاگردان سید عبدالهادی شیرازی و حسین نائینی گردید.[۱۱]
سبزواری در سال ۱۳۸۰ق به ایران بازگشت و پس از سکونت در قم [۱۲] و احداث مسجد «باب الجنه» در انتهای خیابان چهارمردان[۱۳] سرانجام در ۹۱ سالگی از دنیا رفت و در حرم حضرت معصومه(س) دفن گردید.[۱۴]
روش
نویسنده در ابتدای هر سوره، ابتدا وجه نامگذاری هر سوره را ذکر کرده،[۱۵] سپس به مکی و مدنیبودن سورهها[۱۶] و نیز فضایل آنها اشاره میکند.[۱۷]
سبزواری در تفسیر الجدید بیشتر به توضیح جملهها و تبیین پیام آیه میپردازد و تنها در آیاتی که واژگان دشوار دارد، به توضیح معنای واژگان و مباحث ادبی میپردازد.[۱۸] او با پرداختن به بلاغت آیات قرآن[۱۹] در مواردی روایات اهلبیت(ع) را نیز ذکر کرده و در موارد اندکی از منابع اهل سنت استفاده نموده است.[۲۰]
در این تفسیر آیات اعتقادی و فقهی طبق دیدگاه شیعیان دوازده امامی تبیین و تفسیر شده[۲۱] و در آیات الاحکام نیز به فلسفه احکام اشاره شده است.[۲۲]
پانویس
- ↑ ایازی، شناختنامه تفاسیر، ۱۳۷۸ش، ص۱۵۹.
- ↑ ایازی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، ۱۳۸۶ش، ج۲، ص۷۳۷.
- ↑ ایازی، شناختنامه تفاسیر، ۱۳۷۸ش، ص۱۶۰.
- ↑ ایازی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، ۱۳۸۶ش، ج۲، ص۷۳۸.
- ↑ ایازی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، ۱۳۸۶ش، ج۲، ص۷۳۸.
- ↑ سبزواری، الجدید، ۱۴۰۲ق، ج۱، ص۳.
- ↑ جواهرکلام، تربت پاکان قم، ۱۳۸۲ش، ج۳، ص۱۶۵۹.
- ↑ ایازی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، ۱۳۸۶ش، ج۲، ص۷۳۶.
- ↑ جواهرکلام، تربت پاکان قم، ۱۳۸۲ش، ج۳، ص۱۶۵۸.
- ↑ امین، مستدرکات اعیان الشیعه، ۱۴۰۸ق، ج۳، ص۲۱۲.
- ↑ ایازی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، ۱۳۸۶ش، ج۲، ص۷۳۷.؛ امین، مستدرکات اعیان الشیعه، ۱۴۲۰ق، ج۳، ص۲۱۲؛ ایازی، شناختنامه تفاسیر، ۱۳۷۸ش، ص۱۵۹.
- ↑ جواهرکلام، تربت پاکان قم، ۱۳۸۲ش، ج۳، ص۱۶۵۹.
- ↑ جواهرکلام، تربت پاکان قم، ۱۳۸۲ش، ج۳، ص۱۶۵۹.
- ↑ امین، مستدرکات اعیان الشیعه، ۱۴۰۸ق، ج۳، ص۲۱۲.
- ↑ برای نمونه بنگرید به: سبزواری، الجدید، ۱۴۰۲ق، ج۱، ص۱۰.
- ↑ برای نمونه بنگرید به: سبزواری، الجدید، ۱۴۰۲ق، ج۱، ص۱۰.
- ↑ برای نمونه بنگرید به: سبزواری، الجدید، ۱۴۰۲ق، ج۱، ص۹.
- ↑ برای نمونه بنگرید به: سبزواری، الجدید، ۱۴۰۲ق، ج۱، ص۹۸.
- ↑ برای نمونه بنگرید به: سبزواری، الجدید، ۱۴۰۲ق، ج۲، ص۳۶۶.
- ↑ ایازی، شناختنامه تفاسیر، ۱۳۷۸ش، ص۱۵۹.
- ↑ برای نمونه بنگرید به: سبزواری، الجدید، ۱۴۰۲ق، ج۱، ص۸۰.
- ↑ ایازی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، ۱۳۸۶ش، ج۲، ص۷۳۹.
منابع
- امین، حسن، مستدرکات اعیان الشیعه، بیروت، دار التعارف للمطبوعات، ۱۴۲۰ق.
- ایازی، محمدعلی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ۱۳۸۶ش.
- ایازی، محمدعلی، شناختنامه تفاسیر، رشت، کتاب مبین، ۱۳۷۸ش.
- جواهرکلام، عبدالحسین، تربت پاکان قم، قم، انصاریان، ۱۳۸۲ش.
- سبزواری، محمد، الجدید فی تفسیر القرآن المجید، بیروت، دار التعارف للمطبوعات، ۱۴۰۲ق.
- موسوی جزایری، هاشم، برکات الرب عز و جل فی القرآن و الحدیث، قم، ناجی الجزائری، ۱۳۹۹ش.