صدیقه شهیده (لقب): تفاوت میان نسخهها
Shamsoddin (بحث | مشارکتها) |
M.hasanzadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
'''صدّیقۀ شهیده''' دو لقب برای [[حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها|حضرت فاطمه(س)]] است. صدّیقه به معنای بانوی بسیار راستگو، و [[شهادت|شهیده]] به معنای بانویی است که در راه خدا کشته شده باشد. | '''صدّیقۀ شهیده''' دو لقب برای [[حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها|حضرت فاطمه(س)]] است. صدّیقه به معنای بانوی بسیار راستگو، و [[شهادت|شهیده]] به معنای بانویی است که در راه خدا کشته شده باشد. | ||
[[پرونده:السلام علیک ایتها الصدیقة الشهیدة.jpg|250px|بندانگشتی|خوشنویسی: اثر علی شیرازی]] | [[پرونده:السلام علیک ایتها الصدیقة الشهیدة.jpg|250px|بندانگشتی|خوشنویسی: اثر علی شیرازی]] | ||
در | در [[حدیث صحیح|روایتی صحیح]]<ref>محمدی ریشهری، حکمتنامه فاطمی، ۱۳۹۵ش، ص ۶۸۸</ref> از [[امام موسی کاظم علیهالسلام|امام کاظم(ع)]] القاب «صدیقه شهیده» با هم بر حضرت زهرا(س) اطلاق شدهاند: «إنَّ فاطِمَةَ(ع) صِدّیقَةٌ شَهیدَةٌ؛ همانا فاطمه(ع) صدّیقۀ شهیده است».<ref>کلینی، الکافی، ۱۳۶۳ش، ج ۱، ص ۴۵۸، ح ۲؛ علیّ بن جعفر، مسائل علیّ بن جعفر، ۱۴۰۹ق، ص ۳۲۵، ح ۸۱۱.</ref> در متون دینی چنین سلامی بر حضرت آمده است: «السَّلامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الصِّدِّیقَةُ الشَّهِیدَةُ؛ سلام بر تو ای صدّیقه شهیده».<ref>شیخ صدوق، کتاب من لایحضره الفقیه، ۱۴۰۴ق، ج ۲، ص ۵۷۳؛ مفاتیح الجنان، در زيارة حضرت رسول خدا و فاطمه زهراء و أئمة بقيع صلوات الله عليهم أجمعين در مدينه طيبه، ص ۳۱۷</ref> اما به گفته محمدهادی مازندرانی، اینگونه سلام در احادیث نیست؛ بلکه سخنی از خود نویسندگان است<ref>نگاه کنید به، مازندرانی، شرح فروع کافی، ۱۳۸۸ش، ج ۵، ص ۵۲۸.</ref> چنانکه [[شیخ صدوق]] اظهار داشته است که در [[مسجدالنبی|مسجد پیامبر(ص)]] با آن تعبیر به حضرت فاطمه(س) سلام داده است بدون اینکه به [[چهارده معصوم|معصوم(ع)]] نسبت دهد.<ref>شیخ صدوق، کتاب من لایحضره الفقیه، ۱۴۰۴ق، ج ۲، ص ۵۷۳</ref> | ||
«صدّیقه» به معنای بانوی بسیار راستگو است.<ref>نگاه کنید به لغتنامه دهخدا، واژۀ «صدّیق».</ref> احادیث واژۀ «صدّیقه» را به تنهایی نیز به عنوان لقب حضرت فاطمه(س) ذکر کردهاند. برای نمونه [[امام علی علیهالسلام|امام علی(ع)]] با این تعبیر از آن حضرت یاد کرده است.<ref>شهید ثانی، منیة المرید، ۱۳۶۸ش، ص ۱۱۵، امام عسکری(ع) (منسوب به حضرت)، تفسیر الإمام العسکری(ع)، ۱۴۰۹ق، ص ۳۴۰، ح ۲۱۶.</ref> همچنین [[امام صادق علیهالسلام|امام صادق(ع)]] نُه نام را برای حضرت فاطمه(س) نزد خداوند برشمرد که یکی از آنها «صدّیقه» است.<ref>شیخ صدوق، علل الشرائع، ۱۳۸۵ق، ص ١٧٨، ح ٣؛ شیخ صدوق، الخصال، ۱۳۶۲ش، ص ٤١٤، ح ٣.</ref> [[امام حسن عسکری علیهالسلام|امام حسن عسکری(ع)]] نیز چگونگی درود فرستادن بر [[حضرت محمد صلی الله علیه و آله|پیامبر خدا(ص)]] و [[امامان شیعه|اوصیاء]] او را آموزش داده و در مورد حضرت زهرا(س) چنین فرمود: «اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَی الصِّدّیقَةِ فاطِمَةَ الزَّکِیَّة...؛ بار خدایا! بر بانوی راستین، فاطمۀ پاکیزه درود فرست...».<ref>شیخ طوسی، مصباح المتهجّد، ۱۴۱۱ق، ص ٣٩٩؛ سید بن طاووس، جمال الاُسبوع، ۱۳۷۱ش، ص ٢٩٦</ref> | «صدّیقه» به معنای بانوی بسیار راستگو است.<ref>نگاه کنید به لغتنامه دهخدا، واژۀ «صدّیق».</ref> احادیث واژۀ «صدّیقه» را به تنهایی نیز به عنوان لقب حضرت فاطمه(س) ذکر کردهاند. برای نمونه [[امام علی علیهالسلام|امام علی(ع)]] با این تعبیر از آن حضرت یاد کرده است.<ref>شهید ثانی، منیة المرید، ۱۳۶۸ش، ص ۱۱۵، امام عسکری(ع) (منسوب به حضرت)، تفسیر الإمام العسکری(ع)، ۱۴۰۹ق، ص ۳۴۰، ح ۲۱۶.</ref> همچنین [[امام صادق علیهالسلام|امام صادق(ع)]] نُه نام را برای حضرت فاطمه(س) نزد خداوند برشمرد که یکی از آنها «صدّیقه» است.<ref>شیخ صدوق، علل الشرائع، ۱۳۸۵ق، ص ١٧٨، ح ٣؛ شیخ صدوق، الخصال، ۱۳۶۲ش، ص ٤١٤، ح ٣.</ref> [[امام حسن عسکری علیهالسلام|امام حسن عسکری(ع)]] نیز چگونگی درود فرستادن بر [[حضرت محمد صلی الله علیه و آله|پیامبر خدا(ص)]] و [[امامان شیعه|اوصیاء]] او را آموزش داده و در مورد حضرت زهرا(س) چنین فرمود: «اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَی الصِّدّیقَةِ فاطِمَةَ الزَّکِیَّة...؛ بار خدایا! بر بانوی راستین، فاطمۀ پاکیزه درود فرست...».<ref>شیخ طوسی، مصباح المتهجّد، ۱۴۱۱ق، ص ٣٩٩؛ سید بن طاووس، جمال الاُسبوع، ۱۳۷۱ش، ص ٢٩٦</ref> | ||
نسخهٔ ۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۲
صدّیقۀ شهیده دو لقب برای حضرت فاطمه(س) است. صدّیقه به معنای بانوی بسیار راستگو، و شهیده به معنای بانویی است که در راه خدا کشته شده باشد.
در روایتی صحیح[۱] از امام کاظم(ع) القاب «صدیقه شهیده» با هم بر حضرت زهرا(س) اطلاق شدهاند: «إنَّ فاطِمَةَ(ع) صِدّیقَةٌ شَهیدَةٌ؛ همانا فاطمه(ع) صدّیقۀ شهیده است».[۲] در متون دینی چنین سلامی بر حضرت آمده است: «السَّلامُ عَلَیْکِ أَیَّتُهَا الصِّدِّیقَةُ الشَّهِیدَةُ؛ سلام بر تو ای صدّیقه شهیده».[۳] اما به گفته محمدهادی مازندرانی، اینگونه سلام در احادیث نیست؛ بلکه سخنی از خود نویسندگان است[۴] چنانکه شیخ صدوق اظهار داشته است که در مسجد پیامبر(ص) با آن تعبیر به حضرت فاطمه(س) سلام داده است بدون اینکه به معصوم(ع) نسبت دهد.[۵]
«صدّیقه» به معنای بانوی بسیار راستگو است.[۶] احادیث واژۀ «صدّیقه» را به تنهایی نیز به عنوان لقب حضرت فاطمه(س) ذکر کردهاند. برای نمونه امام علی(ع) با این تعبیر از آن حضرت یاد کرده است.[۷] همچنین امام صادق(ع) نُه نام را برای حضرت فاطمه(س) نزد خداوند برشمرد که یکی از آنها «صدّیقه» است.[۸] امام حسن عسکری(ع) نیز چگونگی درود فرستادن بر پیامبر خدا(ص) و اوصیاء او را آموزش داده و در مورد حضرت زهرا(س) چنین فرمود: «اللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَی الصِّدّیقَةِ فاطِمَةَ الزَّکِیَّة...؛ بار خدایا! بر بانوی راستین، فاطمۀ پاکیزه درود فرست...».[۹]
«شهیده» به بانویی گفته میشود که در راه خدا کشته شده باشد.[۱۰] شیعیان معتقدند فاطمه زهرا(س) به شهادت رسید.[۱۱] تهدید به آتش زدن خانه حضرت فاطمه(س)، دستور به آتش زدن خانه، فشار بر حضرت زهرا(س) میان دیوار و در و سِقط شدن جنین چند ماهه او، لگدزدن به حضرت زهرا(س)، ضربهزدن با غلاف شمشیر به حضرت و زدن تازیانه بر ایشان و شکسته شدن استخوان پهلو در این حمله، از جمله گزارشهایی هستند که در منابع حدیثی و تاریخی آمده[۱۲] و می توانند به شهادت حضرت اشاره داشته باشند.
پانویس
- ↑ محمدی ریشهری، حکمتنامه فاطمی، ۱۳۹۵ش، ص ۶۸۸
- ↑ کلینی، الکافی، ۱۳۶۳ش، ج ۱، ص ۴۵۸، ح ۲؛ علیّ بن جعفر، مسائل علیّ بن جعفر، ۱۴۰۹ق، ص ۳۲۵، ح ۸۱۱.
- ↑ شیخ صدوق، کتاب من لایحضره الفقیه، ۱۴۰۴ق، ج ۲، ص ۵۷۳؛ مفاتیح الجنان، در زيارة حضرت رسول خدا و فاطمه زهراء و أئمة بقيع صلوات الله عليهم أجمعين در مدينه طيبه، ص ۳۱۷
- ↑ نگاه کنید به، مازندرانی، شرح فروع کافی، ۱۳۸۸ش، ج ۵، ص ۵۲۸.
- ↑ شیخ صدوق، کتاب من لایحضره الفقیه، ۱۴۰۴ق، ج ۲، ص ۵۷۳
- ↑ نگاه کنید به لغتنامه دهخدا، واژۀ «صدّیق».
- ↑ شهید ثانی، منیة المرید، ۱۳۶۸ش، ص ۱۱۵، امام عسکری(ع) (منسوب به حضرت)، تفسیر الإمام العسکری(ع)، ۱۴۰۹ق، ص ۳۴۰، ح ۲۱۶.
- ↑ شیخ صدوق، علل الشرائع، ۱۳۸۵ق، ص ١٧٨، ح ٣؛ شیخ صدوق، الخصال، ۱۳۶۲ش، ص ٤١٤، ح ٣.
- ↑ شیخ طوسی، مصباح المتهجّد، ۱۴۱۱ق، ص ٣٩٩؛ سید بن طاووس، جمال الاُسبوع، ۱۳۷۱ش، ص ٢٩٦
- ↑ نگاه کنید به لغتنامه دهخدا، ذیل «شهید»
- ↑ محمدی ریشهری، حکمتنامه فاطمی، ۱۳۹۵ش، ص ۳۷ و ۶۸۸
- ↑ محمدی ریشهری، حکمتنامه فاطمی، ۱۳۹۵ش، ص ۶۹۲
منابع
- امام عسکری(ع) (منسوب به حضرت)، تفسیر الإمام العسکری(ع)، قم، مدرسة الامام المهدی(ع)، اول، ۱۴۰۹ق.
- سید بن طاووس، جمال الاُسبوع، تحقیق جواد قیّومی، آفاق، ۱۳۷۱ش.
- شهید ثانی، منیة المرید، تحقیق رضا مختاری، قم، مکتب الاعلام الاسلامی، اول، ۱۳۶۸ش.
- شیخ صدوق، الخصال، تحقیق علی اکبر غفاری، قم، مؤسسة النشر الاسلامی، ۱۳۶۲ش.
- شیخ صدوق، علل الشرائع، تحقیق سید محمدصادق بحرالعلوم، نجف، المکتبة الحیدریة، ۱۳۸۵ق.
- شیخ صدوق، کتاب من لایحضره الفقیه، تحقیق علی اکبر غفاری، قم، مؤسسة النشر الاسلامی، دوم، ۱۴۰۴ق.
- شیخ طوسی، مصباح المتهجّد و سلاح المتعبّد، تحقیق علیأصغر المروارید، بیروت، مؤسّسة فقه الشیعة، اول، ۱۴۱۱ق.
- علیّ بن جعفر، مسائل علیّ بن جعفر و مستدرکاتها، تحقیق مؤسّسه آل البیت(ع)، مشهد، المؤتمر العالمی للإمام الرضا(ع)، اول، ۱۴۰۹ق.
- کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، تحقیق علی اکبر غفاری، تهران، دارالکتب الاسلامیة، پنجم، ۱۳۶۳ش.
- لغتنامه دهخدا.
- مازندرانی، محمدهادی، شرح فروع کافی، قم، دارالحدیث، ۱۳۸۸ش.
- محمدی ریشهری، محمد، حکمتنامه فاطمی، قم، دارالحدیث، ۱۳۹۵ش.
- مفاتیح الجنان.