حرم اهلبیت
حرم اهلبیت از اوصاف شهر قم که در منابع مختلف حدیثی ذکر شده است.[۱] طبق روایت علامه مجلسی از کتاب تاریخ قم نوشته حسن بن محمد قمی، امام صادق(ع) پیش از تولد حضرت معصومه(س) از دفن یکی از فرزندان خود، به نام فاطمه، در قم خبر دادهاند که هرکس او را زیارت کند، بهشت بر او واجب میگردد و گفتهاند: «خدا را حرمی است که مکه است، پیامبر(ص) را حرمی است که مدینه است، امیرالمؤمنین(ع) را حرمی است که کوفه است و حرم ما قم خواهد بود.»[۲] امام صادق(ع) همچنین بیان کردهاند که قم حرم من و فرزندانم است. این شهر، کوفه کوچکی است که دری از درهای بهشت از آن گشوده میشود. زنی از فرزندانم به نام فاطمه در آنجا از دنیا میرود و همه شیعیانم با شفاعت او وارد بهشت خواهند شد.[۳] روایات دیگری نیز قم را با عناوینی چون «عُشّ آل محمد»[۴] و «مأوای فاطمیان»[۵] توصیف کردهاند.
به گفته احمد عابدی استاد حوزه علمیه قم، ورود حضرت معصومه(س) به این شهر، سبب شد قم به شهر اهلبیت(ع) ملقب شود؛ چرا که حضرت معصومه فرهنگ اهلبیت را به قم آورد.[۶] از نظر برخی محققان، حرم بودن قم تنها به محدوده حرم حضرت معصومه(ع) محدود نیست و تمام شهر را شامل میشود.
پانویس
- ↑ برای نمونه نگاه کنید به: مجلسی، ملاذ الأخیار، ۱۴۰۶ق، ج۱۳، ص۵۵۰؛ مجلسی، بحارالأنوار، ۱۴۰۳ق، ج۹۱، ص۳۷۰؛ مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ۱۳۶۸ش، ج۳، ص۱۶۸.
- ↑ مجلسی، بحارالأنوار، ۱۴۰۳ق، ج۹۹، ص۲۶۷.
- ↑ شوشتری، مجالس المومنین، ۱۳۹۳ش، ج۱، ص۲۳۸؛ ناصر الشریعه، تاریخ قم، ۱۳۸۳ش، ص۱۰۶؛ شیروانی، بستان السیاحة، بیتا، ص۴۴۳.
- ↑ مجلسی، بحارالأنوار، ۱۴۰۳ق، ج۵۷، ص۲۱۴.
- ↑ بحرانی اصفهانی، عوالم العلوم، ۱۴۱۳ق، ج۲۱، ص۳۴۲-۳۴۳.
- ↑ «قم چه زمانی حرم اهلبیت لقب گرفت؟»،وبگاه مشرق نیوز.
منابع
- بحرانی اصفهانی، عبدالله بن نورالله، عوالم العلوم و المعارف والأحوال من الآیات و الأخبار و الأقوال، تحقیق محمدباقر موحد ابطحی اصفهانی، قم، مؤسسة الإمام المهدی(عج)، ۱۴۱۳ق.
- شوشتری، قاضینورالله، مجالس المؤمنین، تصحیح ابراهیم عربپور و دیگران، مشهد، بنیاد پژوهشهای اسلامی، ۱۳۹۳ش.
- شیروانی، زینالعابدین بن اسکندر، بستان السیاحة، تهران، سنایی، بیتا.
- «قم» چه زمانی حرم اهلبیت لقب گرفت؟»، وبگاه مشرق نیوز، تاریخ انتشار: ۸ دی ۱۳۹۶ش، تاریخ بازدید: ۵ آذر ۱۳۹۸ش.
- قمی، حسن بن محمد، تاریخ قم، تهران، توس، ۱۳۶۱ش.
- مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، چاپ دوم، ۱۴۰۳ق.
- مجلسی، محمدباقر، ملاذ الأخیار فی فهم تهذیب الأخبار، تحقیق مهدی رجائی، قم، کتابخانه آیتالله مرعشی نجفی، ۱۴۰۶ق.
- مصطفوی، حسن، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ۱۳۶۸ش.
- ناصر الشریعه، محمدحسین، تاریخ قم، تحقیق علی دوانی، تهران، رهنمون، ۱۳۸۳ش.