مقاله قابل قبول
عدم رعایت شیوه‌نامه ارجاع
کپی‌کاری از منابع خوب
استناد ناقص
شناسه ارزیابی نشده
عدم جامعیت

سنن النبی (کتاب)

از ويکی شيعه
(تغییرمسیر از سنن النبی)
پرش به: ناوبری، جستجو
سنن النبی
کتاب سنن النبی.gif
اطلاعات کتاب
نویسنده: علامه طباطبایی (متوفای ۱۴۱۲ ق)
موضوع: اخلاق، پیامبر اکرم (ص)
سبک: روایی
زبان: عربی
ناشر: موسسه النشر الاسلامی
مجموعه: یک جلد

سُنَنُ النّبی، کتابی درباره آداب و سنّت پیامبر (ص) نوشته فیلسوف و مفسر شیعه علامه محمد حسین طباطبایی . اصل کتاب به زبان عربی و دارای ۲۱ باب است که به زبان‌های فارسی و اردو ترجمه شده است. مؤلف از ذکر وقایعِ جزئی پرهیز و تنها به کلیات و اخلاق آن حضرت اکتفا کرده است.


نویسنده

سید محمد حسین طباطبایی مشهور به علامه طباطبایی (۱۲۸۱- ۱۳۶۰ ه‍.ش)، مفسر، فلیسوف، متکلم، اصولی، فقیه، عارف و اسلام شناس بزرگ سده ۱۴ ه‍.ق. از تأثیرگذارترین عالمان شیعه در فضای فکری و مذهبی ایران در سده ۱۴ ه‍.ش بود. او نویسنده تفسیر المیزان، و کتاب‌های فلسفی بدایة الحکمة و نهایة الحکمة، و اصول فلسفه و روش رئالیسم است.

علامه، در حوزه علمیه قم به جای اشتغال به فقه و اصول، درس تفسیر قرآن و فلسفه برقرار کرد. این کار او موجب رونق دانش تفسیر در حوزه قم شد. روش تفسیری او تفسیر قرآن به قرآن بود. در دوران تعطیلی درس فلسفه، با برقراری جلسات هفتگی با شاگردان خاص خود تدریس مبانی فلسفی ملا صدرا و حکمت متعالیه را ادامه داد. بسیاری از مدرسان بعدی فلسفه در حوزه علمیه قم شاگردان او بودند. شاگردان او هم چون مطهری، جوادی آملی، مصباح یزدی و بهشتی را می‌توان جزو مؤثرترین و معروف‌ترین روحانیان شیعه در ایران در چهار دهه پایانی قرن ۱۴ ه‍.ش دانست. نشست‌های علمی او با هانری کربن فیلسوف و شیعه شناس فرانسوی زمینه ساز معرفی تشیع به اروپاییان شد.


موضوع کتاب

علامه طباطبایی با الهام از آیه «لَقَد کانَ لَکُم فی رَسولِ اللهِ أُسوَةٌ حَسَنَةٌ؛[۱] همانا در رسول خدا (ص) اسوه ای نیکو برای شما است» کوشیده است کلیاتی از اخلاق و سیر و سلوک و رفتار پیامبر اکرم(ص) و آنچه «سنّت پیامبر» نامیده می‌شود، به بیان آورد.[۲]

کتاب شامل ملحقاتی در خصوص شمایل آن حضرت است که به گفته خود علامه طباطبایی این بخش به جهت تیمن و تبرک افزوده شده و نیز بدین سبب که به خلق و خوی آن حضرت در خلال این مطالب اشاراتی رفته است.[۳]

ساختار کتاب

در این کتاب از ذکر وقایع جزئی پرهیز شده و تنها به کلیات و اخلاق آن حضرت اکتفا شده است. در نقل احادیث هم به گفته خود نویسنده،‌ در مقدمه، «به جهت رعایت اختصار، سندهای احادیث را حذف نمودیم. [اما] فرقی میان روایات مسنده و مرسله نهادیم و برای سهولت در کار مراجعان نام کتاب‌ها و نویسندگان آنها را ذکر کرده تا اهل تحقیق بتوانند به اصل روایات نقل‌شده مراجعه نمایند».[۴]

اصل کتاب شامل ۲۱ باب و ۴۱۱ حدیث است و ملحقات آن در ۲۳ باب و ۵۰۷ حدیث و به طور کلی شامل ۹۱۸ حدیث در موضوع آداب و سنن و رفتار پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله گرد آمده است. بیست و یک باب این کتاب عبارت‌اند از:

  • باب اول: شمائل پیامبر (ص)
  • باب دوم: آداب معاشرت پیامبر (ص)
  • باب سوم: آداب نظافت و احکام زینت پیامبر (ص)
  • باب چهارم: آداب سفر پیامبر (ص)
  • باب پنجم: آداب پوشیدنی های پیامبر (ص)
  • باب ششم: آداب مسکن پیامبر (ص)
  • باب هفتم: آداب خوابیدن و بستر پیامبر (ص)
  • باب هشتم: آداب زناشویی و تربیت فرزند پیامبر (ص)
  • باب نهم: آداب غذاها و آشامیدنی ها و آداب سفر پیامبر (ص)
  • باب دهم: آداب خلوت‌های پیامبر (ص)
  • باب یازدهم: آداب مردگان
  • باب دوازدهم: آداب معالجه و مداوا
  • باب سیزدهم: آداب مسواک زدن
  • باب چهاردهم: آداب وضو گرفتن
  • باب پانزدهم: آداب غسل کردن
  • باب شانزدهم: آداب نماز
  • باب هفدهم: آداب روزه
  • باب هجدهم: آداب اعتکاف
  • باب نوزدهم: آداب صدقه
  • باب بیستم: آداب قرائت قرآن کریم
  • باب بیست و یکم: آداب دعا و ذکر تعدادی دعا و اذکار
  • ملحقات آداب جمع، ملحقات متفرقه، ملحقات شمائل پیامبر

انتشار

اصل این کتاب به زبان عربی تألیف شده است که در واقع به‌عنوان بخشی و ضمیمه‌ای بر تفسیر المیزان نوشته شده بوده و بعدها علاوه بر درج در آن تفسیر به عنوان یک کتاب مستقل نیز منتشر شد.

ترجمه‌های فارسی متعددی ــ گاه با عناوین دیگر ــ توسط مترجمانی چون محمدهادی فقهی،[۵] حسین قهستانی،[۶] حسین استادولی[۷] و عباس عزیزی[۸] و .... منتشر شده است.

این کتاب در سال ۱۳۷۶، توسط ولی الحسن رضوی به زبان اردو ترجمه و به چاپ رسیده است. ترجمه‌ انگلیسی این کتاب نیز با ترجمه طاهر رضا جعفر در دسترس است[۹]

محمدهادی فقهی، در مقدمه چاپ ۱۳۸۹ ترجمه این کتاب[۱۰] از مطرح کردن برخی از بخش‌های آن به عنوان سؤالات امتحانی در آموزش و پرورش یاد کرده و از این کار انتقاد می‌کند.

پانویس

  1. احزاب، 21.
  2. نک: یادداشت علامه طباطبایی در آغاز کتاب.
  3. طباطبایی، ص۳.
  4. سنن النبی، محمد حسین طباطبایی، ترجمه و تحقیق محمدهادی فقهی، تهران: اسلامیه، ۱۳۵۴ش، ص ۳.
  5. محمدهادی فقهی هنگام ترجمه هر باب، به احادیث فراوان و معتبر دیگری برخورد که از قلم علامه جا مانده بودند. بنابراین، آنها را گرد آورد و از علامه اجازه گرفت و آنها را به عنوان «ملحقات» به اصل کتاب افزود و بدین وسیله کتاب را کامل كرد.
  6. ادب نبوت (مختصر سنن النبی صلی الله علیه و آله)، ترجمه حسین قهستانی، قم، دفتر انتشارات انصاری، چاپ اول، ۱۳۸۱.
  7. سنن النبی صلی الله علیه و آله (آداب، سنن و روش رفتاری پیامبر گرامی اسلام)، حسین استادولی، تهران، انتشارات پیام آزادی، چاپ نهم، ۱۳۸۵.
  8. سنن النبی صلی الله علیه و آله (آداب و سنن پیامبر)، عباس عزیزی، قم، انتشارات صلاة، ۱۳۸۲.
  9. http://www.al-islam.org/sunan-an-nabi-sayyid-muhammad-husayn-tabatabai
  10. چاپ بوستان کتاب قم


منبع

طباطبایی، محمد حسین ، سنن النبی، ترجمه و تحقیق محمدهادی فقهی، تهران: اسلامیه، ۱۳۵۴ش.


پیوند به بیرون