محمود مهدوی دامغانی
| مترجم متون تاریخی و دینی | |
 | |
| اطلاعات | |
|---|---|
| زمینه فعالیت | ترجمه عربی به فارسی |
| تاریخ تولد | ۱۳۱۵ش |
| محل تولد | مشهد |
| والدین | محمدکاظم مهدوی دامغانی |
| خویشاوندان سرشناس | احمد مهدوی دامغانی (برادر بزرگ) فریده مهدوی دامغانی (برادرزاده) |
| مذهب | شیعه |
| پیشه | مترجم |
| کتابها | ترجمه رَوضَةُ الواعِظین وَ بَصیرةُ المُتَّعِظین، ترجمه کتاب اخبار مکة، گردآوری و پژوهش نیایشهای پیامبر(ص)، ترجمه الجمل، ترجمه مباحث اجتماعی و تاریخی شرح ابنابیالحدید بر نهج البلاغه. |
| تحصیلات | دکترای زبان و ادبیات فارسی |
محمود مهدوی دامغانی (متولد ۱۳۱۵ش) مترجم متون کهن عربی و معارف اسلامی به فارسی است.[۱] حجم آثار ترجمهشده به دست او افزون بر ۱۸ هزار صفحه است.[۲] ترجمه او را نثری شیوا و روان توصیف کردهاند.[۳]
مهدوی دامغانی برای ترجمهٔ «کتاب المغازی» (تاریخ جنگهای پیامبر(ص)) برگزیدهٔ دومین دورهٔ کتاب سال ایران شد. وی بهپاس آثارش جوایز گوناگونی مانند جایزه مترجم برجسته کشور، تقدیر یونسکو، جشنواره فارابی و خادم نشر کشور را دریافت کرده است.[۴] همکاری با دانشنامه جهان اسلام در بیش از ۳۰ مدخل، تدریس متون ادب فارسی و تاریخ اسلامی در دانشگاه از دیگر فعالیتهای علمی اوست.[۵] مهدوی دامغانی مقالات زیادی نیز در نشریات متعدد نوشته است.[۶]
محمود مهدوی دامغانی متولد ۱۳۱۵ش در مشهد، فرزند محمدکاظم مهدوی دامغانی و برادر احمد مهدوی دامغانی است. وی از سال ۱۳۳۵ تا ۱۳۳۸ش در دانشکده ادبیات تهران دوره کارشناسی را گذراند و در سال ۱۳۴۷ش از رساله دکترای خود با عنوان «دیوان ابوالفرج رونی» دفاع کرد و فارغالتحصیل شد. سید محمدکاظم عصار، محمدحسین فاضل تونی، بدیعالزمان فروزانفر، سید محمدتقی مدرس رضوی و جلالالدین همایی از اساتید او بودند.[۷]
محمود مهدوی دامغانی پس از پایان تحصیلات بهعنوان استادیار و سپس دانشیار در دانشکدههای الهیات، ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد به تدریس مشغول و در سال ۱۳۶۱ش بازنشسته شد. مهدوی دامغانی مدتی بهعنوان فرصت مطالعاتی، در دانشگاه سوربن پاریس در فرانسه و نیز در مصر، اردن، مکه و مدینه اقامت داشت.[۸]
| عنوان اثر | نویسنده/مؤلف اصلی | توضیحات |
|---|---|---|
| ترجمه اخبار مکة[۱۰] | محمد بن عبدالله ازرقی | مورخ و سیرهنویس |
| گردآوری و پژوهش کتاب نیایشهای پیامبر(ص) | - | با ترجمه کمالالدین غراب، شامل بیش از ۱۵۰ دعا از منابع شیعه و سنی |
| ترجمه رَوضَةُ الواعِظین وَ بَصیرةُ المُتَّعِظین[۱۱] | فتال نیشابوری | - |
| ترجمه و توضیح (مجموعة الوثائق السیاسیة للعهد النبوی و الخلافة الراشدة)[۱۲] | محمد حمیدالله | نامههای پیامبر(ص) و خلفای راشدین |
| ترجمه اخبار الطوال | ابوحنیفه دینوری | ادیب و مورخ |
| ترجمه الجمل | شیخ مفید | با نام نبرد جمل |
| ترجمه مباحث اجتماعی و تاریخی شرح ابنابیالحدید بر نهج البلاغه | ابنابیالحدید | - |
| ترجمه و حاشیه شمائل النبی[۱۳] | ابوعیسی ترمذی | از محدثان |
| ترجمه مغازی[۱۴] | محمد بن عمر واقدی | با عنوان فرعی تاریخ جنگهای پیامبر(ص) |
| ترجمه کتاب دلائل النبوة | احمد بن حسین بیهقی | در دو جلد، محدث و فقیه شافعی |
| ترجمه کتاب نَهایة الاَرَب فی فنون الاَدَب | شهابالدین احمد نُویری | بخش سیره و تاریخ اسلام تا آغاز حکومت عباسی، در ۱۰ جلد |
| ترجمه الطبقات الکبری | محمد بن سعد | در ۸ جلد، مورخ و سیرهنویس |
| ترجمه المعیار و الموازنة | محمد بن عبدالله اسکافی | - |
| ترجمه و توضیح التوابین | ابن قُدامه | - |
| ترجمه مقتل الإمام امیرالمؤمنین علی بن أبی طالب(ع) | ابن ابیالدنیا | از محدثان |
| ترجمه الغدیر فی الاسلام[۱۵] | محمدرضا فرج الله | - |
| گزینش و ویرایش گزیدهای از نیایشهای حضرت علی(ع) | - | با ترجمه کمالالدین غراب |
| ترجمه آثار و برکات امام حسین(ع) در دنیا | سید هاشم ناجی موسوی جزایری | - |
پانویس
- ↑ واثقینژاد، «درنگی در ترجمه مغازی واقدی»، ص۱۰۲.
- ↑ «درباره محمود مهدوی دامغانی»، ویستا.
- ↑ واثقینژاد، «درنگی در ترجمه مغازی واقدی»، ص۱۰۲.
- ↑ «محمود مهدوی دامغانی»، انتشارات حکمت.
- ↑ «محمود مهدوی دامغانی»، نشر نی.
- ↑ «مهدوی دامغانی، محمود/ ۱۱۲ مقاله»، پایگاه مجلات تخصصی نور.
- ↑ «گپوگفت محمود مهدوی دامغانی با ایبنا»، ایبنا.
- ↑ «گپوگفت محمود مهدوی دامغانی با ایبنا»، ایبنا.
- ↑ «گپوگفت محمود مهدوی دامغانی با ایبنا»، ایبنا.
- ↑ «کتابی که هیچ اسلامپژوه بینیاز از آن نیست»، ایبنا.
- ↑ «نیایشهای پیامبر(ص) را در رمضان بخوانید»، ایبنا.
- ↑ «وثائق»، انتشارات حکمت.
- ↑ «محمود مهدوی دامغانی»، نشر نی.
- ↑ واثقینژاد، «درنگی در ترجمه مغازی واقدی»، ص۱۰۲.
- ↑ «درباره محمود مهدوی دامغانی»، ویستا.
منابع
- «درباره محمود مهدوی دامغانی»، ویستا، بازدید: ۳۰ دی ۱۴۰۳ش.
- «کتابی که هیچ اسلامپژوه بینیاز از آن نیست»، ایبنا، تاریخ درج مطلب: ۲۳ شهریور ۱۳۹۳ش، تاریخ بازدید: ۳۰ دی ۱۴۰۳ش.
- «گپوگفت محمود مهدوی دامغانی با ایبنا»، ایبنا، تاریخ درج مطلب: ۱۴ آذر ۱۳۹۷ش، تاریخ بازدید: ۳۰ دی ۱۴۰۳ش.
- «مهدوی دامغانی، محمود/ ۱۱۲ مقاله»، پایگاه مجلات تخصصی نور، بازدید: ۲۰ بهمن ۱۴۰۳ش.
- «محمود مهدوی دامغانی»، انتشارات حکمت، تاریخ بازدید: ۳۰ دی ۱۴۰۳ش.
- «محمود مهدوی دامغانی»، نشر نی، تاریخ بازدید: ۳۰ دی ۱۴۰۳ش.
- «نیایشهای پیامبر(ص) را در رمضان بخوانید»، ایبنا، تاریخ درج مطلب: ۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۸ش، تاریخ بازدید: ۳۰ دی ۱۴۰۳ش.
- واثقینژاد، محمدحسین، «درنگی در ترجمه مغازی واقدی»، آینه پژوهش، شماره ۷۱ و ۷۲، بهمن و اسفند ۱۳۸۰ش.
- «وثائق»، انتشارات حکمت، تاریخ بازدید: ۳۰ دی ۱۴۰۳ش.