گنجینة الاسرار: تفاوت میان نسخهها
Ms.sadeghi (بحث | مشارکتها) صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | عنوان = گنجینةالاسرار | عنوان اصلی = | تصویر = File:گنجینه الاسرار عمان سامانی.jpg| اشعار عرفانی عاشورایی | زیرنویس تصویر = |اندازه تصویر = 240 | نویسنده = نورالله بن عبدالله مشهور به عمان سامانی | برگرداننده...» ایجاد کرد |
(بدون تفاوت)
|
نسخهٔ ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۲۲
| اطلاعات کتاب | |
|---|---|
| نویسنده | نورالله بن عبدالله مشهور به عمان سامانی |
| تاریخ نگارش | ۱۳۰۵ق |
| موضوع | اشعار عرفانی عاشورایی |
| سبک | مثنوی |
| زبان | فارسی |
| به تصحیح | سیدمحمد سادات اخوی، محمدعلی مجاهدی، مسعود نمازی بروجردی و ... |
| اطلاعات نشر | |
| ناشر | کتابفروشی اسلامیه، عمان سامانی، سروش، شركت چاپ و نشر بين الملل، میثم، مولانا و ... |
| محل نشر | تهران، قم، اصفهان، تبریز |
| تاریخ نشر | قرن ۱۴ قمری به بعد |
گنجینةالاسرار اشعاری است درباره واقعه کربلا، امام حسین (ع)، حضرت زینب(س) و نقش آفرینی شهدای آن همچون حضرت عباس(ع)، علی اکبر(ع)، قاسم و حر بن یزید ریاحی که توسط عمان سامانی(۱۲۵۸-۱۳۲۲ق) در قالب مثنوی سروده شده است.
گنجینةالاسرار از یک دیباچه و ۴۱ بخش تشکیل شده است. عمان سامانی در اشعارش از آیات، روایات، اصطلاحات عرفانی و اشعار شاعران دیگر مانند حافظ شیرازی، سعدی و مولوی استفاده میکند. وی از آرایههای ادبی همچون ترصیع، موازنه و ایهام بهره برده است.
گنجینةالاسرار دارای نقاط ضعفی همچون استفاده زیاد از لغات عربی و بیان وقایع تحریف شده مانند عروسی حضرت قاسم(ع) است.
گنجینةالاسرار عمانی سامانی بارها در داخل و خارج کشور چاپ شده و محتوای آن محور و موضوع کتابها، مقالات، پایاننامهها، تئاتر و سمینارهای متعددی بوده است.
معرفی و جایگاه
گنجینةالاسرار مجموعه اشعاری است در رثای امام حسین(ع) و واقعه کربلا[۱] که توسط عَمَّان سامانی در سال ۱۳۰۵ هجری قمری سروده شده و به تشویق آغاسلیمانخان رئیس خواجهسرایان دربار ناصرالدین شاه قاجار چاپ و منتشر شد.[۲] اشعار او در قالبِ شعریِ مثنوی، است.[۳] عمان سامانی مجموعه اشعارش را گنجینةالاسرار نامگذاری کرد. [۴] به گفته محمدعلی مجاهدی اشعار سامانی بر وزن و شیوه زبده الاسرار صفی علیشاه است.[۵] به گفته سادات اخوی مصحح گنجینةالاسرار عمان سامانی بعد از سرودن اشعارش در سفر زیارتی که به عتبات عالیات میروند مورد تفقد و احترام مرجع تقلید شیعیان میرزای شیرازی قرار میگیرد.[۶]
ابعاد مختلف گنجینةالاسرار همچون عرفان، ادبیات و بلاغت محور همایشها و سمینارهای زیادی بوده است که بیانگر جایگاه بالای آن است مثلا در سومین گنگره ملی فرهنگ و ادبیات فارسی دو مقاله درباره ایدئولوژی و بلاغت در گنجینةالاسرار ارائه شد[۷] همچنین مقالات و پایاننامههای[۸] متعددی درباره این اثر نوشته شده است. نمایش و تئاتری با نام «بر فَرَس تندرو» بر اساس گنجینةالاسرار نوشته و در برج میلاد تهران اجرا شد.[۹] بارها قسمتهایی از مقتل گنجینةالاسرار توسط سیدمصطفی موسوی در صدا و سیما خوانده و اجرا شده است.[۱۰]
به گفته برخی در گنجینةالاسرار نقاط ضعفی همچون استفاده زیاد از واژهگان عربی و بیان وقایع تحریف شده مانند عروسی حضرت قاسم(ع)[۱۱] وجود دارد.[۱۲]
ساختار و ویژگیها
گنجینةالاسرار از یک دیباچه و ۴۱ بخش تشکیل شده است. دیباچه آن درباره توصیف خدایمتعال، بیان فضایل حضرت محمد (ص)، امام علی (ع) و اهل بیت (ع) و مختصری از زندگینامه شخصی عمان سامانی و علت نگارش کتاب است.[۱۳] در ابتدای هر بخش خلاصهای از آن بخش با نثری زیبا بیان میشود.[۱۴]
ویژگیها
استفاده از آیات و روایات: او در اشعارش به مناسبتهای مختلف از آیات قرآن[۱۵] و روایات اهلبیت (ع) استفاده کرده[۱۶] و برخی از معجزات و کرامات حضرت محمد (ص) و امام علی (ع) همچون شق القمر و رد الشمس را نیز بیان میکند.[۱۷]
بیان عرفانی اشعار: عمان سامانی با ذوق عرفانی که دارد، اشعارش را بیان میکند به طوری که در ۸۳۰ بیت گنجینةالاسرار نزدیک به ۳۰۰ اصطلاح عرفانی را ذکر میکند.[۱۸] به گفته کهدویی وحدت وجود محور اصلی گنجینه الاسرار است و عمان سامانی با این نگاه اشعارش را سروده است.[۱۹] به گفته مرتضی مطهری عمان سامانی در اشعارش برداشتی عرفانی از واقعه کربلا دارد.[۲۰]
بهره گرفتن از اشعار شاعران دیگر: به گفته محمد سادات اخوی عمان سامانی در سرودههایش از اشعار شاعران دیگر همچون عبدالرحمن جامی،[۲۱] وحشی بافقی،[۲۲] حافظ شیرازی،[۲۳] سعدی،[۲۴] هلالی جغتایی،[۲۵] خاقانی،[۲۶] و مولوی[۲۷] استفاده کرده است.
به کار بردن آرایههای ادبی: برات محمدی میگوید: سامانی در اشعارش از انواع آرایههای ادبی همچون ترصیع، موازنه، انواع جناس، واجآرایی، تکرار، عکس، ایهام بهره میبرد و همین امر موجب برجستگی اثر او شده است.[۲۸]
استفاده از قالب مناظره: علیرضا قربانپور معتقد است عمان سامانی در اشعارش مناظرهها و گفتگوهایی را بین افراد واقعه کربلا ترسیم میکند[۲۹] همچون گفتگوی امام حسین(ع) با حضرت زینب(س)،[۳۰] مناظره امام با زعفر جنی،[۳۱] و با جبرئیل.[۳۲]
محتوا
محتوای اشعار عمان سامانی عبارت است از: حمد و ستایش و تسبیح خدای متعال،[۳۳] عشق به جمال و جلال الهی،[۳۴] عرضه امانتِ عشق به انسان، جنبه عقل و شهوت انسان،[۳۵] فطرت و شرافت انسان، انسان کامل و ولی الله،[۳۶] عشق امام حسین(ع) به خدای متعال،[۳۷] بیان واقعه کربلا و اتفاقات آن،[۳۸] تبیین سعادت و شقاوت انسانها و ذکر مصادیق آنها مخصوصا در واقعه کربلا مانند شمر،[۳۹] امتحان الهی از پیامبران همچون آدم، نوح، ایوب، ابراهیم، یونس، یوسف، یعقوب، موسی، عیسی و حضرت محمد(ص) و اهلبیت(ع) مانند امام علی(ع)، امام حسن(ع)[۴۰] و امام حسین(ع)،[۴۱] عشق و ارادت عَمان سامانی به امام حسین(ع)،[۴۲] آزمایش اصحاب در شب عاشورا توسط امام حسین(ع)،[۴۳] قصه حر بن یزید ریاحی در کربلا،[۴۴] مقام و منزلت حضرت عباس(ع)[۴۵] و قصه آب آوردن از رود فرات،[۴۶] مقام و منزلت قاسم(ع)،[۴۷] مقام و منزلت علی اکبر(ع)[۴۸] و قصه جهاد وی،[۴۹] میدان رفتن امام حسین(ع)،[۵۰] مقام و منزلت حضرت زینت(س) و قصه وی در کربلا،[۵۱] سفارش امام حسین(ع) به حضرت زینب(س) درباره امام سجاد(ع)،[۵۲] قصه علی اصغر()ع در کربلا،[۵۳] قصه زعفر جنی و اجازه خواستن از امام حسین(ع) برای یاریش،[۵۴] هدایتگری امام حسین(ع) و موعظه دشمنان در کربلا[۵۵] و نبرد امام حسین(ع) با دشمنان و نحوه شهادت حضرت.[۵۶]
وضعیت چاپ و نشر
مثنوی گنجینةالاسرار عمان سامانی بعد از چاپ اول بارها بوسیله انتشارات متعددی همچون عمان سامانی،[۵۷] موسسه ادیب فقه جواهری،[۵۸] چاپ و نشر بین الملل، [۵۹] سروش،[۶۰] جمهوری،[۶۱] اسوه،[۶۲] جهان بین،[۶۳] با عناوین مختلفی مانند گنجینةالاسرار، گنجينهالاسرار و قصائد و گنجینةالاسرار در مصائب آل احمد مختار (ع) تجدید چاپ شد.
تک نگاری
کتابهای متعددی در شرح اشعار عرفانی عاشورایی عمان سامانی در گنجینةالاسرار نوشته شده است:
- اسرار کربلا: شرح بعضی ابیات گنجینةالاسرار عمان سامانی، علی موسوی مطلق، سلسال، قم، ۱۳۸۰ش.[۶۴]
- با اشک خونفشانی: گنجینةالاسرار عمان سامانی و دوازده بند محتشم کاشانی، رسول جعفر زاده، آفرند، قم، ۱۳۸۱ش.[۶۵]
- سرالاسرار: شرح و تصحیحی نو و متفاوت بر مثنوی عاشورایی گنجینةالاسرار عمان سامانی، مسعود نمازی بروجردی، سامان دانش، تهران، ۱۳۹۲ش. این کتاب بر اساس اولین نسخه چاپ سنگی گنجینةالاسرار (نسخه جلالی، ۱۳۰۶ق) نوشته شده است.[۶۶]
- سلوک خونین (شرح گنجینةالاسرار عمان سامانی)، ابراهیم کلانتری، نشر معارف، قم، ۱۳۸۱ش.[۶۷]
- شرح عرفانی ابیات گنجینةالاسرار عمان سامانی، پریوش خداوردی، نشر صادق، تهران، ۱۳۸۲ش.[۶۸]
- گلگشتی در گنجینةالاسرار عمان سامانی، بهادر محمدی سامانی، نشر جهانبین، فرخ شهر، ۱۳۸۲ش.[۶۹]
- عرفان و عاشورا (با نگاهی به گنجینةالاسرار عمان سامانی)، حسن کرمی، انتشارات حقوق اسلامی، ۱۴۰۱ش.[۷۰]
- کربلا آیینه عشق(شرح گنجینةالاسرار عمان سامانی)، مجید ملایی، انتشارات خسرو شیرین، ۱۳۹۴ش.[۷۱]
- جلوههای عاشورایی (گنجینةالاسرار عمان سامانی و دوازده بند محتشم کاشانی)، محمد قربانپور، نشر طوبای محبت، ۱۳۸۶ش.[۷۲]
پانویس
- ↑ اخوی، «مقدمه» در گنجینةالاسرار، ص۵
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۴۱–۴۲.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۴۲–۴۴.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۴۴.
- ↑ مجاهدی، گنجینةالاسرار و غزلیات وحدت کرمانشاهی، ۱۳۸۳ش، ص۱۸.
- ↑ اخوی، «مقدمه» در گنجینةالاسرار، ص۷
- ↑ «مجموعه مقالات سومین گنگره ملی فرهنگ و ادبیات فارسی»، انجمن علمی پژوهشی دانش پژوهان بوعلی سینا.
- ↑ وبگاه گنج ایرانداک.
- ↑ معینی، «بر فَرَس تندرو».
- ↑ اخوی، «مقدمه» در گنجینةالاسرار، ص۱۳
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۸۷.
- ↑ محمدی و قربانپور، تحلیل سبکشناسی و آسیبشناسی دو اثر عرفانی-عاشورایی (آتشکده نیّر تبریزی و گنجینةالاسرار عمان سامانی)، ص۱۹۴-۱۹۵.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۳۵ تا ۴۴.
- ↑ محمدی و قربانپور، تحلیل سبکشناسی و آسیبشناسی دو اثر عرفانی-عاشورایی (آتشکده نیّر تبریزی و گنجینةالاسرار عمان سامانی)، ص۱۸۶–۱۹۰
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۳۹-۵۵-۶۳-۹۷-۲۱۱-۲۶۴.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۳۶-۳۷-۴۸-۸۵-۱۳۲-۱۹۵-۲۸۹.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۳۹.
- ↑ محمدی و قربانپور، تحلیل سبکشناسی و آسیبشناسی دو اثر عرفانی-عاشورایی (آتشکده نیّر تبریزی و گنجینةالاسرار عمان سامانی)، ص۱۸۶–۱۹۰.
- ↑ خدادای، کهدویی، «تجلّی نظریه وحدت وجود در اشعار عمان سامانی با نگاهی به آرای شمس تبریزی و مولوی»، ص۱۱۲.
- ↑ مطهری، محموعه آثار استاد شهید مطهری، ۱۳۸۲ش، ج۱۷، ص۳۸۲.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۳۷.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۳۹.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۵۶-۶۹-۷۳-.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۴۱-۴۳-۵۶-۶۳.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۳۹.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۱۶۱.
- ↑ سامانی، گنجینةالاسرار، ۱۳۹۳ش، ص۲۳۲–۲۷۲.
- ↑ محمدی و قربانپور، تحلیل سبکشناسی و آسیبشناسی دو اثر عرفانی-عاشورایی (آتشکده نیّر تبریزی و گنجینةالاسرار عمان سامانی)، ص۱۹۱.
- ↑ محمدی و قربانپور، تحلیل سبکشناسی و آسیبشناسی دو اثر عرفانی-عاشورایی (آتشکده نیّر تبریزی و گنجینةالاسرار عمان سامانی)، ص۱۹۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۵۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۹۹.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۳۱۹.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۳۵.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۴۷.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۵۵.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۶۳.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۷۳.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۹۱-۱۳۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۹۷.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۰۷.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۱۳.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۲۳.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۳۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۵۵-۱۶۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۸۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۶۹-۱۷۵-۱۸۳.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۱۸۷-۱۹۵.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۰۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۰۹-۲۱۵-۲۲۵.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۳۵.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۴۳-۲۵۱-۲۵۹-۲۶۳.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۷۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۷۹.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۲۹۵-۲۹۹.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۳۱۱.
- ↑ سامانی، گنجینه الاسرا، ۱۳۹۳ش، ص۳۱۹.
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/3600bb3c-4fd7-4764-b6a5-75a6aaafc066
- ↑ بوستان کتاب: https://www.bustaneketab.ir/book/26622
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/3acbb069-424b-4f1a-baef-3ec4c39fa45b
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/1a2adce9-df7f-4a0e-93fd-d56e283402ab
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/295ea2fd-cb18-488d-b0e7-ad9afad7bd6a
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/aeb7e00a-6060-4bd8-bc7b-a09cfe754ec7
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/112e05bb-ebe1-40fa-a7e9-94696916eda2
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/3e414a28-d280-45dc-a7cb-cb9e235c53dd
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/21b1c394-c43a-4ab5-a7ba-95e19a8bda9f
- ↑ عمان سامانی و گنجینةالاسرار در کتاب سر الاسرار، تصحیح دکتر مسعود نمازی بروجردی، وبگاه کتابخانه آستان قدس رضوی.
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/aa099a82-a156-4365-b14f-a8ce2c799c68
- ↑ گیسوم: https://www.gisoom.com/book/1276167
- ↑ خانه کتاب و ادبیات ایران: https://ketab.ir/book/112e05bb-ebe1-40fa-a7e9-94696916eda2
- ↑ بوستان کتاب: https://www.bustaneketab.ir/book/58084/43888
- ↑ گیسوم: https://www.gisoom.com/book/11129396
- ↑ گیسوم: https://www.gisoom.com/book/1420046
منابع
- انجمن علمی پژوهشی دانشپژوهان بوعلی سینا، «مجموعه مقالات سومین گنگره ملی فرهنگ و ادبیات فارسی»، ۱۳۹۹ش.
- پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران(ایرانداک)، گنج ایرانداک.
- خدادای، محمد و محمدکاظم کهدویی، «تجلّی نظریه وحدت وجود در اشعار عمان سامانی با نگاهی به آرای شمس تبریزی و مولوی»، مجله مطالعات عرفانی، شماره ۱۶، ۱۳۹۱ش.
- خداوردی، پریوش، شرح عرفانی ابیات گنجینةالاسرار عمان سامانی، تهران، نشر صادق، ۱۳۸۲ش.
- سامانی، عمان، گنجینةالاسرار و غزلیات وحدت کرمانشاهی، تصحیح محمدعلی مجاهدی(پروانه)، تهران، اسوه، چاپ دوم، ۱۳۸۳ش.
- سامانی، عمان، گنجینةالاسرار، تصحیح سیدمحمدسادات اخوی، سازمان تبلیغات اسلامی- شرکت چاپ و نشر بین الملل، تهران، ۱۳۹۳ش.
- قربانپور، محمد، جلوههای عاشورایی (گنجینةالاسرار عمان سامانی و دوازده بند محتشم کاشانی)، قم، نشر طوبای محبت، ۱۳۸۶ش.
- کتابخانه آستان قدس رضوی، «عمان سامانی و گنجینةالاسرار در کتاب سر الاسرار، تصحیح دکتر مسعود نمازی بروجردی»، وبگاه کتابخانه آستان قدس رضوی، تاریخ درج خبر: ۱۳ شهریور ۱۳۹۸ش.
- کرمی، حسن، عرفان و عاشورا (با نگاهی به گنجینةالاسرار عمان سامانی)، قم، انتشارات حقوق اسلامی، ۱۴۰۱ش.
- کلانتری، ابراهیم، سلوک خونین (شرح گنجینةالاسرار عمان سامانی)، قم، نشر معارف، ۱۳۸۱ش.
- محمدی سامانی، بهادر، گلگشتی در گنجینةالاسرار عمان سامانی، نشر جهان بین، فرخ شهر، ۱۳۸۲ش.
- محمدی، برات و علیرضا قربانپور، «تحلیل سبکشناسی و آسیبشناسی دو اثر عرفانی-عاشورایی (آتشکده نیّر تبریزی و گنجینةالاسرار عمان سامانی)»، ماهنامه علمی سبکشناسی نظم و نثر فارسی، شماره ۸، ۱۴۰۲ش.
- مطهری، مرتضی، محموعه آثار استاد شهید مطهری، تهران-قم، صدار، چاپ ششم، ۱۳۸۲ش.
- معینی، محسن، تئاتر نمایشی بر فَرَس تُندرو، برج میلاد تهران، ۱۳۹۲ش.
- ملایی، مجید، کربلا آیینه عشق(شرح گنجینةالاسرار عمان سامانی)، تهران، انتشارات خسرو شیرین، ۱۳۹۴ش.
- موسوی مطلق، علی، اسرار کربلا: شرح بعضی ابیات گنجینةالاسرار عمان سامانی، قم، سلسال، ۱۳۸۰ش.
- نمازی بروجردی، مسعود، سرالاسرار: شرح و تصحیحی نو و متفاوت بر مثنوی عاشورایی گنجینةالاسرار عمان سامانی، تهران، سامان دانش، ۱۳۹۲ش.
پیوند به بیرون
- «نگاه ساختارگرایانه به سبک روایت و راوی در گنجینه الاسرار عمان سامانی»، مظاهر نیکخواه، حجت الله ربعی و فرشید باقری، مجله پژوهشهای نقد ادبی و سبکشناسی، شماره۲، ۱۳۸۹ش.
- «تأثیر آثار سعدی بر گنجینه الاسرار عمان سامانی»، عبدالرضا نادری فر، مجله رشد آموزش زبان و ادب فارسی، شماره۹۶، ۱۳۸۹ش.
- «علل مقبولیت گنجینةالاسرار عمان سامانی در میان آثار عاشورایی منظوم»، محمدجواد خدابنده سامانی و ابوالقاسم رادفر، همایش پژوهشهای زبان و ادبیات فارسی، ۱۳۹۴ش.