عبدالله بن حسن بن علی

از ويکی شيعه
(تغییرمسیر از عبدالله بن حسن)
پرش به: ناوبری، جستجو
امامزاده
عبدالله بن حسن
آرامگاه شهدای کربلا2.jpg
آرامگاه شهدای کربلا
نقش فرزند امام حسن
نام عبدالله بن حسن
زادگاه مدینه
درگذشت دهم محرم سال ۶۱ ق
مدفن کربلا
محل زندگی مدینه
پدر امام حسن
امامزادگان مشهور

عبدالله بن حسن از فرزندان امام حسن مجتبی علیه السلام است که در واقعۀ کربلا به شهادت رسید. در روز عاشورا هنگامی که امام حسین در میدان بود، خود را به او رساند، عبدالله دست خود را جلوی ضربه شمشیر ابجر بن کعب که قصد کشتن امام حسین(ع) را داشت، قرار داد. با این ضربه، دستش قطع و به پوست آویخته شد و در حالی که در آغوش عمویش بود حرمله بن کاهل اسدی او را با تیری هدف قرار داد و به شهادت رساند.

نسب

عبدالله فرزند امام حسن است برخی مادر او را دختر سلیل بن عبدالله – برادر جریر بن عبدالله بجلی – دانسته‌اند و برخی بدون ذکر نام، مادر او را از کنیزان گفته‌اند.[۱]

سن

دربارۀ تاریخ ولادت عبدالله بن حسن(ع) اطلاعی در دست نیست، اما نوشته‌اند که او به هنگام شهادت به سن بلوغ نرسیده بود.[۲]

شهادت

هنگامی که سپاه کوفه امام حسین را محاصره کرد، عبدالله به سوی عموی خود حرکت کرد، امام حسین از حضرت زینب خواست که مانع او شود اما زینب نتوانست جلوی عبدالله را بگیرد: عبدالله گفت به خدا قسم از عمویم جدا نمی‌شوم و شتابان خود را به امام رساند. ابجر بن کعب با شمشیری به سمت امام حسین حمله‌ور شد، عبدالله به او گفت وای بر تو‌ ای ناپاک زاده، می‌خواهی عموی مرا بکشی؟ ابجر با شمشیر ضربه‌ای زد، عبدالله دست خود را جلو آورد، ضربه بر دست او فرود آمد و دستش به پوست آویخته شد.[۳]

واکنش امام

امام حسین(ع) او را در آغوش گرفت و فرمود‌: ای فرزند برادر صبر پیشه کن و این واقعه را برای خودت خیر بدان زیرا خداوند تو را به پدران صالحت ملحق می‌سازد.[۴]

قاتل

منابع گفته‌اند که ابجر بن کعب دست وی را قطع کرد.[۵] حرمله بن کاهل اسدی با تیر او را به شهادت رساند.[۶] در زیارت ناحیه مقدسه غیر معروفه ، حرمله بن کاهل اسدی به عنوان قاتل و پرتاب‌کننده تیر به سوی او معرفی و لعن شده است.[۷]

عزاداری

در عرف عزاداری ماه محرم شیعیان ایران، شب پنجم محرم به شب عبدالله معروف است.

به ناگه کافری زان قوم گمراه حوالت کرد تیغی بر سر شاه
ز بهر حفظ شاه کودک حذر کرد بر آن تیغ دست خود سپر کرد
جدا گردید دست کودک از تن به شه گفتا ببین چون کرد با من
چو دیدش حرمله آن کفر یک لخت بزد بر سینه‌اش تیری چنان سخت
که کودک جان بداد و بی‌محابا پرید از دست شه تا نزد بابا

پانویس

  1. ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبین، ص۹۳.
  2. شیخ مفید، ج۲، ص۱۱۱.
  3. طبری، تاریخ، ج۵، ص۴۵۱-۴۵۰؛ شیخ مفید، ج۲، ص۱۱۱
  4. طبری، تاریخ، ج۵، ص۴۵۱-۴۵۰؛شیخ مفید، ج۲، ص۱۱۱.
  5. طبری، تاریخ، ج۵، ص۴۵۱-۴۵۰؛ شیخ مفید، ج۲، ص۱۱۱.
  6. ابوالفرج اصفهانی، مقاتل الطالبین، ص۹۳؛ طبری، تاریخ، ج۵، ص۴۶۸.
  7. ابن مشهدی، المزارالکبیر، ۱۴۱۹ق، ص۴۹۰.

منابع

  • شیخ مفید، الارشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، قم: موسسة آل البیت لإحیاء التراث، ۱۴۱۶ق / ۱۹۹۵م.
  • اصفهانی، (ابوالفرج) علی بن حسین، مقاتل الطالبیین، تحقیق: سیداحمد صقر، دارالمعرفة، بیروت، بی‌تا.
  • طبری، محمد بن جریر، تاریخ الأمم و الملوک، تحقیق: محمدأبوالفضل ابراهیم، دارالتراث، بیروت، ۱۳۸۷ق/۱۹۶۷م.
  • ابن مشهدی، المزار الکبیر، تصحح: جواد قیومی اصفهانی، دفتر انتشارات اسلامی، قم، ۱۴۱۹ق.