مقاله نامزد خوبیدگی

تحفة الزائر (کتاب)

از ويکی شيعه
پرش به: ناوبری، جستجو
تحفة الزائر
کتاب تحفة الزائر.png
اطلاعات کتاب
نویسنده: علامه مجلسی
تاریخ نگارش: ۱۰۸۵ق
موضوع: زیارت
زبان: فارسی
ناشر: پیام امام هادی
تاریخ نشر: ۱۳۸۶ش
مجموعه: یک جلد

تُحْفَةُ الزّائِر کتابی به زبان فارسی درباره زیارات معصومان(ع) است. علامه مجلسی مدعی است که زیارات را از اسناد معتبر نقل کرده است. انتشارات پیام امام هادی(ع) این اثر را در سال ۱۳۸۶ش تحقیق و منتشر کرده است.

درباره مؤلف

نوشتار اصلی: محمد باقر مجلسی

محمدباقر بن محمدتقی مجلسی معروف به علامه مجلسی و مجلسی دوم(متوفای ۱۱۱۰ق) از معروف‌ترین علما، فقها و محدثان در جهان اسلام محسوب می‌شود. وی از صاحب‌منصبان با نفوذ شیعه در دوره صفویه و صاحب کتاب حدیثی بحار الانوار است.

انگیزه تألیف

مؤلف به جهت آنکه ثواب زیارت پیامبر اکرم (ص) و ائمه معصومین(ع) در احادیث زیادی آمده است و بیشتر کتب زیارت به زبان عربی نوشته شده است تصمیم می‌گیرد کتابی در زمینه آداب زیارت معتبر نقل‌شده از معصومان به زبان فارسی بنویسد تا شیعیان فارسی‌زبان از آن بهره ببرند.[۱]

ساختار اثر

علامه مجلسی، کتاب را در ماه صفر ۱۰۸۵ق به فارسی تألیف کرده و بیان داشته که تنها زیارات دارای سندی معتبر را نقل کرده است.[۲] وی کتاب را در دوازده باب و یک خاتمه مرتب ساخته است.

ابواب کتاب

مقدمه، ابواب و خاتمه از این قرار است:

  • مقدمه: سفر و آداب آن
  • باب اول: ثواب تعمیر قبور حضرت رسول اکرم(ص) و ائمه(ع) و ثواب زیارت و آداب آن (شامل ۲ فصل)
  • باب دوم: فضیلت و کیفیت زیارت پیامبر(ص) و فاطمه(س) ائمه بقیع (شامل ۸ فصل)
  • باب سوم: فضیلت و کیفیت زیارت امیرالمومنین(ع) (شامل ۴ فصل)
  • باب چهارم: فضیلت نجف و کوفه و مساجد آن و آب فرات (شامل ۴ فصل)
  • باب پنجم: فضایل زیارت حضرت سیدالشهداء(ع) (شامل ۷ فصل)
  • باب ششم: فضیلت حائر حسینی و کربلا و تربت امام حسین(ع) (شامل ۳ فصل)
  • باب هفتم: زیارات مطلقه امام حسین(ع) و آداب آن و ادعیه روضه مقدسه (شامل ۶ فصل)
  • باب هشتم: فضیلت و کیفیت زیارت مخصوص امام حسین(ع) و زیارت از مکان‌های دور (شامل ۵ فصل)
  • باب نهم: فضیلت و کیفیت زیارت امام کاظم(ع) و امام رضا(ع) و امام جواد(ع) (شامل ۵ فصل)
  • باب دهم: فضیلت و کیفیت زیارت امام هادی(ع) و امام عسکری(ع) و امام زمان(ع) (شامل ۲ فصل)
  • باب یازدهم: زیارات جامعه و استغاثه و کیفیت صلوات بر ایشان (شامل ۳ فصل)
  • باب دوازدهم: آداب زیارت به نیابت و زیارت اولاد ائمه(ع) و زیارت سایر بقاع شریفه (شامل ۴ فصل)
  • خاتمه آداب ملاقات زائرین ائمه.[۳]

پژوهش‌های پیرامون کتاب

  • ترجمه «تحفة الزائر» به عربی نوشته سید عبدالله شبر (متوفای۱۲۴۲ق). صاحب «تحیة الزائر» و «زاد الزائرین»[۴]
  • مختصر «تحفة الزائر» که نویسنده آن ناشناخته است و نسخه خطی آن به شماره ۴۸۰۱ کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران نگه‌داری می‌شود.[۵]
  • مستدرک «تحفة الزائر» با نام تحیة الزائر تألیف میرزا حسین نوری (متوفای ۱۳۲۰ق).[۶] این اثر، آخرین تألیف محدث نوری بوده و در آن زیاراتی که علامه مجلسی به دلیل عدم اعتبار نیاورده، به اسناد معتبر و معتمد (همراه با زیارات مخصوصه) ذکر کرده و اتمام آن به دست محدث قمی (متوفای ۱۳۵۹ق) انجام گرفته است.[۷]

چاپ

انصاری قمی، بهترین چاپ تحفة الزائر را مطبوع ۱۳۱۴ق به اهتمام شیخ فضل‌الله نوری داماد و خواهر‌زاده محدث نوری می‌داند.[۸] دیگر چاپ کتاب با تصحیح و تحقیق مؤسسه امام هادی و انتشارات پیام امام هادی در سال ۱۳۸۶ش منتشر شده است.

پانویس

  1. مجلسی، تحفة الزائر، ۱۳۸۶ش، ص۳و۴.
  2. انصاری قمی، «کتاب‌شناسی تألیفات علامه مجلسی»، ۱۳۶۹ش.
  3. مجلسی، تحفة الزائر، ۱۳۸۶ش، ص۷۴۷-۷۵۵.
  4. تهرانی، الذریعة، ج۳، ص۴۳۸.
  5. انصاری قمی، «کتاب‌شناسی تألیفات علامه مجلسی»، ۱۳۶۹ش.
  6. تهرانی، الذریعة، ج۳، ص۴۸۸.
  7. انصاری قمی، «کتاب‌شناسی تألیفات علامه مجلسی»، ۱۳۶۹ش.
  8. انصاری قمی، «کتاب‌شناسی تألیفات علامه مجلسی»، ۱۳۶۹ش.

منابع

  • انصاری قمی، ناصرالدین، «کتاب‌شناسی تألیفات علامه مجلسی»، مشکوة، زمستان ۱۳۶۹ش، شماره ۲۹.
  • تهرانی، آقابزرگ، الذریعه، بیروت، دار الاضواء.
  • مجلسی، محمدباقر، تحفة الزائر، تصحیح و تحقیق مؤسسه امام هادی، پیام امام هادی، ۱۳۸۶ش.