باره سادات
 | مقالات ویکیشیعه با رویکرد «ارتباط با مکتب اهلبیت» نوشته میشوند. برای آگاهی از دیگر ابعاد موضوع، منابع دیگر را جویا شوید. |
| اطلاعات کلی | |
|---|---|
| نسب | ابوالفرج واسطی |
| خاستگاه | هند |
| عصر | قرن نهم قمری |
| مذهب | شیعه |
| مکان استقرار | هند |
باره سادات، یا بارهه سادات خاندانی شیعه در شبهقارهٔ هند بودند[۱] که در دستگاه سیاسی و نظامی گورکانیان نفوذ مهمی داشتند.[۲] نسبشان به ابوالفرج واسطی از مردم عراق میرسید که هنگام حمله هولاکو به بغداد (۶۵۶ق/۱۲۵۸م) همراه ۱۲ پسرش به هند مهاجرت کرد.[۳] ابتدا در سرهند و سپس در مظفرنگر ساکن شدند و چهار شاخهٔ اصلیشان، به نام محلهای سکونتشان نام گرفت: سادات تهنپوری، چاتراروری، کوندلیوال و جگنیری.[۴]
به گفته مورخان، بار سادات، از قرن نهم قمری تحت حمایت خضرخان قدرت گرفتند و پیشوای آنان، سید سلیم، حاکم سهارنپور شد.[۵] از زمان اکبرشاه نفوذ و قدرتشان افزایش یافت، به اقطاعداران و زمینداران بزرگ تبدیل شدند، مناصب مهم نظامی یافتند و در تحولات سیاسی امپراتوری گورکانی نقش چشمگیر داشتند.[۶] به گفته پژوهشگران، پس از مرگ اورنگزیب، بهدلیل حمایت از بهادرشاه اول، چنان نفوذی یافتند که امپراتوران هند را عزل و نصب میکردند و برخی آنان را «پادشاهگر» مینامیدند.[۷]
در عهد محمدشاه (۱۱۳۱–۱۱۶۱ق/۱۷۱۹–۱۷۴۸م) باعث خشم شاه و امرای پرنفوذ شدند؛ سید حسینعلی، آخرین پیشوای بزرگشان، کشته شد و برادرش سید حسنعلی نیز پس از شکست نظامی در زندان به قتل رسید (۱۱۳۵ق) و سپس در قتلعامی در مظفرنگر، این خاندان عملاً منقرض شد.[۸] پژوهشگران علل سقوط آنان را تمایلشان به هندوان، تلاش برای قطع جزیهٔ راجپوتها، واگذاری مشاغل مهم به آنان و نیز انتسابشان به تشیع دانستهاند که دربار گورکانی و امرا را علیهشان شوراند.[۹]
پانویس
- ↑ هالیستر، شیعیان هند، ۱۹۷۹م، ص۱۳۷.
- ↑ برای نمونه نگاه کنید به: لاهوری، پادشاهنامه، ۱۸۶۸م، ج۲، ص۴۳-۴۴؛ علامی، اکبرنامه، ۱۸۸۶م، ج۳، ص۷۷.
- ↑ هالیستر، شیعیان هند، ۱۹۷۹م، ص۱۳۷.
- ↑ هالیستر، شیعیان هند، ۱۹۷۹م، ص۱۳۷.
- ↑ هالیستر، شیعیان هند، ۱۹۷۹م، ص۱۳۹.
- ↑ لاهوری، عبرت نامه، ۱۹۷۷م، ج۲، ص۴۳-۴۴؛ علامی، اکبرنامه، ۱۸۸۶م ج۳، ص۷۷.
- ↑ برای نمونه نگاه کنید به: هالیستر، شیعیان هند، ۱۹۷۹م، ص۱۳۸ -۱۳۷.
- ↑ عبرت، عبرت نامه، ۱۹۷۷م، ص۲۰۷-۲۱۴؛ خافیخان، منتخب اللباب،، ۱۹۲۵م، ج۳، ص۸۱۳-۸۱۵.
- ↑ خافیخان، منتخب اللباب،، ۱۹۲۵م، ج۳، ص۸۹۷؛ ماهاجان، حکومت مسلمانان در هند، ۱۹۷۵م، ص۲۹۴-۲۹۳.
منابع
- علامی، ابوالفضل، اکبرنامه، به کوشش عبدالرحیم، کلکته، بینا، ۱۸۸۶م.
- خافیخان نظامالملکی، محمدهاشم، منتخب اللباب، به کوشش ولزلی هیگ، کلکته، ۱۹۲۵م.
- عبرت لاهوری، محمدقاسم، عبرتنامه، به کوشش ظهورالدین احمد، لاهور، ۱۹۷۷م.
- لاهوری، عبدالحمید، پادشاهنامه، به کوشش کبیرالدین احمد و عبدالرحیم، کلکته، ۱۸۶۸م.
- Hollister, J. N., The Shi q a of India, New Delhi, 1979.
- V. D., Muslim Rule in India, New Delhi, 1975; Malik, Z., The Reign of Muhammad Shah, New York, 1977.
پیوند به بیرون
- منبع مقاله: دائره المعارف بزرگ اسلامی
- دانشنامۀ جهان اسلام