سید عبدالعزیز طباطبایی یزدی: تفاوت میان نسخهها
imported>Mgolpayegani |
imported>Salvand جزبدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
| لقب = محقق طباطبایی | | لقب = محقق طباطبایی | ||
| نسب = | | نسب = | ||
| خویشاوندان سرشناس = | | خویشاوندان سرشناس = [[سیدمحمدکاظم طباطبایی یزدی]] | ||
| تاریخ تولد = [[۴ آبان]] [[سال ۱۳۰۸ هجری شمسی|۱۳۰۸ش]] | | تاریخ تولد = [[۴ آبان]] [[سال ۱۳۰۸ هجری شمسی|۱۳۰۸ش]] | ||
| شهر تولد = [[نجف]] | | شهر تولد = [[نجف]] | ||
نسخهٔ ۱۵ فوریهٔ ۲۰۱۶، ساعت ۱۵:۰۶
 | |
| اطلاعات فردی | |
|---|---|
| لقب | محقق طباطبایی |
| تاریخ تولد | ۴ آبان ۱۳۰۸ش |
| تاریخ وفات | ۱۸ اسفند ۱۳۷۴ش |
| محل دفن | قم، حرم حضرت معصومه |
| شهر وفات | قم |
| خویشاوندان سرشناس | سیدمحمدکاظم طباطبایی یزدی |
| اطلاعات علمی | |
| استادان | سید رضا صدر، سید ابوالقاسم خوئی، عبدالهادی شیرازی، عبدالاعلی سبزواری، سید هاشم حسینی تهرانی، میرزا محمد علی اردوبادی. |
| محل تحصیل | نجف • قم |
| تألیفات | مستدرک الذریعه، اهل البیت فی مکتبة العربیة، الغدیر فی التراث الاسلامی، معجم اعلام الشیعه. |
| سایر | تحقیق و شناسایی کتابها و نسخ خطی |
سید عبدالعزیز طباطبائی یزدی مشهور به محقق طباطبایی و آقا عزیز کتابشناس، نسخه شناس و در تاریخ، رجال و تراجم صاحب نظر بود. او از جانب پدر و مادر، نوه سید محمد کاظم طباطبائی یزدی (متوفای ۱۳۲۸ق) صاحب عروة الوثقی است. تسلط و چیرگی وی در علوم تخصصی خود به حدی بود که عنوان «محقق طباطبائی» را در محافل و مجامع علمی به خود اختصاص داد. سید عبدالعزیز، شاگردانی تربیت کرد و آثار پژوهشی و نسخههای خطی را از کتابخانههای جهان شناسایی نمود.
زندگینامه
تولد
ابو جواد، سید عبدالعزیز بن جواد بن اسماعیل طباطبائی یزدی، در ۴ آبان ۱۳۰۸ش (مطابق ۲۳ جمادیالاول ۱۳۴۸ق) در نجف (عراق) متولد شد. پس از فراگیری دروس مقدماتی علوم دینی و در پانزده سالگی همراه پدر به ایران آمد.[۱]
تحصیلات
سید عبدالعزیز پس از درگذشت پدر، به قم رفت و از درس سید رضا صدر استفاده کرد. سال بعد به نجف اشرف بازگشت و از سید ابوالقاسم خوئی، عبدالهادی شیرازی، عبدالاعلی سبزواری، سید هاشم حسینی تهرانی، میرزا محمد علی اردوبادی بهره برد و از آیت الله خویی، سید عبدالهادی شیرازی و آقا بزرگ تهرانی اجازه روایت یافت.[۲]
وفات
این عالم و محقق دینی، به علت نارسایی شدید قلبی در هفتم ماه رمضان ۱۴۱۶ق مطابق ۱۸ اسفند ماه ۱۳۷۴ش درگذشت و در حجره ۱۴ صحن بزرگ حرم حضرت معصومه به خاک سپرده شد.[۳] [۴]
علاقه به کتابشناسی و بررسی و احیای میراث کهن
به دلیل علاقه وی به کتابشناسی و بررسی و احیای میراث کهن شیعه، در نجف از دو شخصیت مشهور، آقا بزرگ تهرانی و علامه امینی تأثیر پذیرفت. وقتی علامه امینی کتابخانه امیرالمؤمنین (ع) را تأسیس کرد، محقق طباطبایی در آنجا مشغول تحقیق و تدوین فهرست کتابخانه شد. در همین سالها برای شناسایی نُسَخ خطی، کتابشناسی و سایر ظرایف و دقایق این رشته، با آقا بزرگ مراوده مستمر داشت.
وی در سال ۱۳۵۶ش که با فشار رژیم عراق به ایران بازگشت، در شهر قم اقامت گزید و به دلیل جامعیتش، هر کسی از محضرش بهرهها میبرد. علاوه بر محققان و شاگردان، مؤسسات تحقیقاتی و علمی نیز از تجربه و تخصّص او بینیاز نبودند.[۵]
مراکزی همچون: مؤسسه آل البیت، مرکز الغدیر، بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی، دایرةالمعارف بزرگ اسلامی، بنیاد بعثت و انتشارات جامعه مدرسین با ایشان ارتباط داشتند و آثار زیادی با نظارت و همکاری مستقیم وی تحقیق و چاپ شد ضمن اینکه در مجامع و همایشهای علمی مختلف داخل و خارج کشور شرکت میکرد. تعداد ۹۴ عنوان کتاب با استفاده از راهنماییها یادداشتهای او به ثمر رسید و فهرستهای زیادی را از نُسَخ خطی داخل و خارج کشور تهیه کرد.[۶] [۷]
ویژگیهای اخلاقی
همه کسانی که با محقق طباطبایی آشنایی داشتند به صفای روح او و خلوص و ارادت ایشان به مقام شامخ اهل بیت عصمت و طهارت (ع) و همچنین تبحّر و تخصّص او در کتابشناسی شیعه، اذعان دارند. از خصوصیات بارز او سماحت و سخاوت وی در کمک به پژوهشگران و شاگردان بود که همه کسانی که از او استفاده کردهاند، به این خصیصه اشاره میکنند.[۸]
آثار
آثار ایشان فراوان است که بخشی از آنها را در تکمیل تألیفات دو استادش آقا بزرگ و علامه امینی تألیف نمود مانند:
- مستدرک الذریعه
- اضواء علی الذریعه
- معجم اعلام الشیعه
- تعلیقات علی طبقات اعلام الشیعه
- تنظیم و تصحیح نقباء البشر
- علی ضفاف الغدیر
- انباء السماء برزیة کربلا
بخش دیگر تحقیق و تصحیح آثار بزرگان است مانند:
- فهرست منتجب الدین
- الاربعون المنتقی من مناقب المرتضی
- عقدالدرر فی اخبار المهدی المنتظر
- مقتل امیرالمؤمنین(ع) از ابن ابی دنیا
- مناقب امیرالمؤمنین(ع) از ابن حنبل
- ترجمه امیرالمؤمنین(ع) از تاریخ دمشق
- ترجمه امام حسن و امام حسین(ع) از طبقات ابن سعد
طباطبائی فهرستهایی از نُسَخ خطی نیز تهیه کرده است مانند:
دیگر آثار وی عبارتند از:
- اهل البیت فی المکتبة العربیة
- الغدیر فی التراث الاسلامی
- نهج البلاغه عبر القرون
- مخطوطات اللغة العربیة
- فهرست تصانیف کراجکی
- الحسین(ع) و السنة
- المهدی(ع) فی السنة النبویة
- حیاة الشیخ یوسف بحرانی
- شخصیت علمی و مشایخ شیخ طوسی
و مقالات متعددی نیز از ایشان در مجله «تراثنا».[۹] [۱۰]
شرکت در اجلاس و کنگرهها
محقق طباطبایی در کنگرههای مختلفی چون کنگره شیخ طوسی در مشهد در سال ۱۳۸۹ق، کنگرهای از سوی مؤسسه محمدی تراست در سال ۱۴۰۴ق، کنگره امام علی در سال ۱۴۱۰ق در لندن، کنگره شیخ مفید در سال ۱۴۱۳ق در قم، کنگره هزاره نهج البلاغه در سال ۱۳۹۹ق و کنگره هزاره شریف رضی در سال ۱۴۰۶ق در بنیاد نهج البلاغه در تهران و کنگره کتاب و کتابخوانی در تمدن اسلامی مشهد شرکت نمود.[۱۱]
جستارهای وابسته
پانویس
منابع
- طباطبایی یزدی، علی، محقق طباطبایی و کتاب گرانسنگ «نهجالبلاغه عبرالقرون»، پژوهشهای نهج البلاغه، زمستان ۱۳۸۰ و بهار ۱۳۸۱ - شماره ۲ و ۳.
- یاد: استاد فقید محقق طباطبایی، آینه میراث، پاییز ۱۳۷۷ - شماره ۲.
پیوند به بیرون
- ↑ بنیاد محقق طباطبایی.
- ↑ بنیاد محقق طباطبایی.
- ↑ بنیاد محقق طباطبایی.
- ↑ یاد: استاد فقید محقق طباطبایی.
- ↑ یاد: استاد فقید محقق طباطبایی
- ↑ بنیاد محقق طباطبایی.
- ↑ یاد: استاد فقید محقق طباطبایی.
- ↑ کتابشناخت سیره معصومان.
- ↑ بنیاد محقق طباطبایی.
- ↑ یاد: استاد فقید محقق طباطبایی.
- ↑ علی طباطبایی یزدی، محقق طباطبایی و کتاب گرانسنگ «نهجالبلاغه عبرالقرون».