کشافة الامام المهدی
| نهاد وابسته به حزبالله • بزرگترین تشکل پیشاهنگی لبنان | |
 نشانواره مؤسسه | |
| اطلاعات کلی | |
|---|---|
| نامهای دیگر | سازمان پیشاهنگان امام مهدی |
| نام پیشین | جمعیة کشافة المهدی |
| تأسیس | ۱۹۸۵م |
| بنیانگذار | حزبالله لبنان |
| وابسته به | حزبالله لبنان |
| رویکرد | فرهنگی • تربیتی |
| شعار | کمک به ساختن دنیایی بهتر • با هم برای خدمت |
| نوع فعالیت | آموزشی |
| گستره فعالیت | لبنان |
| اهداف | فعالیتهای یشاهنگی با آموزشهای دینی و تربیتی بر اساس خط مشی حزبالله |
| فعالیتها | فعالیتهای عمومی و پیشاهنگی • برنامههای دینی، اعتقادی و فرهنگی اختصاصی • خدمات اجتماعی و بشردوستانه • اجرای سرود سلام فرمانده |
| وظایف | آمادهسازی نیروها برای پروژههای سیاسی-نظامی حزبالله |
| مکان | لبنان |
| رئیس/مسئول | نزیه فیاض |
| سایر | |
| مراکز وابسته | مدارس المهدی • شهرک پیشاهنگی امام خمینی • شهر پیشاهنگی شهید سید عباس موسوی» |
| وضعیت | فعال |
| فعالیت به زبان | عربی |
| مرتبط | مدارس المهدی |
| وبگاه | https://www.almahdiscouts.org.lb/ |
کَشّافَة الامام المَهدی (به فارسی: پیشاهنگان امام مهدی) نهادی فرهنگی-تربیتی وابسته به حزبالله لبنان است که در سال ۱۹۸۵م تأسیس شده و با بیش از ۷۵ هزار عضو، بزرگترین تشکل پیشاهنگی لبنان شناخته میشود. این سازمان در سال ۱۹۹۲م مجوز رسمی دریافت کرد و از ۱۹۹۸م بهعضویت اتحادیه جهانی پیشاهنگی درآمده است. کشافة المهدی که در مناطق جنوب لبنان، بیروت، بقاع و نبطیه فعال است؛ شعبههایی در سوریه و عراق دارد و هدف راهبردی آن تربیت نسلی متعهد به مفاهیم ولایت فقیه، جهاد و مقاومت، مصونسازی جوانان از جریانهای فکری رقیب و تأمین نیروی انسانی برای پروژههای حزبالله است.
سازمان پیشاهنگی مهدی با تلفیقی از فعالیتهای پیشاهنگی جهانی، آموزشهای دینی-اعتقادی اختصاصی و خدمات اجتماعی، زمینهساز پیوستن اعضا پس از ۱۵-۱۶ سالگی به شاخه نظامی یا شاخه زنان حزب میشود. با وجود رصد مستمر توسط مراکز صهیونیستی و اتهاماتی نظیر القای اصول ایرانی و شخصیتپرستی رهبران ایران، مسئولان آن هرگونه جذب اجباری را تکذیب کرده و فعالیتها را داوطلبانه و در چارچوب فرهنگ مقاومت میدانند.
هویت، جایگاه و ساختار کلی سازمان
کَشّافةالمهدی، سازمانی فرهنگی-تربیتی با هویت شیعی و وابسته به حزبالله، با هدف شکلدهی به هویت دینی و سیاسی کودکان و نوجوانان بر پایه باورهای تشیع فعالیت میکند.[۱] این تشکل، بزرگترین جمعیت پیشاهنگی لبنان (از میان ۳۲ سازمان) و از ارکان قدرت حزبالله و مهمترین نهاد فرهنگی و بازوی جوانان آن بهشمار میرود.[۲] کشّافةالمهدی با تلفیق آموزشهای مذهبی، اخلاقی و فرهنگی پیرامون محور مقاومت و ولایتپذیری، نیروی انسانی متعهد برای پروژههای سیاسی-نظامی حزب پرورش میدهد.[۳]
این سازمان در سال ۱۹۸۵م در لبنان تأسیس شد،[۴] در ۱۹۹۲م مجوز رسمی از وزارت آموزش لبنان گرفت و در ۱۹۹۸م بهعنوان عضو رسمی اتحادیه جهانی پیشاهنگی (WOSM) به رسمیت شناخته شد.[۵] ایدهٔ اولیه از سال ۱۹۸۲ تا ۱۹۸۵م بهصورت پنهان و غیررسمی شکل گرفت.[۶] این سازمان، الهامگرفته از انقلاب اسلامی و بسیج ایران است و در ۱۹۸۵م همزمان با نخستین بیانیه سیاسی حزبالله، با تجمیع ابتکارات پراکنده در بیروت، بقاع و جنوب، فعالیت رسمی خود را آغاز کرد.[۷]
این سازمان با همکاری مدارس المهدی (تأسیس ۱۹۹۳م)، در بیش از ۱۵ مدرسه وابسته و نیز مدارس دولتی و خصوصی فعالیت دارد و الگوی خود را به سوریه و عراق صادر کرده است.[۸] کشّافةالمهدی در چهلمین سالگرد تأسیس و دومین سالگرد شهادت سید حسن نصرالله و سید هاشم صفیالدین، گردهمایی با حضور بیش از ۷۰ هزار پیشاهنگ در ورزشگاه کمیل شمعون بیروت برگزار کرد که «بزرگترین گردهمایی پیشاهنگی در جهان» خوانده شد و نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله، در آن سخنرانی کرد.[۹]
هدف و چشمانداز راهبردی
شیخ نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله، هدف این سازمان را «تربیت سربازان راه عدالت و پایداری در دین» بیان کرده[۱۰] و هدف نهایی آن، تربیت نسلی آگاه، متعهد، خودکفا و حامل فرهنگ مقاومت برای دفاع از کشور و مقابله با تهاجم فرهنگی غرب ذکر شده است.[۱۱] منابع خبری، تثبیت مفاهیمی چون «ولایت فقیه»، «جهاد مقدس»، «تکلیف شرعی» و «دولت صاحبالزمان»، «مصونسازی نسل جوان از جریانهای چپ، ناسیونالیستی و فرقههای انحرافی»، و «تأمین منابع انسانی تجدیدپذیر برای حزبالله» را از اهداف اصلی آن برشمردهاند.[۱۲]
محدوده جغرافیایی و گسترش فرامرزی
حوزه اصلی فعالیت این سازمان در مناطق جنوب لبنان، بیروت (بهویژه حومه جنوبی)، جبل عامل، نبطیه و بقاع متمرکز است که همگی از پایگاههای مردمی حزبالله بهشمار میروند. ستاد اصلی آن در منطقه «بئر حسن» در حومه جنوبی بیروت، نزدیک به پایگاههای حزبالله قرار دارد.[۱۳]
این سازمان فعالیت خود را به خارج از لبنان نیز گسترش داده است. در سال ۲۰۱۲م، شعبهای با نام «پیشاهنگان ولایت سوریه» در سوریه تأسیس شد و در ۱۰ نوامبر ۲۰۱۹م، شعبهای در دیرالزور راهاندازی گردید که جذب دانشآموزان مدارس دولتی را آغاز کرد.[۱۴] همچنین در سال ۲۰۱۲م، تفاهمنامهای با «کشّافهالحسین» وابسته به کتائب حزبالله عراق برای همکاری در زمینه آموزش مهارتهای پیشاهنگی و رهبری امضا شد که بخشی از «تجمع شباب الشریعه» محسوب میشود.[۱۵]
ارتباط با رهبران حزبالله و نقش در تأمین نیروی انسانی
ارتباط این سازمان با رهبران حزبالله بسیار تنگاتنگ گزارش شده است. سید حسن نصرالله از پیش از دبیرکلی با پیشاهنگان در ارتباط بود و از ۱۹۹۴م بهعنوان فرمانده کل منصوب شد و دیدارهای سالانه با کادرها داشت. سید عباس موسوی شخصاً از اردوگاهها بازدید میکرد و عماد مغنیه نیز بهطور غیرعلنی پیگیر امور بود.[۱۶]
این سازمان بهعنوان مجموعهای تربیتی-تفریحی، زمینهساز آمادهسازی عقیدتی، فرهنگی و بدنی اعضا برای پیوستن به صفوف نظامی حزب در سنین بالاتر است؛ بهگونهای که بسیاری از خانوادههایی که با روشهای سنتی جذب نیرو همراهی نمیکنند، از طریق کشّافه به حزب متصل میشوند. مسئولان تأکید کردهاند که پس از ۱۵-۱۶ سالگی، مقاومت اسلامی بهعنوان پایهای برای دفاع در برابر اسرائیل و جهاد علیه آن آموزش داده میشود، اما پیوستن به شاخه نظامی اجباری نیست و به نیازهای فردی توجه میشود.[۱۷] برای دختران نیز این سازمان مقدمهای برای ورود به «هیئت نسائی» (شاخه زنان حزب) است.[۱۸]
آمار اعضا و ساختار سنی
گزارشهای مربوط به تعداد اعضا متفاوت است، اما منابع وابسته به حزبالله رقم بیش از ۷۵ تا ۸۰ هزار عضو را برای این سازمان ذکر کردهاند.[۱۹] در مقابل، برخی گزارشهای دیگر نظیر روزنامه «دیلیمیل» رقم ۴۵ هزار عضو و پایگاه «جنوبیه» حدود ۵ هزار عضو را مطرح کردهاند.[۲۰] بر اساس آمار داخلی، این سازمان در سال ۱۹۹۲م تنها ۱,۶۰۰ عضو داشته و اکنون به ۷۵,۰۰۰ عضو فعال (۴۰٪ دختر و ۶۰٪ پسر) در ردههای سنی ۶ تا ۱۸ سال رسیده است و حدود ۶,۰۰۰ فرمانده داوطلب با میانگین سنی زیر ۲۲ سال دارد.[۲۱]
برنامههای این سازمان برای گروههای سنی مختلف شامل پسران و دختران، در سه رده «خردسالان» (کوچکترین رده)، «پیشاهنگان» (رده میانی) و «پیشتازان» (رده بزرگتر) طراحی شده و چشمانداز آینده آن، ایجاد چارچوب رسمی برای گروه سنی ۱۸ تا ۲۵ سال در نقش فرماندهی است.[۲۲]
برنامهها و فعالیتهای آموزشی، فرهنگی و اجتماعی
سازمان پیشاهنگان امام مهدی(عج) خود را جنبشی تفریحی‑آموزشی با شعار «کمک به ساختن دنیایی بهتر» و «با هم برای خدمت» معرفی میکند[۲۳] و فعالیتهای آن در سه سطح است:
- عمومی و پیشاهنگی (مشابه جهانی): شامل اردو، کوهپیمایی، ماهیگیری، ورزشهای تیمی، کامپیوتر، طنابسازی، جهتیابی، کشاورزی، پاکسازی خیابان و ساحل، تئاتر و موسیقی.[۲۴]
- دینی، اعتقادی و فرهنگی اختصاصی: کلاسهای نماز، روزه، مفاهیم اسلامی، فن بیان، مذاکره، مدیریت، رهبری، هوش مصنوعی و وبینارهای روانشناختی؛ مشارکت در عاشورا، روز شهدا، روز قدس و جشنهای حزبالله با محوریت مبارزه با اسرائیل، عشق به خدا و وفاداری به امام خمینی، آیتالله خامنهای و حسن نصرالله.[۲۵] مجله «المهدی» برای ۹‑۱۶ ساله،[۲۶] کتابهای «دشمن خود را بشناسید»، «حقایقی درباره صهیونیسم» و «شارون شریر»[۲۷] و سرود «سلام فرمانده» به عربی[۲۸] از دیگر ابتکارات این مجموعه است.
- خدمات اجتماعی و بشردوستانه: کمکهای معیشتی، امداد به زلزلهزدگان سوریه، کمکرسانی در رمضان (گروه امام زینالعابدین)، تمیز کردن مساجد و کلیساها، کمک به معلولان و کمتوانان ذهنی.[۲۹] از ۲۰۲۲م هم «گروههای خدمت اجتماعی» و کمیساریای «توسعه جامعه» در دو محور آگاهیبخشی و خدمات اجتماعی فعال شدهاند.[۳۰]
زیرساختها
پس از جنگ ۲۰۰۶م، پروژههایی چون «شهرک پیشاهنگی امام خمینی» و «شهر پیشاهنگی شهید سید عباس موسوی» در ریاق (بقاع) احداث شد.[۳۱] همچنین «آکادمی مهارتها و هنرها» با دورههای هنر، موسیقی، کارگردانی و رسانه (گواهی رسمی از وزارت آموزش) و «آژانس مهدی برای رسانه» در زمینه آموزش و تولید محتوا فعال است.[۳۲]
اتهامات اسرائیل و محور غربی-عربی
مراکز صهیونیستی و محور غربی-عربی سازمان پیشاهنگی را «بسیار خطرناک» ارزیابی کردهاند و آن را بهطور مستمر رصد میکنند، زیرا اعضای آن منسجم، آموزشدیده و متعهد به آرمانهای مقاومت تربیت میشوند.[۳۳] بنابر گزارش منابع خبری، در سال ۲۰۲۰م، سازمان جهانی پیشاهنگی (WOSM) تحقیقاتی درباره ارتباط کشّافه با حزبالله آغاز کرد که بهدلیل نفوذ گسترده حزب در نهادهای دولتی لبنان، تأثیر عملی چندانی بر فعالیت آن نداشته است.[۳۴]
اتهامات اصلی مخالفان، القای اصول رادیکال ایرانی، ترویج شخصیتپرستی از رهبر ایران، تشویق به خواندن کتاب «شارون شریر» و ادعای دریافت بودجه و پشتیبانی نظامی از ایران گفته شده است.[۳۵] در مقابل، مسئولان لبنانی این سازمان هرگونه ارتباط با جذب نظامی اجباری و آموزش سلاح را تکذیب کردهاند و تأکید دارند که تمام کارها داوطلبانه است. آنها این گزارشها را حملهای سازمانیافته برای نابودی فرهنگ مقاومت میدانند.[۳۶]
پانویس
- ↑ «پیشاهنگان مهدی(عج)؛ تشکلی شیعی و بازوی قدرتمند حزبالله در مبارزه با جنگ نرم»، خبرگزاری ابنا؛ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ «از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟»، خبرگزاری فارس؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
- ↑ حقوردی طاقانکی، «پیشاهنگان امام مهدی(عج)»، ص۵۸و۵۹؛ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد؛ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ «از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟»، خبرگزاری فارس؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
- ↑ «سازمان پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان: فعالیتها و ویژگیها»، تلویزیون سفیر؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
- ↑ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد.
- ↑ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد؛ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ پیشاهنگان مهدی(عج)؛ تشکلی شیعی و بازوی قدرتمند حزبالله در مبارزه با جنگ نرم، خبرگزاری ابنا؛ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ « "كشافة المهدي" تُحيي سنويّتها الـ40 وذكرى نصرالله وصفي الدين بـ"أكبر تجمّع كشفي في العالم"»، النهار العربی.
- ↑ سازمان پیشاهنگان امام مهدی (عج) در لبنان: فعالیتها و ویژگیها، سفیر.
- ↑ «از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟»، خبرگزاری فارس.
- ↑ «پیشاهنگان مهدی(عج)؛ تشکلی شیعی و بازوی قدرتمند حزبالله در مبارزه با جنگ نرم»، خبرگزاری ابنا؛ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد؛ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ «سازمان پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان: فعالیتها و ویژگیها»، تلویزیون سفیر؛ «The Mahdi Scouts: A Chronicle of Child Recruitment into Iranian Militias»، خبرگزاری داراج.
- ↑ از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟، خبرگزاری فارس؛ «The Mahdi Scouts: A Chronicle of Child Recruitment into Iranian Militias»، خبرگزاری داراج.
- ↑ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد.
- ↑ «از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟»، خبرگزاری فارس؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره؛ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ «از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟»، خبرگزاری فارس؛ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد.
- ↑ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟، خبرگزاری فارس؛ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد.
- ↑ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره؛ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد.
- ↑ «The Mahdi Scouts: A Chronicle of Child Recruitment into Iranian Militias»، داراج؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
- ↑ «The Mahdi Scouts: A Chronicle of Child Recruitment into Iranian Militias»، خبرگزاری داراج؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
- ↑ «پیشاهنگان مهدی(عج)؛ تشکلی شیعی و بازوی قدرتمند حزبالله در مبارزه با جنگ نرم»، خبرگزاری ابنا؛ حقوردی طاقانکی، «پیشاهنگان امام مهدی(عج)»، ص۵۸و۵۹.
- ↑ «مجلّة المهدي لأطفال "حزب الله"»، امتیوی لبنان.
- ↑ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
- ↑ «هزاران لبنانی سرود «سلام فرمانده» را در بیروت اجرا کردند»، پایگاه خبری الف.
- ↑ «سازمان پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان: فعالیتها و ویژگیها»، سفیر؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
- ↑ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد.
- ↑ «پیشاهنگان مهدی(عج)؛ تشکلی شیعی و بازوی قدرتمند حزبالله در مبارزه با جنگ نرم،» خبرگزاری ابنا؛ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد.
- ↑ «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد.
- ↑ «از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟»، خبرگزاری فارس؛ حقوردی طاقانکی، «پیشاهنگان امام مهدی(عج)»، ص۵۸و۵۹.
- ↑ «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره.
- ↑ «Is There Link Between The Lebanese Scouts and Hizbollah?»، سایت البوابة؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
- ↑ «The Mahdi Scouts: A Chronicle of Child Recruitment into Iranian Militias»، خبرگزاری داراج؛ «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره.
منابع
- حقوردی طاقانکی، مهدی، «پیشاهنگان امام مهدی(عج)»، ماهنامه پیام انقلاب، شماره شماره ۲۴، تیر ماه ۱۳۸۸ش، ص۵۸و۵۹.
- «پیشاهنگان مهدی(عج)؛ تشکلی شیعی و بازوی قدرتمند حزبالله در مبارزه با جنگ نرم»، خبرگزاری ابنا، تاریخ انتشار: ۲۱ شهریور ۱۴۰۳ش، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «كشافة المهدي.. محاضن حزب الله التربوية ومورده البشري»، الجزیره، تاریخ انتشار: ۳ ژانویه ۲۰۲۴م، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «از پیشاهنگان امام مهدی(عج) در لبنان چه میدانیم؟»، خبرگزاری فارس، تاریخ انتشار: ۲۹ فروردین: ۱۴۰۲ش، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «كشافة الإمام المهدي(عج) الأكبر في لبنان: منبت الرجال وأصالة الثقافة»، خبرگزاری العهد، تاریخ انتشار: ۱۹ آگوست ۲۰۲۲م، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «"كشافة المهدي" تُحيي سنويّتها الـ40 وذكرى نصرالله وصفي الدين بـ"أكبر تجمّع كشفي في العالم"»، النهار العربی، تاریخ انتشار: ۱۲ اکتبر ۲۰۲۵م، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «مجلّة المهدي لأطفال "حزب الله"»، امتیوی لبنان، تاریخ انتشار: ۲ دسامبر ۲۰۱۴م، ، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «هزاران لبنانی سرود «سلام فرمانده» را در بیروت اجرا کردند»، پایگاه خبری الف، تاریخ انتشار: ۱۵ تیر ۱۴۰۱ش، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «The Mahdi Scouts: A Chronicle of Child Recruitment into Iranian Militias»، خبرگزاری داراج، تاریخ انتشار: ۶ مه ۲۰۲۱م، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «Is There Link Between The Lebanese Scouts and Hizbollah?»، سایت البوابة، تاریخ انتشار: ۱۷ فوریه ۲۰۲م، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.
- «Hezbollah’s Scout brigade»، الجزیره، تاریخ انتشار: ۲۹ ژانویه ۲۰۰۹م، تاریخ بازدید: ۱۲ مرداد ۱۴۰۵ش.