وفاق المدارس الشیعه پاکستان
| سازمان شیعه در پاکستان | |
 نشانواره وفاق المدارس الشیعه پاکستان | |
| اطلاعات کلی | |
|---|---|
| تأسیس | ۱۹۷۹م |
| رویکرد | علمی |
| گستره فعالیت | پاکستان |
| اهداف | مدیریت، نظارت و ساماندهی مدارس علوم دینی پاکستان |
| فعالیتها | تدوین برنامه درسی واحد • برگزاری امتحانات سراسری • اعطای مدرک |
| سایر | |
| ساختار | شورایی |
| وضعیت | فعال |
| وبگاه | https://wmshia.com/ |
وِفاقُ المَدارس الشّیعه سازمانی در پاکستان که در سال ۱۹۷۹م تأسیس شد و بزرگترین مرکز تصمیمگیری برای حوزههای علمیه شیعه در این کشور است. از وظایف آن میتوان به تدوین برنامه درسی واحد، برگزاری امتحانات سراسری و اعطای مدرک اشاره کرد. ریاست وفاق بر عهده حافظ سید ریاض حسین نجفی بوده و کابینه آن برای دوره پنج ساله (۲۰۲۶-۲۰۳۱م) معرفی شده است.
وفاق، که از هیئتهای ثبتشده رسمی نزد دولت پاکستان است، از منتقدان طرح ایجاد مدارس الگوی دولتی و برنامه درسی واحد به شمار میرود.
وفاق المدارس الشیعه؛ ساختار، تاریخچه و کارکردها
وفاق المدارس الشیعه، بزرگترین نهاد تصمیمگیر در حوزههای علمیه شیعه در پاکستان و یکی از ارکان مدیریت کلان با نقش نظارت و ساماندهی مدارس دینی در این کشور است.[۱] بر اساس گزارشهای موجود، پس از استقلال پاکستان در ۱۹۴۷م، روحانیان شیعه به تأسیس مراکز علمی-حوزوی روی آوردند و گسترش سریع حوزهها، مسئولان را به ایجاد تعامل فکری و تشکیل سازمانی فراگیر واداشت.[۲]
در سال ۱۹۵۸م، به ابتکار مدرسه جامعة المنتظر لاهور، نخستین گردهمایی استادان و مسئولان مدارس شیعه برگزار شد و موضوعاتی مانند یکسانسازی برنامه درسی، تعطیلات و شیوه امتحانات به نتیجه رسید. این روند در سال ۱۹۶۲م در جامعة الامامیه لاهور و در ۱۷ نوامبر ۱۹۷۶م در مدرسه جعفریه کراچی ادامه یافت. سرانجام در تاریخ ۲۹ و ۳۰ مارس ۱۹۷۹م، در نشست بزرگی در جامعة المنتظر، سازمان «وفاق المدارس شیعه پاکستان» رسماً موجودیت خود را اعلام کرد.[۳]
در اجلاس آوریل ۱۹۸۱م «جامعة رضویه چیچه وطنی»، سید صفدر حسین نجفی (مسئول وقت جامعة المنتظر) برای یک دوره پنج ساله بهعنوان نخستین رئیس وفاق برگزیده شد و تا زمان درگذشتش در سال ۱۹۸۹م این مسئولیت را بر عهده داشت. پس از او، سید حافظ ریاض حسین نقوی، ریاست تشکیلات را بر عهده گرفت و سید محمدعباس نقوی بهعنوان دبیر تعیین شد.[۴] «وفاق» در چند دهه نخست، فعالیت خود را محدود به پنجاب و برخی شهرهای سند کرده بود، اما بعدها با فعالتر شدن مدارس، اهمیت مدارک تحصیلی مورد قبول دولت، هماهنگی با حوزههای علمی شیعه در ایران و پذیرش نقشهای نیمهسیاسی و میانجیگرانه در روابط شیعیان، نفوذ آن در سراسر پاکستان گسترش یافت.[۵]
بر اساس گزارش مؤسسه مطالعات راهبردی پاکستان (ISSRA)، وفاق المدارس الشیعه یکی از هیئتهای ثبتشده رسمی نزد دولت پاکستان (DGRE) است و در فهرست هیئتهای ملی قرار دارد.[۶]
مسئولیتهای وفاق المدارس
طبق اساسنامه، برخی از مسئولیتهای وفاق المدارس الشیعه به شرح زیر تعریف شده است:
- فرآیند تدوین برنامه درسی برای مدارس شیعه
- اجرای برنامه درسی مشترک در مدارس شیعه
- اعلام تقویم سالانه امتحانات
- اعطای مدارک به دانشآموختگان
- برگزاری جلسات سالانه یا اضطراری برای معلمان مدارس دینی.[۷]
موضعگیری در برابر سیاستهای دولتی
در گزارشی از سال ۲۰۰۱م، مشخص شده است که وفاق المدارس در کنار سایر اتحادیههای اصلی حوزوی، در برابر تلاش دولت برای ایجاد نظام موازی مدارس الگوی دولتی و تحمیل برنامه درسی واحد ایستادگی کرد و آن را رد نمود. انتقاد اصلی این بود که دولت نباید نهاد موازی ایجاد کند، زیرا این کار وحدت موجود را تضعیف میکند و وفاق المدارس از نظر آنان مرجع اصلی و قانونی شیعیان است.[۸]
پانویس
- ↑ «پایگاه خبری وفاقالمدارس شیعه پاکستان آغاز به کار کرد»، خبرگزاری رسمی حوزه.
- ↑ عارفی، شیعیان پاکستان، ۱۳۸۵ش، ص۲۰۰-۲۰۱.
- ↑ «جلسه شورای عالی وفاق المدارس شیعه پاکستان در اسلامآباد برگزار میشود»، خبرگزاری رسمی حوزه؛ عارفی، شیعیان پاکستان، ۱۳۸۵ش، ص۲۰۰-۲۰۱.
- ↑ عارفی، شیعیان پاکستان، ۱۳۸۵ش، ص۲۰۰-۲۰۱.
- ↑ عارفی، شیعیان پاکستان، ۱۳۸۵ش، ص۲۰۰-۲۰۱.
- ↑ فاطمه سلیم، «Madrassah Education in Pakistan»، سایت مؤسسه مطالعات راهبردی، تحقیقات و تحلیل پاکستان (ISSRA).
- ↑ دفتر وفاق المدارس شیعه پاکستان، معرفینامه وفاق المدارس شیعه پاکستان، ص۷؛ جعفری محمدی، نقش شیعه در گسترش علوم اسلامی در شبه قاره هند، ۱۳۹۷ش، ص۴۶۵.
- ↑ «ماڈل دینی مدارس کے قیام کا سرکاری منصوبہ»، ماهنامه الشریعه.
منابع
- عارفی، محمداکرم، شیعیان پاکستان، قم، شیعهشناسی، ۱۳۸۵ش.
- جعفری محمدی، غلامجابر، نقش شیعه در گسترش علوم اسلامی در شبه قاره هند، قم، امام علی بن ابیطالب(ع)، ۱۳۹۷ش.
- دفتر وفاق المدارس شیعه پاکستان، معرفینامه وفاق المدارس شیعه پاکستان، جامعه المنتظر، بلوک اچ، شهرک الگو، لاهور.
- «پایگاه خبری وفاقالمدارس شیعه پاکستان آغاز به کار کرد»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ انتشار: ۲۴ بهمن ۱۳۹۹ش.
- «جلسه شورای عالی وفاق المدارس شیعه پاکستان در اسلامآباد برگزار میشود»، خبرگزاری رسمی حوزه، تاریخ انتشار: ۲۰ دی ۱۳۹۶ش.
- «ماڈل دینی مدارس کے قیام کا سرکاری منصوبہ»، ماهنامه الشریعه، سال ۱۲، شماره ۱۲، ص ۳۷، ۲۰۰۱م.
- فاطمه سلیم، «Madrassah Education in Pakistan»، سایت مؤسسه مطالعات راهبردی، تحقیقات و تحلیل پاکستان (ISSRA)، تاریخ نشر: ۲۰۲۵م.