پرش به محتوا

سید مجتبی موسوی لاری

از ویکی شیعه
سید مجتبی موسوی لاری
اطلاعات فردی
نام کاملسید مجتبی بن سیدعلى اصغر موسوى لارى
تاریخ تولد۱۳۱۴ش
تاریخ وفات۱۹ اسفند ۱۳۹۱ش
خویشاوندان
سرشناس
سید عبدالحسین لاری
اطلاعات علمی
استادانسید على‌اصغر موسوى لارى • سید عبدالعلى آیت‌اللهى
محل تحصیلحوزه علمیه قم
تألیفاتاسلام و سیماى تمدن غرب • رسالت اخلاق در تکامل انسان • بررسى مشکلات اخلاقى و روانى • مبانى اعتقادات در اسلام.
سایرچاپ مقاله در مجله مکتب اسلام • سفرهای تبلیغی به کشورهای مختلف
فعالیت‌های اجتماعی-سیاسی
سیاسیارتباط با سید مجتبی نواب صفوی • فعالیت در برابر لایحه انجمن‌های ایالتی و ولایتی • جلوگیرى از ورود مجله «زن روز» به لار
اجتماعیتأسیس و مدیریت مرکز نشر معارف اسلامی در جهان • نماینده امام خمینی در لارستان


سید مجتبی موسوی لاری (۱۳۱۴۱۳۹۱ش) روحانی و نویسنده شیعه بود. او که به نوشتن علاقه داشت، از سال ۱۳۴۱ش با مقالاتی در مجله «مکتب اسلام» نویسندگی را جدی گرفت و بعدها کتاب‌هایی چون «رسالت اخلاق در تکامل انسان» و «مبانی اعتقادات در اسلام» (۴ جلدی) را منتشر کرد. آثار او تاکنون به ۲۸ زبان ترجمه شده و مرکز نشر معارف اسلامی را برای ارسال رایگان کتاب‌هایش به سراسر جهان تأسیس کرد. وی که نماینده امام خمینی در لارستان بود، در ۱۹ اسفند ۱۳۹۱ش در ۷۷ سالگی درگذشت و در مکتب‌القرآن لار به خاک سپرده شد.

زندگی‌نامه و تحصیلات

سید مجتبی موسوی لاری در ۱۳۱۴ش در شهر لار در استان فارس زاده شد. پدرش سید علی‌اصغر موسوی لاری از علمای منطقه و پدربزرگش سید عبدالحسین لاری از مبارزان دوره مشروطه بود.[۱]

سید مجتبی بخشی از دروس حوزوی را نزد پدرش و بخش‌هایی دیگر را نزد پسرعمویش سید عبدالعلی آیت‌اللهی فراگرفت. سپس در سال ۱۳۳۲ش برای ادامه تحصیل به حوزه علمیه قم هجرت کرد و در دروس اساتید آن حوزه حاضر شد. وی در این دوره با بیماری دست‌وپنجه نرم می‌کرد و مجبور شد یک دوره درمانی نزدیک به ۷ ماهه را در تهران سپری کند. موسوی لاری به نوشتن علاقه داشت. تلاش او باعث شد نثرش نسبت به نوشتارهای رایج حوزوی فراتر رود و در زمانی کوتاه به یکی از نویسندگان جوان مطرح حوزه تبدیل شود و مقالاتش در مجله‌های مذهبی و حوزوی به چاپ رسد.[۲]

تأسیس مرکز نشر معارف اسلامی در جهان

موسوی لاری در قم دفتری به نام «دفتر گسترش فرهنگ اسلامی خارج از کشور» تأسیس کرد که بعداً به «مرکز نشر معارف اسلامی در جهان» تغییر نام یافت. این مرکز به نشر آثار اسلامی به‌ویژه آثار ترجمه‌شده وی پرداخت. کتب منتشرشده از سوی این مرکز، به‌صورت اهدایی برای درخواست‌کنندگان اعم از افراد، مؤسسه‌ها، مدرسه‌ها، گروه‌ها و جمعیت‌های اسلامی ارسال می‌شود. در این مرکز به سؤالات و دیدگاه‌های رسیده نیز پاسخ داده می‌شود. با ظهور فناوری‌های جدید، کتاب‌ها و آثار موسوی لاری به ۲۸ زبان ترجمه شده و بر روی پایگاهی اینترنتی قرار داده شد. در این سایت، کتاب‌های مذکور در قالب‌های «متنی» و «PDF» قابل دستیابی است.[۳]

درگذشت

سید مجتبی موسوی لاری، ۱۹ اسفند سال ۱۳۹۱ش در ۷۷ سالگی در لار درگذشت[۴] و دوشنبه ۲۱ اسفند، بنا به وصیت خودش در شهر قدیم لار در جوار گلزار شهدا در «مکتب‌القرآن» دفن شد. آیت‌الله خامنه‌ای در پیام تسلیتی، خدمات موسوی لاری در چند دهه اخیر را کم‌نظیر توصیف کرد.[۵]

فعالیت‌های سیاسی

  • سید مجتبی موسوی لاری از کودکی شاهد برخورد پدر با عوامل استعمار خارجی و استبداد داخلی بود. وی در ۱۷ سالگی از سوی پدر مأموریت یافت با صاحب‌نفوذان کشور برای جلوگیری از به قدرت رسیدن مجدد نماینده مجلس شورای ملی از لارستان که گرایش‌های کمونیستی داشت، رایزنی کند. فعالیت‌های او نتیجه داد و آن نماینده نتوانست به مجلس راه یابد.[۶]
  • دعوت از مبلغین مذهبی برای طرح مباحث حجاب در دبیرستان‌های پسرانه و دخترانه و حتی دانش‌سرا. این اقدام با واکنش ساواک در برابر حرکت‌های تبلیغی وی مواجه شد.[۹]
  • جلوگیری از ورود مجله «زن روز» به شهرستان لار و توصیه به دفتر نمایندگی این مجله برای قطع درخواست مجدد اشتراک در سال‌های متمادی، از دیگر فعالیت‌های اوست. از نظر وی این برنامه‌ها در راستای ابتذال‌پراکنی رژیم پهلوی تحلیل می‌شد.[۱۰]

نگرش‌های تبلیغی

بینش توحیدی

موسوی لاری، مشکل بشریت امروز را شرک و بت‌پرستی نوین می‌خواند و گمشدهٔ انسان عصر مدرن و پست‌مدرن را خدای تبارک و تعالی می‌داند؛ از این‌رو در نگرشی کلان و هدایت‌گرایانه، رسالت خود و هم‌مسلکانش را دعوت به تفکر توحیدی می‌خواند. وی بدون در نظر گرفتن مشرب و مذاق فکری، اخلاقی و حتی نژاد و مذهب مخاطب خود در نوشتارها، تنها سعی بر تلنگر زدن بر فطرت خداجوی و توجه دادن آنان به کائنات و زیبایی‌های آفرینش دارد.[۱۲]

طرح مسائل کلی اسلام

طرح مسائل کلی اسلام به عنوان جامع‌ترین برنامهٔ زندگی بشر و تنها نسخه نجات بشریت، گام دوم راهبرد موسوی لاری در ورود به مباحث فکری و اعتقادی در حوزهٔ تحقیق و نگارش است. استناد وی به سیره و سلوک معصومین(ع) در طرح مسائل کلی اسلام به‌گونه‌ای است که هر مسلمان و غیرمسلمانی را ناخودآگاه به سمتی سوق می‌دهد که پدیده‌ها و عالم هستی و چگونه بودن و حتی چگونه مردن را تنها از پنجره نگاه معصومین بنگرد. او معتقد است نویسندگان پس از آشنایی با مخاطبان مسلمان و غیرمسلمان، باید آنان را با شیوه‌های نو با جهان‌بینی ائمه و سیره و سلوک فردی و اجتماعی آنان آشنا کنند.[۱۳]

پرهیز از بیان اختلافات جهان اسلام

از منظر سید مجتبی موسوی لاری، مکتب تشیع در همهٔ حوزه‌های اخلاقی، اجتماعی و همچنین شخصیت بی‌نظیر و برجستهٔ اهل‌بیت(ع) در تمامی ابعاد دارای غنایی همه‌جانبه است که در ارائهٔ مکتب تشیع و آموزه‌های ائمه اطهار، نیازی به طرح مسائل اختلافی و حساسیت‌برانگیز در برخورد با رقبای ما در جهان اسلام و جوامع غیر اسلامی نیست. از منظر او، جامعه‌ای که خسته از مکاتب اقتصادی و سیاسی و الحادی شرق و غرب و الگوهای فردی رسانه‌های جمعی وابسته به جهان کفر و الحاد است، به دنبال روزنهٔ امیدی می‌گردد. در مسیر تبلیغ بینش توحیدی و ارائهٔ مکتب اسلام، به امامت و ولایت معصومین(ع) خواهد رسید.[۱۴]

پرهیز از بیان اختلافات مذهب تشیع

موسوی لاری بر این باور است که بیان اختلافات علمای شیعی در حوزه‌های گوناگون، موجب تشکیک و دودلی در ذهن و باور مخاطبانی می‌شود که به سوی مکتب حقهٔ تشیع گرایش پیدا کرده‌اند. وی در کتب و نوشتارهای خود با پرهیز از بیان اختلافات، شیوه ائمه اطهار(ع) را در برخورد با مکاتب و نِحْله‌های گوناگون تجویز می‌کند و معتقد است بیان سلایق گوناگون در خارج از حوزه بیان و مراکز علمی شیعی و کشاندن آن به عرصه قلم و نوشتار، رهاوردی جز تَشَتُّت و اختلاف در پی نخواهد داشت.[۱۵]

احمد بهشتی او را نویسنده‌ای معرفی کرده که نه عقل‌گریز است و نه عقل‌ستیز و نه علم و دانش بشری را یگانه چراغ راه می‌شناسد و نه آن را به‌طور کلی از ابزار شناخت بودن ساقط می‌کند. وی همچنین بر این باور است که لاری انسان را در میدان تکامل موجودی مختار می‌شناسد که نه مغلوب جبر ویرانگر اشعری است و نه رها شده در بیراهه تفویض معتزلی.[۱۶]

چاپ مقالات در مجله مکتب اسلام

سید مجتبی موسوی لاری از سال ۱۳۴۱ش با یک سلسله مقالات اخلاقی-اسلامی در مجله دینی و علمی «درس‌هایی از مکتب اسلام»، نویسندگی را به‌طور جدی آغاز کرد. مجموعهٔ این مقالات بعدها به صورت کتابی با نام «مشکلات اخلاقی و روانی» چاپ و منتشر شد؛ کتابی که تاکنون به ۱۰ زبان ترجمه شده و متن فارسی آن نیز برای چهاردهمین بار تجدید چاپ گردیده است. وی به تهیه و تنظیم مقالات اخلاق اسلامی در مجله مکتب اسلام ادامه داد و در سال ۱۳۵۳ش مجموعه آن مقالات با تجدیدنظر و اضافات، به صورت کتابی با عنوان «رسالت اخلاق در تکامل انسان» انتشار یافت که ۶ بار در ایران تجدید چاپ شده است.[۱۷]

انتشار معارف اسلام به بیش از ۲۰ زبان

کتاب‌های سید مجتبی موسوی لاری تاکنون به ۲۸ زبان از جمله انگلیسی، عربی، فارسی، اردو، بنگلا، ژاپنی، چینی، ترکی آذری، ترکی استانبولی، آلمانی، آلبانیایی، پرتغالی، لهستانی، رومانیایی، بوسنیایی، روسی، فرانسوی، اسپانیولی، بلغاری، سواحیلی، هوسا، هندی، مالایو، تایلندی و سینهالی ترجمه و منتشر شده است. همچنین مرکز تحت اشراف وی، اقدام به چاپ قرآن کریم با ترجمه انگلیسی، فرانسه، اسپانیولی و روسی کرد که به متقاضیان از کشورهای مختلف اهدا می‌شود.

آثار

  • اسلام و سیمای تمدن غرب
  • رسالت اخلاق در تکامل انسان
  • بررسی مشکلات اخلاقی و روانی
  • مبانی اعتقادات در اسلام، ۴ جلد.[۱۸]

تجلیل و قدردانی

اقامه نماز بر پیکر سید مجتبی لاری توسط آیت‌الله شبیری زنجانی.

در مهر سال ۱۳۸۹ش، همایشی در تجلیل از سید مجتبی موسوی لاری از سوی نهادهای دینی و تبلیغی جمهوری اسلامی ایران، از جمله مجمع جهانی اهل بیت(ع)، برگزار شد. همچنین در سال ۱۳۷۲ش به‌دلیل تأثیری که نشر کتب روسی موسوی لاری در جمهوری آذربایجان به جای گذاشت، «آکادمی علوم جمهوری آذربایجان» دکترای افتخاری به او اهدا کرد و به همین مناسبت مراسمی در دانشگاه باکو برگزار کرد.[۱۹] در سال ۱۴۰۱ش نیز در قم مراسم نکوداشتی با نام بیدارگران برگزار شده و از مجموعه آثار سید مجتبی موسوی لاری رونمایی شد.[۲۰]

مطالعه بیشتر

طالبی مرتضی، جهانی در خلوت؛ (ویژه‌نامه آیت‌الله سید مجتبی موسوی لاری) مرکز بین‌المللی ترجمه و نشر المصطفی وابسته به جامعة المصطفی العالمیه، ۱۳۸۹ش/۱۴۳۱ق.

پانویس

  1. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۱۲-۱۳.
  2. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۱۲-۱۳.
  3. مجله افق حوزه - ۱۴ اسفند ۱۳۸۷ - شماره ۲۲۱.
  4. 77 سال تلاش آیت الله لاری/ از مجله مکتب اسلام تا تأسیس مرکز نشر معارف اسلامی در جهان، سایت خبرآنلاین.
  5. پیام تسلیت به‌مناسبت درگذشت حجت‌الاسلام والمسلمین سید مجتبی موسوی لاری، پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری.
  6. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۱۲.
  7. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۱۳.
  8. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۱۴.
  9. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۱۷.
  10. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۱۷.
  11. 77 سال تلاش آیت الله لاری/ از مجله مکتب اسلام تا تأسیس مرکز نشر معارف اسلامی در جهان، سایت خبرآنلاین.
  12. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۲۰.
  13. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۲۱.
  14. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۲۲.
  15. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۲۲.
  16. خلوص کامیاب، مجموعه مقالات درباره سید مجتبی موسوی لاری، ص۳۲۸، ۱۳۸۹ش.
  17. 77 سال تلاش آیت‌الله لاری/ از مجله مکتب اسلام تا تأسیس مرکز نشر معارف اسلامی در جهان، سایت خبرآنلاین.
  18. 77 سال تلاش آیت‌الله لاری/ از مجله مکتب اسلام تا تأسیس مرکز نشر معارف اسلامی در جهان، سایت خبرآنلاین.
  19. طالبی و دیگران، خلوص کامیاب، ۱۳۸۹ش، ص۲۹.
  20. «دهمین سالگرد آیت‌الله سید مجتبی موسوی لاری برگزار می‌شود»، خبرگزاری حوزه.

منابع