توشی‌هیکو ایزوتسو

از ويکی شيعه
پرش به: ناوبری، جستجو
توشی هیکو ایزوتسو

زادروز ۱۹۱۴م
زادگاه توکیو، ژاپن
درگذشت ۱۹۹۳م - کاماکورای ژاپن
ملیت ژاپنی
از دانشگاه کیو
پیشه مستشرق، زبان شناس، قرآن‌پژوه، فیلسوف
نقش‌های برجسته معرفی اسلام در غرب، مسلط به بیش از ۳۰ زبان زنده دنیا
آثار انسان و خدا در قرآن، مفاهیم اخلاقی دینی در قرآن


تُوشی‌هیکو ایزُوتسُو (۱۹۱۴-۱۹۹۳م) (Toshihiko Izutsu)، زبان‌شناس، فیلسوف و قرآن‌پژوه ژاپنی. او کارشناس مکاتب فلسفی از جمله صوفیه، هندوئیسم، بودیسم، تائویسم و مسلط به سی زبان زنده دنیا از جمله عربی، فارسی، سانسکریت، روسی و غیره بوده است. ایزوتسو در دانشگاه کیو ژاپن در رشته فلسفه و زبان‌شناسی تحصیل و در سال ۱۹۳۷م از این دانشگاه در رشته ادبیات و فلسفه زبان، مدرک فوق لیسانس و در سال ۱۹۴۰م، مدرک دکتری خود را دریافت کرده است. مهدی محقق برای او آثاری در حوزه عرفان و فلسفه اسلامی نام برده است. ایزوتسو، در ۱۷ دی ۱۳۷۱ش در ۷۹ سالگی در شهر کاماکورای ژاپن درگذشت.

شرح حال و تحصیلات

تُوشی‌هیکو ایزُوتسُو (Toshihiko Izutsu)، زبان‌شناس، فلیسوف و قرآن‌پژوه ژاپنی، در چهارم مه سال ۱۹۱۴م در توکیو به‌دنیا آمد. وی پس از گذراندن دوره‌های اولیه تحصیل، وارد دانشگاه کی یوا شد و به مطالعه فلسفه و زبان‌شناسی پرداخت. وی، کارشناس مکاتب فلسفی از جمله صوفیه، هندوئیسم، بودیسم و تائویسم بود. او را مسلط به بیش از سی زبان زنده دنیا از جمله عربی، فارسی، سانسکریت، روسی و غیره دانسته‌اند.[۱]

در سال ۱۹۳۷م. از دانشگاه کیو در رشته ادبیات و فلسفه زبان، مدرک فوق لیسانس گرفت و در سال ۱۹۴۰م[۲] یا ۱۹۶۰م مدرک دکتری خود را در رشته ادبیات از وزارت آموزش و پرورش ژاپن دریافت کرد.[۳]

عضویت در مجامع بین‌المللی

مهدی محقق درباره ایزوتسو می‌نویسد او در مجامع بین‌المللی چهره‌ای آشنا و سرشناس بود و در بسیاری از انجمن‌ها و مؤسسات جهان عضویت داشت؛[۴] از جمله:

  • مؤسسه بین‌المللی فلسفه،‌ پاریس (فرانسه[۵]
  • انجمن بین‌المللی فلسفه در قرون وسطی، لون (بلژیک[۶]
  • انجمن کانادایی مطالعات تاریخ و فلسفه علوم، مونترال (کانادا[۷]
  • فرهنگستان زبان و ادب عرب، قاهره (مصر)[۸]

او همچنین مدتی را در انجمن فلسفه ایران در کنار سید حسین نصر، نصرالله پورجوادی، مهدی محقق و ویلیام چیتیک همکار بود.[۹] ایزوتسو، در ۱۷ دی ۱۳۷۱ش مطابق با هفتم ۱۹۹۳م در ۷۹ سالگی در شهر کاماکورای ژاپن درگذشت.[۱۰]

آثار

ایزوتسو پس از تحصیلات و مدتی تدریس در دانشگاه توکیو، زبان عربی را در همان ایام فراگرفت.[۱۱]
تصویر کتاب خدا و انسان در قرآن، اثر ایزوتسو
او در ۲۶ سالگی کتابی به زبان ژاپنی با نام تاریخ اندیشه عربی و پس از آن کتابی دیگر درباره فلسفه و عرفان در ۳۴ سالگی تألیف کرد. او در همین دوران کتابی درباره حضرت محمد(ص) به زبان ژاپنی نوشت.[۱۲]

ایزوتسو از نخستین کسانی است که بحث‌های معناشناختی جدید را در فهم و تفسیر معانی قرآن به‌کار گرفته است.[۱۳] گفته‌اند، وی برای نخستین بار، قرآن را به صورت مستقیم، از عربی به ژاپنی ترجمه کرد و از همین طریق به برخی مفاهیم قرآنی دست یافت و موفق به تألیف کتاب‌هایی با عناوین خدا و انسان در قرآن، مفاهیم اخلاقی دینی در قرآن[۱۴] و مفهوم ایمان در کلام اسلامی شد.[۱۵]

مهدی محقق، ۱۸ مورد از آثار او را نام می‌برد و از آن‌ها به مهم‌ترین آثار ایزوتسو در حوزه اندیشه و تفکر اسلامی از جمله عرفان و فلسفه اسلامی یاد می‌کند.[۱۶]

مستند شرقی

زندگی، آثار و شخصیت ایزوتسو در مستندی با نام «شرقی» به کارگردانی و تهیه‌کنندگی مسعود طاهری ساخته و در تاریخ ۵ مرداد ۹۷ توسط رایزنی فرهنگی ایران در ژاپن اکران شده است. در این مستند بیش از ۶۰ نفر از شخصیت‌های حوزه دین و فلسفه از جمله سیدحسین نصر، مهدی محقق و دیگر شخصیت‌ها درباره ایزوتسو اظهار نظر کرده‌اند. [۱۷]

مطالعه بیشتر

  • زندگی‌نامه و خدمات علمی و فرهنگی پروفسور توشی هیکو ایزوتسو، نویسنده انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، چاپ اول، ۱۳۸۶ش.

جستارهای وابسته

پانویس

  1. شریفی، «توشی هیکو ایزوتسو».
  2. ایازی، پورافخم، «ایزوتسو و نقد و بررسی دو اثر قرآنی وی»، ص۸.
  3. دین‌پرست، میراث ایزوتسو، ص۴.
  4. محقق، «ایزوتسو هم رفت»، ص۱۵۶.
  5. محقق، «ایزوتسو هم رفت»، ص۱۵۶.
  6. محقق، «ایزوتسو هم رفت»، ص۱۵۶.
  7. محقق، «ایزوتسو هم رفت»، ص۱۵۶.
  8. محقق، «ایزوتسو هم رفت»، ص۱۵۶.
  9. دین‌پرست، میراث ایزوتسو، ص۴.
  10. ایازی، پورافخم، «ایزوتسو و نقد و بررسی دو اثر قرآنی وی»، ص۸.
  11. دین‌پرست، میراث ایزوتسو، ص۴.
  12. دین‌پرست، میراث ایزوتسو، ص۴.
  13. ایازی، پورافخم، «ایزوتسو و نقد و بررسی دو اثر قرآنی وی»، ص۸.
  14. ایازی، پورافخم، «ایزوتسو و نقد و بررسی دو اثر قرآنی وی»، ص۷.
  15. دین‌پرست، میراث ایزوتسو، ص۴.
  16. محقق، «ایزوتسو هم رفت»، ص۱۶۴.
  17. «رونمایی از مستند زندگانی ایزوتسو».

منابع

پیوند به بیرون