کاربر:Naghavi/صفحه تمرین۳: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱۲: | خط ۱۲: | ||
*در [[شرائع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام (کتاب)|کتاب شرائع الإسلام]]، مجازات صد ضربه شلاق برای زناکاری دانسته شده است که [[احصان|مُحصِن]] (کسی که به رابطه جنسی حلال دسترسی دارد) نباشد.<ref>محقق حلی، شرائع الإسلام، ۱۴۰۸ق، ج۴، ص۱۳۷.</ref> | *در [[شرائع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام (کتاب)|کتاب شرائع الإسلام]]، مجازات صد ضربه شلاق برای زناکاری دانسته شده است که [[احصان|مُحصِن]] (کسی که به رابطه جنسی حلال دسترسی دارد) نباشد.<ref>محقق حلی، شرائع الإسلام، ۱۴۰۸ق، ج۴، ص۱۳۷.</ref> | ||
*به فتوای فقها مجازات هرکدام از دو زنِ [[مساحقه|مساحقهکننده]] صد ضربه تازیانه است و فرقی میان [[مسلمان]] و [[کفر|کافر]] نیست.<ref>برای نمونه نگاه کنید به شیخ طوسی، النهایة، ۱۴۰۰ق، ص۷۰۶؛ مقدس اردبیلی، مجمع الفائدة، جماعة المدرسین، ج۱۳، ص۱۲۰؛ شیخ مفید، المقنعة، ۱۴۱۰ق، ص۷۸۷.</ref> این مجازات در ماده ۲۳۹ و ۲۴۰ قانون مجازات اسلامی جمهوری اسلامی ایران هم آمده است.<ref>«[https://rc.majlis.ir/fa/law/show/845048 قانون مجازات اسلامی]»، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی ایران.</ref> | *به فتوای فقها مجازات هرکدام از دو زنِ [[مساحقه|مساحقهکننده]] صد ضربه تازیانه است و فرقی میان [[مسلمان]] و [[کفر|کافر]] نیست.<ref>برای نمونه نگاه کنید به شیخ طوسی، النهایة، ۱۴۰۰ق، ص۷۰۶؛ مقدس اردبیلی، مجمع الفائدة، جماعة المدرسین، ج۱۳، ص۱۲۰؛ شیخ مفید، المقنعة، ۱۴۱۰ق، ص۷۸۷.</ref> این مجازات در ماده ۲۳۹ و ۲۴۰ قانون مجازات اسلامی جمهوری اسلامی ایران هم آمده است.<ref>«[https://rc.majlis.ir/fa/law/show/845048 قانون مجازات اسلامی]»، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی ایران.</ref> | ||
*[[سید ابوالقاسم خویی|ابوالقاسم خویی]] حکم [[اعدام]] لواطکننده را در صورتی میداند که مرتکب آن محصن باشد، وگرنه مجازاتش صد ضربه شلاق است.<ref>خویی، تکملة المنهاج، ۱۴۱۰ق، ج۲، ص۳۸-۳۹.</ref> به گفته فقیهان اگر در جریان عمل [[لواط]] دخولی صورت نگیرد، حدّ آن صد ضربه شلاق است.<ref>برای نمونه نگاه کنید به محقق حلّی، شرائع الاسلام، ۱۴۰۸ق، ج۴، ص۱۴۷؛ علامه حلّی، تحریر الاحکام الشرعیه، مؤسسه آل البیت(ع)، ج۲، ص۲۲۴.</ref> | *[[سید ابوالقاسم خویی|ابوالقاسم خویی]] حکم [[اعدام]] لواطکننده را در صورتی میداند که مرتکب آن محصن باشد، وگرنه مجازاتش صد ضربه شلاق است.<ref>خویی، تکملة المنهاج، ۱۴۱۰ق، ج۲، ص۳۸-۳۹.</ref> به گفته فقیهان اگر در جریان عمل [[لواط]] دخولی صورت نگیرد، حدّ آن صد ضربه شلاق است.<ref>برای نمونه نگاه کنید به محقق حلّی، شرائع الاسلام، ۱۴۰۸ق، ج۴، ص۱۴۷؛ علامه حلّی، تحریر الاحکام الشرعیه، مؤسسه آل البیت(ع)، ج۲، ص۲۲۴.</ref> | ||
*حد [[قذف]]، هشتاد ضربه تازیانه است<ref>علامه حلی، قواعد الاحکام، ۱۴۱۳ق، ج۳، ص۵۴۷؛ شهید ثانی، الروضة البهیة، ۱۴۱۰ق، ج۹، ص۱۸۸.</ref> که با شهادت دو مرد [[عدالت فردی|عادل]] یا دو بار [[قاعده اقرار|اقرار]] قاذِف(اتهام زننده) اثبات میشود.<ref>شیخ طوسی، النهایه، ۱۴۰۰ق، ص۷۲۶؛ علامه حلی، قواعد الاحکام، ۱۴۱۳ق، ج۳،ص۵۴۷.</ref> | *حد [[قذف]]، هشتاد ضربه تازیانه است<ref>علامه حلی، قواعد الاحکام، ۱۴۱۳ق، ج۳، ص۵۴۷؛ شهید ثانی، الروضة البهیة، ۱۴۱۰ق، ج۹، ص۱۸۸.</ref> که با شهادت دو مرد [[عدالت فردی|عادل]] یا دو بار [[قاعده اقرار|اقرار]] قاذِف(اتهام زننده) اثبات میشود.<ref>شیخ طوسی، النهایه، ۱۴۰۰ق، ص۷۲۶؛ علامه حلی، قواعد الاحکام، ۱۴۱۳ق، ج۳،ص۵۴۷.</ref> | ||
*حد [[شرابخواری]] (نوشیدن انواع مشروبات الکلی) هرچند به مقدار اندک، هشتاد تازیانه است<ref>هاشمیشاهرودی، فرهنگ فقه، ۱۴۲۶ق، ج۳، ص۴۹۳.</ref> و زمان اجرای آن پس از هشیاری شرابخوار است.<ref>هاشمیشاهرودی، فرهنگ فقه، ۱۴۲۶ق، ج۳، ص۴۹۳.</ref> | *حد [[شرابخواری]] (نوشیدن انواع مشروبات الکلی) هرچند به مقدار اندک، هشتاد تازیانه است<ref>هاشمیشاهرودی، فرهنگ فقه، ۱۴۲۶ق، ج۳، ص۴۹۳.</ref> و زمان اجرای آن پس از هشیاری شرابخوار است.<ref>هاشمیشاهرودی، فرهنگ فقه، ۱۴۲۶ق، ج۳، ص۴۹۳.</ref> | ||
*حد در [[ازدواج]] همراه با [[آمیزش]] مرد مسلمان با [[کنیز]] یا زن ذمی قبل از اجازه از همسر آزاد مسلمانش ۱۲/۵ ضربه است.<ref>نجفی، جواهر الکلام، ۱۳۶۲ش، ج۴۱، ص۵۰.</ref> | *حد در [[ازدواج]] همراه با [[آمیزش]] مرد مسلمان با [[کنیز]] یا زن ذمی قبل از اجازه از همسر آزاد مسلمانش ۱۲/۵ ضربه است.<ref>نجفی، جواهر الکلام، ۱۳۶۲ش، ج۴۱، ص۵۰.</ref> | ||
=== | ===تازیانه تعزیری=== | ||
تعزیر مجازاتی است که در شرع برای آن مقداری تعیین نشده باشد.<ref>شهید ثانی، مسالک الافهام، ۱۴۱۳ق، ج۱۴، ص۳۲۵.</ref> مقصود از تازیانه تعزیری شلاقزدن مجرم به تعدادی است که [[حاکم شرع]] صلاح بداند.<ref>هاشمی شاهرودی، فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت(ع)، ۱۴۲۶ق، ج۲، ص۳۱۶.</ref> نمونههایی از جرایم مشمول این تنبیه در روایات آمده است. مثلا زن و شوهری که در روز ماه رمضان آمیزش کنند هر یک به ۲۵ ضربه شلاق تعزیر میشوند.<ref>هاشمی شاهرودی، فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت(ع)، ۱۴۲۶ق، ج۲، ص۳۱۶.</ref> تعداد ضربات شلاق تعزیری از مقدار حدی کمتر است. | |||
==شیوه اجرای حکم شلاق== | ==شیوه اجرای حکم شلاق== | ||
نسخهٔ ۲۰ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۷
تازیانه یا شلاقزنی
مفهومشناسی
تازیانهزدن (در عربی: جَلد) نوعی مجازات و تنبیه مجرمان است و در باب حدود از علم فقه به کار میرود.[۱] به گفته مکارم شیرازی جنس شلاق مورد استفاده در اجرای حد یا تعزیر باید بافته و معمولی و از لحاظ ضخامت متوسط باشد. همچنین نمیتوان از سیم، کابل و چوب برای شلاقزنی استفاده کرد.[۲]
موارد تازیانه در فقه
فقیهان شیعه موارد و مقدار مجازات شلاق را در قسمت حدود و تعزیر از علم فقه بیان کردهاند.
مجازات حدی
- در کتاب شرائع الإسلام، مجازات صد ضربه شلاق برای زناکاری دانسته شده است که مُحصِن (کسی که به رابطه جنسی حلال دسترسی دارد) نباشد.[۳]
- به فتوای فقها مجازات هرکدام از دو زنِ مساحقهکننده صد ضربه تازیانه است و فرقی میان مسلمان و کافر نیست.[۴] این مجازات در ماده ۲۳۹ و ۲۴۰ قانون مجازات اسلامی جمهوری اسلامی ایران هم آمده است.[۵]
- ابوالقاسم خویی حکم اعدام لواطکننده را در صورتی میداند که مرتکب آن محصن باشد، وگرنه مجازاتش صد ضربه شلاق است.[۶] به گفته فقیهان اگر در جریان عمل لواط دخولی صورت نگیرد، حدّ آن صد ضربه شلاق است.[۷]
- حد قذف، هشتاد ضربه تازیانه است[۸] که با شهادت دو مرد عادل یا دو بار اقرار قاذِف(اتهام زننده) اثبات میشود.[۹]
- حد شرابخواری (نوشیدن انواع مشروبات الکلی) هرچند به مقدار اندک، هشتاد تازیانه است[۱۰] و زمان اجرای آن پس از هشیاری شرابخوار است.[۱۱]
- حد در ازدواج همراه با آمیزش مرد مسلمان با کنیز یا زن ذمی قبل از اجازه از همسر آزاد مسلمانش ۱۲/۵ ضربه است.[۱۲]
تازیانه تعزیری
تعزیر مجازاتی است که در شرع برای آن مقداری تعیین نشده باشد.[۱۳] مقصود از تازیانه تعزیری شلاقزدن مجرم به تعدادی است که حاکم شرع صلاح بداند.[۱۴] نمونههایی از جرایم مشمول این تنبیه در روایات آمده است. مثلا زن و شوهری که در روز ماه رمضان آمیزش کنند هر یک به ۲۵ ضربه شلاق تعزیر میشوند.[۱۵] تعداد ضربات شلاق تعزیری از مقدار حدی کمتر است.
شیوه اجرای حکم شلاق
به نظر مکارم شیرازی بستن فرد محکوم در صورت امکان اجرای حکم شلاق بدون بستن وی، جایز نیست. همچنین بنابر احتیاط واجب نباید برای شلاقردن شخص را بخوابانند و شلاقزن دستش را تا حدی بالا نبرد که زیر بغلش پیدا شود. علاوه بر اینکه واجب است ضربات شلاق بر روی بدن تقسیم شود و بر نقطه مشخصی متمرکز نباشد. مجریان این حکم حق ندارند بر نقاط خطرناک بدن مانند سر و صورت، قلب و عورت و مانند آن تازیانه بزنند.[۱۶]
حکم شلاق در سرما و گرمای شدید اجرا نمیشود.[۱۷]بر اساس ماده ۹۳ قانون مجازات اسلامى، مصوب در ۱۳۷۰ش هرگاه مريض يا زن مستحاضه محكوم به جلد (شلاق) باشد، اجراى حد تا رفع بيمارى و استحاضه به تأخير مىافتد.[۱۸]
علامه حلی در کتاب تَحریر الاَحْکام بر این باور است که مرد زناکار را باید عُریان شلاق زد؛ اما از سر، صورت و عورتش در مقابل تازیانه محافظت میشود و با استناد به آیه جلد حکم به شدیدبودن ضربههای شلاق داده است.[۱۹]
اعتراض به حکم شلاق
ناسازگاری با حقوق بشر
گفته شده شلاقزدن ناسازگار با حقوق بشر اروپایی و نمونهای از مجازات ظالمانه است. حسینعلی منتظری از مراجع تقلید شیعه با رد این ادعا حقوق بشر را فراتر از حقوق صِرف مجرمان توصیف میکند. به باور او هدف اصلاح جامعه و جلوگیری از تکرار جرم و حقوق مقتولین و کسانی که مورد تجاوز و جنایت واقع میشوند نیز باید مراعات شود.[۲۰]
پانویس
- ↑ سجادی، فرهنگ معارف اسلامی، ۱۳۷۳ش، ج۱، ص۶۴۳ ـ ۶۴۴.
- ↑ مکارم شیرازی، استفتائات جدید، ۱۴۲۷ق، ۴۸۷ ـ ۴۸۸.
- ↑ محقق حلی، شرائع الإسلام، ۱۴۰۸ق، ج۴، ص۱۳۷.
- ↑ برای نمونه نگاه کنید به شیخ طوسی، النهایة، ۱۴۰۰ق، ص۷۰۶؛ مقدس اردبیلی، مجمع الفائدة، جماعة المدرسین، ج۱۳، ص۱۲۰؛ شیخ مفید، المقنعة، ۱۴۱۰ق، ص۷۸۷.
- ↑ «قانون مجازات اسلامی»، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی ایران.
- ↑ خویی، تکملة المنهاج، ۱۴۱۰ق، ج۲، ص۳۸-۳۹.
- ↑ برای نمونه نگاه کنید به محقق حلّی، شرائع الاسلام، ۱۴۰۸ق، ج۴، ص۱۴۷؛ علامه حلّی، تحریر الاحکام الشرعیه، مؤسسه آل البیت(ع)، ج۲، ص۲۲۴.
- ↑ علامه حلی، قواعد الاحکام، ۱۴۱۳ق، ج۳، ص۵۴۷؛ شهید ثانی، الروضة البهیة، ۱۴۱۰ق، ج۹، ص۱۸۸.
- ↑ شیخ طوسی، النهایه، ۱۴۰۰ق، ص۷۲۶؛ علامه حلی، قواعد الاحکام، ۱۴۱۳ق، ج۳،ص۵۴۷.
- ↑ هاشمیشاهرودی، فرهنگ فقه، ۱۴۲۶ق، ج۳، ص۴۹۳.
- ↑ هاشمیشاهرودی، فرهنگ فقه، ۱۴۲۶ق، ج۳، ص۴۹۳.
- ↑ نجفی، جواهر الکلام، ۱۳۶۲ش، ج۴۱، ص۵۰.
- ↑ شهید ثانی، مسالک الافهام، ۱۴۱۳ق، ج۱۴، ص۳۲۵.
- ↑ هاشمی شاهرودی، فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت(ع)، ۱۴۲۶ق، ج۲، ص۳۱۶.
- ↑ هاشمی شاهرودی، فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت(ع)، ۱۴۲۶ق، ج۲، ص۳۱۶.
- ↑ مکارم شیرازی، استفتائات جدید، ۱۴۲۷ق، ۴۸۷ ـ ۴۸۸.
- ↑ مکارم شیرازی، استفتائات جدید، ۱۴۲۷ق، ۴۸۸.
- ↑ باقری فرد و دیگران، حقوق زنان؛ برابرى يا نابرابرى، پاسخ به شبهات مسائل زنان، ۱۳۸۸ش، ص۱۱۷.
- ↑ علامه حلی، تحریر الاحکام، ۱۴۲۰ق، ج۵، ص۳۱۹.
- ↑ منتظری، مجازاتهای اسلامی و حقوق بشر، ۱۴۲۹ق، ص۸۲ ـ ۸۴.
یادداشت
منابع
- شهید ثانی، زینالدین بن علی، الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیة، حاشیه و شرح کلانتر، قم، کتابفروشی داوری، چاپ اول، ۱۴۱۰ق.
- شیخ طوسی، محمد بن حسن، النهایة فی مجرد الفقه و الفتاوی، بیروت، دارالکتاب العربی، چاپ دوم، ۱۴۰۰ق.
- شیخ مفید، محمد بن محمد، المقنعة، قم، جماعة المدرسین فی الحوزة العلمیة بقم، ۱۴۱۰ق.
- علامه حلی، حسن بن یوسف، تحریر الاحکام الشرعیه علی مذهب الإمامیه، تحقیق ابراهیم بهادری، قم، مؤسسه الإمام الصادق(ع)، چاپ اول، ۱۴۲۰ق.
- علامه حلی، حسن بن یوسف، قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ اول، ۱۴۱۳ق.
- * محقق حلی، جعفر بن حسن، شرائع الإسلام فی مسائل الحرام و الحلال، تحقیق: عبدالحسین محمد علی بقال، قم، مؤسسه اسماعیلیان، چاپ دوم، ۱۴۰۸ق.
- مقدس اردبیلی، احمد بن محمد، مجمع الفائدة و البرهان فی شرح ارشاد الاذهان، تحقیق مجتبی عراقی، علی اشتهاردی، حسین یزدی، قم، جامعة المدرسین فی الحوزة العلمیة فی قم، بیتا.
- هاشمی شاهرودی، سید محمود، فرهنگ فقه، قم، مؤسسه دائرةالمعارف فقه اسلامی، ۱۴۲۶ق.