جعفر بن محمد اسکافی
| اطلاعات فردی | |
|---|---|
| لقب | ابوالقاسم • عَضَل • کَرْخی |
| خویشاوندان سرشناس | محمد بن عبدالله اسکافی |
| اطلاعات علمی | |
| گرایش کلامی | معتزلی |
| تألیفات | المعیار و الموازنه |
جعفر بن محمد اسکافی شاعر و نویسنده معتزلی[۱] و مؤلف کتاب المعیار و الموازنه. اسکافی کتاب المعیار و الموازنه را در بیان منزلت و فضائل امام علی و برتری وی بر همه مردم بعد از پیامبران تألیف کرده است.[۲] در این کتاب، حضرت علی معیار مناسبی جهت شناخت حق از باطل در عرصه های مختلف اعتقادی و سیاسی معرفی شده است.[۳] با این‌که برخی کتاب المعیار و الموازنه را به پدر او، محمد بن عبدالله اسکافی (۲۴۰ق) نسبت داده‌اند؛ اما محققان این کتاب را از آثار جعفر بن محمد دانسته‌اند.[۴]
جعفر اسکافی را در زمره شعرا و اهل ادب[۵] و کاتبان بلیغ ذکر کرده‌اند که معتصم عباسی یکی از دیوان‌های خود را دراختیار وی قرارداد.[۶] گفته شده است که او آثار مکتوب متعددی داشته است.[۷] کُنیه اسکافی را ابوالقاسم و لقبش را عَضَل عنوان کرده‌اند.[۸] برای او القاب دیگری همچون کرخی و بغدادی ذکر شده است.[۹] خانواده وی را اصالتا اهل سمرقند قلمداد کرده‌اند.[۱۰]
طبق گزارش‌ها، جعفر اسکافی در بازار صنعتگران مشغول به کار بود و با مدح عضدالدوله، از او جایزه دریافت می‌کرد.[۱۱] بیش از دیگران با ابوالخَطّاب بن عون، شاعر و نحوی و زکریا بن یحیی معروف به مُطَرِّز، مُحَدِّث و قاری و امثال آنها ارتباط داشته است.[۱۲] گفته‌اند که وی در مجالس عقد خطبه می‌خواند و مؤذن یکی از مساجد کَرخ بود.[۱۳] عمر اسکافی را نزدیک به هشتاد سال ذکر کرده‌اند؛ بدون این‌که به تاریخ ولادت و فوت اشاره کرده باشند.[۱۴]
پانویس
- ↑ ابن‌ندیم، الفهرست، ۱۳۹۱ق، ص۳۱۲؛ صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۴.
- ↑ محمودی، «المقدمه فی التنویه...»، المعیار و الموازنة فی فضائل الامام امیرالمؤمنین علی بن أبی‌طالب، ص۱۲.
- ↑ «المعیار و الموازنة فی فضائل الامام امیرالمؤمنین علی بن أبی‌طالب»، وبگاه شبکة الفکر.
- ↑ مرتضی عاملی، «لمن هذه الکتب»، وبگاه سید جعفر مرتضی عاملی؛ ابن‌ندیم، الفهرست، ۱۳۹۱ق، ص۳۱۲.
- ↑ صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۴.
- ↑ ابن‌ندیم، الفهرست، ۱۳۹۱ق، ص۳۱۲.
- ↑ ابن‌ندیم، الفهرست، ۱۳۹۱ق، ص۳۱۲.
- ↑ صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۴.
- ↑ صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۴.
- ↑ صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۰.
- ↑ صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۴.
- ↑ صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۴.
- ↑ صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۴.
- ↑ نگاه کنید به: صفدی، الوافی بالوفیات، ۱۴۲۰ق، ج۱۱، ص۱۰۴.
منابع
- ابن‌ندیم، محمد بن اسحاق، الفهرست، تحقیق رضا تجدد، تهران، بی‌نا، ۱۳۹۱ق.
- صفدی، خلیل بن ابیک، الوافی بالوفیات، تحقیق احمد الارنؤوط و ترکی مصطفی، بیروت، دار احیاء التراث، ۱۴۲۰ق.
- محمودی، محمدباقر، «المقدمه فی التنویه بشخصیه المصنف و تعریف کتاب المعیار و الموازنه»، المعیار و الموازنة فی فضائل الامام امیرالمؤمنین علی بن أبی‌طالب، تألیف محمد بن عبدالله اسکافی، بی‌جا، بی‌نا، ۱۳۶۰ش.
- مرتضی عاملی، سید جعفر، «لمن هذه الکتب»، وبگاه سید جعفر مرتضی عاملی، تاریخ درج مطلب: ۱۷ بهمن ۱۳۹۲ش، تاریخ بازدید: ۶ آبان ۱۴۰۵ش.
- «المعیار و الموازنة فی فضائل الامام امیرالمؤمنین علی بن أبی‌طالب»، وبگاه شبکة الفکر، تاریخ درج مطلب: ۳۱ مرداد ۱۴۰۳ش، تاریخ بازدید: ۶ آبان ۱۴۰۵ش.