المقام الاسنی فی تفسیر الاسماء الحسنی (کتاب): تفاوت میان نسخهها
imported>Dayyani جزبدون خلاصۀ ویرایش |
imported>Dayyani جزبدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:کتاب المقام الاسنی.jpg|بندانگشتی|کتاب المقام الاسنی]] | [[پرونده:کتاب المقام الاسنی.jpg|بندانگشتی|کتاب المقام الاسنی]] | ||
'''المقام الأسنی فی تفسیر الأسماء الحسنی''' کتابی به زبان عربی اثر شیخ تقی الدین، [[ابراهیم بن علی کفعمی|ابراهیم بن علی کفعمی]]، عالم [[شیعی]] قرن نهم هجری است. این کتاب در موضوع تفسیر | '''المقام الأسنی فی تفسیر الأسماء الحسنی''' کتابی به زبان عربی اثر شیخ تقی الدین، [[ابراهیم بن علی کفعمی|ابراهیم بن علی کفعمی]]، عالم [[شیعی]] قرن نهم هجری است. این کتاب در موضوع تفسیر اسماء خداوند متعال نوشته شده است. مؤلف با توجه به کتابهای موجود در این حوزه، با حذف اسامی تکراری به شرح و تفسیر [[اسماء الله]] پرداخته است. کفعمی در نگارش کتاب، از منابع متعددی در موضوعات مختلف بهره برده است. | ||
== درباره مؤلف == | == درباره مؤلف == | ||
نسخهٔ ۷ مارس ۲۰۱۵، ساعت ۱۳:۴۲

المقام الأسنی فی تفسیر الأسماء الحسنی کتابی به زبان عربی اثر شیخ تقی الدین، ابراهیم بن علی کفعمی، عالم شیعی قرن نهم هجری است. این کتاب در موضوع تفسیر اسماء خداوند متعال نوشته شده است. مؤلف با توجه به کتابهای موجود در این حوزه، با حذف اسامی تکراری به شرح و تفسیر اسماء الله پرداخته است. کفعمی در نگارش کتاب، از منابع متعددی در موضوعات مختلف بهره برده است.
درباره مؤلف
تقی الدین ابراهیم بن علی عاملی کفعمی از عالمان شیعه در قرن نهم هجری است. وی در جبل عامل میزیسته و نسبش به حارث همدانی میرسد. کفعمی به دلیل مهارت در دانشهای مختلف در عصر خویش و تسلط به علوم متعدد، تألیفات متنوعی را پدید آورده است؛ از این رو شخصیت نگاران و تراجم نویسان درباره او به بزرگی یاد کردهاند. المصباح و البلد الامین از جمله آثار مشهور وی در دعا و زیارات میباشد.
درباره کتاب
آقا بزرگ تهرانی در الذریعه درباره این کتاب مینویسد: کتاب المقام الأسنی فی شرح الأسماء الحسنی، نوشته شیخ ابراهیم کفعمی است. وی این کتاب را در آخر کتاب البلد الأمین آورده است. مؤلف در این کتاب عبارتهای سه گانهای را در بیان ۹۹ اسم از اسماء الهی آورده و با جمع میان آنها عبارت چهارمی را علاوه بر شرح و توضیح هر یک مطرح نموده است و آن را «المقام الأسنی» نامیده است. او در پایان این شرح عبارت پنجمی نیز در اسماء الهی به ترتیب حروف الفبا آورده است.[۱]
نام کتاب
بین علمای تراجم، درباره نام اصلی کتاب اختلاف بوده و سه نام ذکر شده است:
- المقصد الأسنی فی شرح الأسماء الحسنی
- المقام الأسنی فی شرح الأسماء الحسنی
- المقام الأسنی فی تفسیر الأسماء الحسنی.[۲]
شیوه نگارش و محتوای کتاب
مؤلف در این کتاب ۱۳۷ نام از نامهای خداوند تعالی را شرح و تفسیر نموده است. شیخ تقی الدین کفعمی در مقدمه کتاب سخن سه تن از علمای بزرگ را درباره اسماء الهی آورده که هر یک ۹۹ نام از اسماء خداوند را بیان کردهاند:
- شیخ جمال الدین احمد بن فهد حلی (متوفای ۸۴۱ هجری)، مؤلف کتاب «عُدة الداعی و نجاح الساعی».
- شهید اول، ابو عبدالله محمد بن مکی عاملی (شهادت ۷۸۶ هجری)، مؤلف کتاب «اللمعة الدمشقیة».
- شیخ فخر الدین محمد بن محاسن، مؤلف کتاب «الجواهر».
کفعمی مینویسد: اسمائی که این سه تن نقل کردهاند، برخی مشترک و برخی غیر مشترک است، لذا با حذف اسامی تکراری، به شرح و توضیح آن اسماء میپردازم.
سپس به شرح و توضیح اسماء الهی پرداخته که اولین آنها نام مبارک «الله» میباشد. در پایان کتاب نیز به ترتیب حروف الفبا، ۱۱۱۷ نام از نامهای خداوند متعال را در قالب دعایی زیبا آورده است.[۳]
منابع کتاب
کفعمی در شرح و تفسیر اسماء الهی به منابع مهمی از کتابهای معتبر لغت، دعا، تفسیر، عقاید و غریب قرآن استناد کرده است از جمله:
- تفسیر اسماء الله تعالی الحسنی، نوشته غزالی
- توحید، نوشته شیخ صدوق
- الجواهر، نوشته بادرائی
- مهج الدعوات، نوشته ابن طاووس
- الدر المنتظم فی السرّ الأعظم، نوشته محمد بن طلحة
- درّة الغواص فی أوهام الخواص، نوشته حریری
- مصباح المتهجد، نوشته شیخ طوسی
- الصحاح، نوشته جوهری
- عدة الداعی، نوشته ابن فهد حلی
- غریب القرآن و نزهة القلوب، نوشته عزیزی
- الغریبین (غریب القرآن و غریب الحدیث)، نوشته هروی
- فصول العقائد، نوشته خواجه نصیرالدین طوسی
- القواعد و الفوائد، نوشته شهید اول
- مشارق الانوار، نوشته البرسی
- منتهی السؤول، نوشته علی بن یوسف بن عبد الجلیل.[۴]
نسخه خطی
نسخهای در کتابخانه آستان قدس رضوی در مشهد مقدس. تاریخ نگارش آن اواسط ماه رجب سال ۱۰۹۰ هجری در شهر شیراز بوده و به خط ابن احمد بن علی حسن علی است. این نسخه در آخر کتاب البلد الأمین آمده و از روی نسخه مصنف نگاشته شده و با آن مقابله و تصحیح شده است. برخی حواشی مصنف نیز در این نسخه آمده است.[۵]
پانویس
منابع
- تهرانی، آقابزرگ، الذریعه، بیروت، دارالاضواء.
- کفعمی، ابراهیم بن علی، المقام الأسنی فی تفسیر الأسماء الحسنی، قم، مؤسسة قائم آل محمد، ۱۳۷۱ ش.
- مرکز تحقیقات علوم اسلامی نور، کتابشناسی جامع الاحادیث.