لباده

لَبّادَة لباسی تاریخی است که در گذشته بهعنوان پوششی گرم روی قبا در فصول سرد استفاده میشد[۱] و از جنس پشم یا نمد بود.[۲] هدف اصلی آن جلوگیری از نفوذ سرما به یقه بود. امروزه، لباده به یک بالاپوش فانتزی و لوکس تبدیل شده است که بیشتر برای موقعیتهای رسمی و تشریفاتی، بدون قبا، پوشیده میشود و جنس آن از پارچههای رایج مانند فاستونی است.
دوخت لباده نیازمند مهارت خاصی است، به ویژه در قسمت یقه، شانهها و سینه که باید لایهگذاری شوند تا لباس شیک و بدون چروک بایستد. این لباس دارای آستینهای بلند و کامل است و به عنوان یک روپوش، دو چاک در طرفین به اندازهی جیب دارد که دسترسی به لباس زیری را فراهم میکند. برخلاف قبا، دامن لباده یک تکه و بدون چاک است. امروزه، لباده بیشتر در میان مقامات سیاسی، روحانیون، طلاب و اساتید دانشگاهی رایج است، درحالی که قبا لباسی عمومیتر برای روحانیان محسوب میشود.[۳] پوشیدن لباده یا قبا لزوماً نمایانگر مواضع سیاسی فرد نیست، هرچند برخی ارتباطی بین این لباسها و مواضع سیاسی قائل شدهاند.[۴]
نحوهی پوشیدن لباده نیازمند رعایت نکاتی است؛ فرد باید صاف بنشیند و لباده را کمی روی زانو باز کند تا درز آن به دلیل نداشتن دکمه باز نشود. همچنین باید مراقب بود تا باد آن را باز نکند. معمولاً اگر لباده مستقیماً روی قبا پوشیده نشود، روی پیراهن بلند یا دشداشه پوشیده میشود و روی آن شال یا کمربند بسته نمیشود. جنس پارچه لباده باید محکم باشد و دوخت آن به دلیل دشواری، توسط خیاطان چیرهدست و با دستمزد بالا انجام میشود.
مستندی به نام «پرو آخر» نیز به دوخت این لباس اختصاص یافته است.[۵]
پانویس
- ↑ اسلامیتنها، «لباس روحانیت شیعه به مثابه دال سیاسی در ایران معاصر»، ص۱۱۶.
- ↑ «معنی "لبادة" در "لغتنامۀ دهخدا"»، موسسه لغتنامه دهخدا.
- ↑ اسلامیتنها، لباس روحانیت شیعه به مثابه دال سیاسی در ایران معاصر، ۱۳۹۱ش، ص۱۱۶.
- ↑ «اصولگرایان قبا میپوشند و اصلاحطلبان لباده/ تفاوت قبا و لباده چیست؟، وبگاه نامه.
- ↑ مستند خیاطی که برای روحانیون لباس میدوزد، خبرگزاری ایسنا.
منابع
- اسلامیتنها، اصغر، لباس روحانیت شیعه به مثابه دال سیاسی در ایران معاصر، مجله علوم سیاسی، شماره ۶۰، ۱۳۹۱ش.
- ویژهنامه ردای بهشتی، مرکز خدمات حوزه علمیه قم، ۱۳۹۵ش، مقاله «تاریخچه لباس روحانیت».
- مستند خیاطی که برای روحانیون لباس میدوزد، خبرگزاری ایسنا، تاریخ انتشار: ۳۰ شهریور ۱۳۸۷ش.