آیه ۴۳ سوره اعراف

آیه ۴۳ سوره اعراف

مشخصات آیه
جزء	۸
اطلاعات محتوایی
درباره	خداوند کینه و حسد را از اهل بهشت خارج کرده است. بهشتیان خداوند را شکر می‌کنند که راه رسیدن به بهشت را به آن‌ها نشان داده است

آیه ۴۳ سوره اعراف بیانی است که خداوند حسادت، کینه و دشمنی را از قلب‌های اهل بهشت خارج کرده است. با اینکه برخی بهشتیان درجات بالاتری نسبت به برخی دیگر دارند اما هیچ حسادت و دشمنی میان آنها وجود ندارد. مفسران «غل» را به معنای دشمنی، کینه و حسادت دانسته‌اند.

﴿وَنَزَعْنَا مَا فِي صُدُورِهِمْ مِنْ غِلٍّ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهِمُ الْأَنْهَارُ وَقَالُوا الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي هَدَانَا لِهَذَا وَمَا كُنَّا لِنَهْتَدِيَ لَوْلَا أَنْ هَدَانَا اللَّهُ لَقَدْ جَاءَتْ رُسُلُ رَبِّنَا بِالْحَقِّ وَنُودُوا أَنْ تِلْكُمُ الْجَنَّةُ أُورِثْتُمُوهَا بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ ۝٤٣﴾ [اعراف:43]|﴿و هر گونه کینه‌ای را از سینه‌هایشان می‌زداییم از زیر [قصرهای]شان نهرها جاری است و می‌گویند ستایش خدایی را که ما را بدین [راه] هدایت نمود و اگر خدا ما را رهبری نمی‌کرد ما خود هدایت نمی‌یافتیم در حقیقت فرستادگان پروردگار ما حق را آوردند و به آنان ندا داده می‌شود که این همان بهشتی است که آن را به [پاداش] آنچه انجام می‌دادید میراث یافته‌اید ۝٤٣﴾

بخشی از آیه ۴۳ اعراف رضایت و خشنودی کامل اهل بهشت را منعکس می‎کند. بهشتیان خداوند را شکر می‌کنند که راه رسیدن به بهشت را به آن‌ها نشان داد. آن‌ها می‌گویند «اگر خدا ما را رهبری نمی‌کرد ما خود هدایت نمی‌یافتیم». این تعبیر اشاره به این است که هدایت اختصاص به خداوند دارد و اگر هدایت الهی نباشد انسان به بهشت نمی‌رسد. هدایت نعمت بزرگی دانسته شده که انسان به تنهایی توانایی رسیدن به آن را ندارد.

برخی محققان بر این باورند که خداوند علت تمامی علل است و به انسان اختیار داده تا با اراده خود کارها را انجام دهد. همچنین در توضیح این بخش از آیه آورده‌اند که دو نوع هدایت وجود دارد: اولی، هدایت ذاتی که خداوند انسان را با قابلیت پیشرفت معنوی آفریده و پیامبران را برای بارورسازی این قابلیت فرستاده است. دومی، هدایت بعد از انجام واجبات و ترک محرمات، که در آن خداوند معرفت خاصی به انسان عطا می‌کند و تحصیل آن نیازمند عنایت ویژه خداوند است.

روایتی از امام صادق(ع) نقل شده زمانی که قیامت شود، پیامبر، امیرالمؤمنین و امامان از فرزندان او را فرا می‌خوانند. وقتی شیعیان، آن‌ها را ببینند می‌گویند: الحَمْدُ لِلهِ الَّذِی هَدانا لِهذا.... یعنی خدا ما را به ولایت امیرالمؤمنین و امامان از فرزندانش هدایت فرمود.

مفسران درباره چگونگی به ارث رسیدن بهشت نظرات مختلفی دارند. مغنیه معتقد است که بهشت پاداش عمل است، نه لطف و تفضل. علامه طباطبایی نیز بر این باور است که بهشت برای هر دو گروه مؤمن و کافر آفریده شده است، اما کافر به‌دلیل شرک و گناهانش آن را از دست می‌دهد، درحالی‌که مؤمن با اعمال صالح خود به آن دست می‌یابد.