پرش به محتوا

آیه ۲۹ سوره مطففین

از ویکی شیعه
مقالهٔ آیه ۲۹ سوره مطففین با مقالات ارتباط دارد.
آیه ۲۹ سوره مطففین
مشخصات آیه
جزء۳۰
اطلاعات محتوایی
دربارهخندیدن و مسخره کردن مؤمنان توسط مجرمان


آیه ۲۹ سوره مُطَفِّفین بیان می‌کند که مجرمان به مؤمنان می‌خندند و آنان را مسخره می‌کنند.[۱] در آیات بعدی نیز آمده که در قیامت، مؤمنان بر کافران خواهند خندید.[۲] هدف این آیات، آرامش‌بخشی و تقویت روحیه مؤمنان دانسته شده است.[۳] برخی مفسران معتقدند که چنین رفتارهایی در دوران معاصر نیز وجود دارد و برخی افراد مؤمنان را با تعابیری چون «اُمّل» و «کهنه‌پرست» مسخره می‌کنند.[۴]

﴿إِنَّ الَّذِينَ أَجْرَمُوا كَانُوا مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا يَضْحَكُونَ ۝٢٩﴾ [مطففین:29]|﴿[آری در دنیا] کسانی که گناه می‌کردند آنان را که ایمان آورده بودند به ریشخند می‌گرفتند ۝٢٩﴾

پیرامون علت خنده، احتمالاتی مانند فقر،[۵] ایمان،[۶] جدیت بر انجام عبادت و اعتقاد به زنده‌شدن مردگان[۷] را ذکر کرده‌اند. علامه طباطبایی مفسر شیعه معتقد است براساس سیاق آیه، مقصود از «آنان که ایمان آورده بودند» ابرار است.[۸]

آیه ۲۹ سوره مطففین آغازِ بیانِ چهار رفتار ناشایست مجرمان بر علیه مؤمنان است.[۹] در آیه ۲۹ خندیدن مجرمان بر مؤمنان را می‌گوید. در آیه ۳۰ می‌گوید وقتی مؤمنان بر کافران می‌گذشتند، آن‌ها با چشم و ابرو به یکدیگر مؤمنان را مسخره می‌کنند.[۱۰] آیه ۳۱ مورد دیگری را ذکر می‌کند که منافقان وقتی به نزد خانواده خود می‌رفتند از آنچه انجام داده بودند خوشحالی می‌کردند.[۱۱] در نهایت در آیه ۳۲ چهارمین مورد را ذکر می‌کند که وقتی مومنان را می‌دیدند آن‌ها را گمراه می‌خواندند.[۱۲]

برای آیه ۲۹ سوره مطففین و آیات بعدی آن، دو شأن نزول نقل شده است:

  • برخی مفسران شیعه[۱۳] و اهل‌سنت[۱۴] نقل کرده‌اند که امام علی(ع) به‌همراه تعدادی از مسلمانان می‌رفتند. منافقان آن‌ها را دیده و به آن‌ها خندیدند و مسخره‌شان کردند. بعد نزد دوستانشان رفته گفتند أصلَع (کم‌مو و کچل) را دیدیم و خندیدند. سپس این آیات سوره مطففین نازل گردید. برخی مفسران احتمال نزول آیه به‌جهت این شأن نزول را قوی‌تر دانسته‌اند.[۱۵]

پانویس

  1. ↑ طیب، أطیب البیان، ۱۳۷۸ش، ج۱۴، ص۴۴.
  2. ↑ سوره مطففین، آیه۳۴.
  3. ↑ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج۳۱، ص۹۴.
  4. ↑ طیب، أطیب البیان، ۱۳۷۸ش، ج۱۴، ص۴۵.
  5. ↑ قمی مشهدی، تفسیر کنز الدقائق، ۱۳۶۸ش، ج۱۴، ص۱۹۲.
  6. ↑ طباطبائی، المیزان، ۱۴۱۷ق، ج۲۰، ص۲۳۹.
  7. ↑ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱۰، ص۶۹۳.
  8. ↑ طباطبائی، المیزان، ۱۴۱۷ق، ج۲۰، ص۲۳۹.
  9. ↑ «سوره مطففین آیه ۲۹ تا ۳۶ / متلک‌های مجرمان به مومنان»، سایت تبیان.
  10. ↑ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱۰، ص۶۹۳.
  11. ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۲۶، ص۲۸۵.
  12. ↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۲۶، ص۲۸۶.
  13. ↑ مدرسی، من هدی القرآن، ۱۴۱۹ق، ج۱۷، ص۴۲۸.
  14. ↑ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج۳۱، ص۹۴.
  15. ↑ مدرسی، من هدی القرآن، ۱۴۱۹ق، ج۱۷، ص۴۲۸.
  16. ↑ مجلسی، بحار الأنوار، ۱۴۰۳ق، ج۸، ص۱۱۵؛ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۱۴۲۰ق، ج۳۱، ص۹۴.

منابع

  • بروجردی، مصطفی، تفسیر شمس، بوستان کتاب، قم،‌ ۱۳۹۷ش.
  • رضایی اصفهانی، محمدعلی، تفسیر قرآن مهر، پژوهش‌های تفسیر و علوم قرآن، قم،‌ ۱۳۸۷ش.
  • «سوره مطففین آیه ۲۹ تا ۳۶ / متلک های مجرمان به مومنان»، سایت تبیان، تاریخ بازدید ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۳ش.
  • طالقانی، سید محمود، پرتوی از قرآن، تهران، شرکت سهامی انتشار، چاپ چهارم، ۱۳۶۲ش.
  • طباطبائی، سید محمدحسین‏، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامی‏، چاپ پنجم‏، ۱۴۱۷ق.
  • طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، مقدمه: محمدجواد بلاغی‏، تهران، ناصر خسرو، ۱۳۷۲ش.
  • طیب، سید عبدالحسین، اطیب البیان فی تفسیر القرآن، تهران، انتشارات اسلام، ۱۳۷۸ش.
  • فخر رازی، محمد بن عمر، مفاتیح الغیب، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۴۲۰ق.
  • قرشی،‌ سید علی‌اکبر، تفسیر احسن الحدیث، بنیاد بعثت،‌ تهران،‌۱۳۷۸ش.
  • مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، چاپ دوم، ۱۴۰۳ق.
  • مدرسی، سید محمدتقی، من هدی القرآن، تهران،‌ دارمحبی الحسین، چاپ اول، ۱۴۱۹ق.
  • مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الإسلامیة، ۱۳۷۴ش.