بحث:آیه ۲۱۹ سوره شعراء
- سلام و ادب و خدا قوت...( نظر اول که با ظاهر آیه هماهنگ است، به این اشاره دارد که خداوند، گردش و حرکت پیامبر اسلام(ص) را در میان سجدهکنندگان هنگام نماز جماعت، مشاهده میفرماید) ظاهراً عبارت مبهم است مگر توضیح بیاید. در تفسیر نمونه آمده است:( «تَقَلُّب» به معنى گردش و حركت و از حالى به حالى منتقل شدن است، اين تعبير ممكن است اشاره به سجده پيامبر صلى الله عليه و آله در ميان سجده كنندگان در حال نماز باشد، و يا گردش پيامبر صلى الله عليه و آله در ميان يارانش كه مشغول عبادت بودند و از حال آنها جستجو مىكرد.) الامر الیکم.--Mahdi1382 (بحث) ۲۰ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۳۸ (+0330)
- از احتمال اول در تفسیر نمونه اینگونه نتیجه گیری شده است (در مجموع، اشاره به اين است كه هيچ حالى از حالات تو، و هيچ تلاشى از تلاشهايت، چه آنها كه جنبه فردى دارد، و چه آنها كه همراه ساير مؤمنان به صورت جمعى براى سامان بخشيدن به امور بندگان و نشر آئين حق انجام مىگيرد، بر خداوند مخفى نيست) تفسیر نمونه، ج۱۵، ص۳۹۶.براین اساس این یا دیدگاه چهارم است یا اگر همان دیدگاه اول است توضیحش باید بیاید چون این توضیح در تفسیر نمونه در دیگر منابع (روض الجنان، مجمع البیان، المیزان )ارجاعی در ذیل نظر اول نیامده است.Mahdi1382 (بحث) ۲۰ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۳۸ (+0330)
- ( به باور محمدجواد مغنیه (وفات ۱۴۰۰ق) مفسر شیعه، هر دو تفسیر اول و دوم ذاتا در جای خود صحیح است) منظور از تفسیر اول و دوم اگر منظور همان دو نظر نقل شده در مدخل است ظاهرا نظر مغنیه این نیست. عبارت مغنیه این است( وَ تَقَلُّبَكَ فِي اَلسََّاجِدِينَ جاء في أخبار أهل البيت (ع) أن محمدا (ص) تقلب في أصلاب النبيين نبي بعد نبي حتى أخرجه من صلب أبيه من نكاح غير سفاح من لدن آدم. و بعضهم فسر الآية بهذا الخبر، و لكن السياق يدل على أن اللّه رأى نبيه الكريم حين يصلي منفردا و حين يصلي جماعة، و كل من التفسيرين صحيح في ذاته و من حيث هو ) منظور از دو تفسیر یعنی همین دو احتمالی که خودش در همین عبارت آورده است ۱- تقلب پیامبر در اصلاب پیامبران ۲- تقلب پیامبر یعنی دیده شدنش در حال نماز فرادا و نماز جماعت. ظاهراً برداشتی که از تفسر مغنیه شده صحیح نیست. الامر الیکم.--Mahdi1382 (بحث) ۲۰ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۸:۰۶ (+0330)
- با سلام خدمت حاجآقای رضایی، مورد اول که ذکر کردید درباره گردش و حرکت پیامبر اسلام(ص)، جای ابهامی نیست، زیرا مفسران به همین معنای گردش و حرکت پیامبر در میان سجده کنندگان معنا کردهاند که با قید همین مفسرا به نماز جماعت، منظور همین سجده است؛ بله آقای مکارم این نکته رو مطرح کرده که برای طولانی نشدن ذکر نکردم؛ ولی حسب امر حضرتعالی این توضیح اضافه شد.
درباره مورد دوم، این حقیر نظرات اصلی رو همین سه تا دیدم و همینطور که بالا خدمت حضرتعالی ذکر کردم، از پرداختن به حواشی که باعث زیاد شدن متن میشد پرهیز کردم. مورد اول رو که نظر بسیاری از مفسران و اینکه از نظر انان سیاق و ظاهر با ان موافق بود، اختصاص دادم به حرکت پیامبر اسلام در میان ساجدان هنگام نماز جماعت، نظر دوم حرکت پیامبر در صلبهای پدران موحد و انبیا و نظر سوم رو اختصاص دادم به اینکه پیامبر در نماز جماعت پشت سر خودش را مانند روبرو میبیند.
درباره مورد سوم، حرف حضرتعالی نیاز به یک توضیح هم دارد و ان اینکه ایه ۲۱۸ درباره یراک حین تقوم حرف زده و در ۲۱۹ تقلبک فی الساجدین ذکر کرده. نظر اعم مفسران (چون همه رو ندیدم وگرنه کسانی که دیدم اینطور ذکر کردند) بر این است که ایه قبل درباره نماز پیامبر در فرادا حرف زده و ایه ۲۱۹ درباره نماز پیامبر در جماعت حرف زده...لذا با توجه که مورد اول رو این حقیر بر گردش پیامبر در میان ساجدان در نماز جماعت گذاشتم و مورد دوم را حرکت پیامبر در صلبهای پدران موحد و انبیا گذاشتم، با دو نظر جناب مغنیه که همین دوتا مورد اول رو که این حقیر انتخاب کردم، اختلافی نداره و یکی است، جناب مغنیه هم ذکر کردند که از نظر من هردو تفسیر یعنی نظر اول که نظر خودش بود درباره حرکت نبی در اصلاب و نظر دوم که منظورش دلالت سیاق و ظاهر بر اینکه منظور از تفسیر این ایه، مشاهده خداوند، حرکت پیامبر را در میان سجده کنند گان در نماز فرادا (طبق ایه ۲۱۸) و نماز جماعت (طبق ایه ۲۱۹) هردو در جای خود صحیح است. منظور این حقیر این است که دو موردی که جناب مغنیه ذکر میکنند منظور «مشاهده خداوند پیامبر را در نماز منفرد یا همان فردا» درباره ایه قبل است و نمیتونه یکی از دو تفسیر از نظر جناب مغنیه باشه، مضافا بر اینکه نظر اول خودش درباره «حرکت پیامبر در اصلاب» هم که حتما باید یکی از این نظرها باشه، پس حتما منظور جناب مغنیه از دو تفسیر، اولی به نظر خودش درباره حرکت پیامبر در اصلاب هست و نظر دوم به کلیت مشاهده خداود، پیامبر را در حین نماز منفردا یا همان فرادا طبق ایه ۲۱۸ و نماز جماعت طبق همین ایه ۲۱۹ هست. این تفسیر هم چون جناب مغنیه مختصر اورده، نظرش درباره ایه ۲۱۸ رو ذکر نکرده بود و یکسره با نظرش درباره ۲۱۹ ذکر کرده. البته این به نظر حقیر اینطور میاد. عذر میخوام. باز اگر سوالی بود درخدمتم. Gholampour (بحث) ۲۱ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۵۵ (+0330)
نکاتی برای اصلاح مقاله
@Gholampour: با سلام و احترام نکاتی برای اصلاح مقاله عرض میشود:
- این آیه به وضوح در ادامه آیات قبل است، اما ارتباط بین آیات در این مدخل بیان نشده است.
- جمله «خدا گردش و حرکت پیامبر اسلام(ص) را در میان سجدهکنندگان هنگام نماز جماعت، میبیند. از نظر مکارم شیرازی (زادهٔ ۱۳۰۵ش) فقیه و مفسر شیعه، این عبارت میتواند ناظر بر حالتی باشد که پیامبر در میان نمازگزاران به سجده رفته باشد یا اشاره به حرکت ایشان در بین یارانی داشته باشد که سرگرم عبادت بودند و حضرت احوال ایشان را جویا میشد» مفهوم نیست. یعنی پیامبر حین نماز جماعت، نماز را رها میکرد و بین نمازگزاران حرکت می کرد.
- کتاب سیوطی موجود و در دسترس است. به جای آنکه با واسطه علامه طباطبایی از او گزارش شود، باید بدون واسطه کتاب او را گزارش کرد.--Alikhani (بحث) ۲۵ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۵۳ (+0330)
با سلام خدمت حضرتعالی، جناب آقای علیخانی @Alikhani: مورد اول و دوم اصلاح گردید. مورد سوم بنظر میرسه که برای حضرتعالی سوءتفاهمی ایجاد شده یا منظورتون چیز دیگهای هست که این حقیر متوجه نشدم. ببینید، منظور این حقیر گزارش از کلام سیوطی نبود که فرمودید به خودش استناد بدم، اتفاقا اینجا منظور به کلام خود علامه بود که از آن گزارش دادم. یعنی موضوع اصلی کلام علامه طباطبایی بود که این حقیر به صورت گزارش براتون ذکر کردم که در آن نقلی از شیعه و سنی همچون سیوطی وجود دارد. با این توضیحات اگر حضرتعالی باز فکر میکنید که این جمله نیاز به تغییر دارد و یا اصل سیوطی هست و این حقیر باید حتما منبع سیوطی رو ذکر کنم، اطلاع بدید، درخدمتم. یاعلی--Gholampour (بحث) ۲ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۵:۴۳ (+0330)