اسبدوانی
 | مقالات ویکیشیعه با رویکرد «ارتباط با مکتب اهلبیت» نوشته میشوند. برای آگاهی از دیگر ابعاد موضوع، منابع دیگر را جویا شوید. |
اسبدوانی به معنای مسابقه با اسب است.[۱] فقیهان در باب «السبق و الرمایة؛ مسابقه و تیراندازی» به احکام شرعی مسابقات اسبدوانی و تیراندازی پرداختهاند که به آمادگی رزمی و مهارتهای نبرد مربوط میشود.[۲] برخی فقیهان مسابقه با اسب را از عقود دانستهاند که نیاز به رعایت شرایط عقدهای دیگر دارد، ولی برخی دیگر آن را جعاله دانستهاند که نیاز به قبول ندارد.[۳] در فقه، اگر اسب همچنان در جنگ به کار رود، شرطبندی بر آن جایز است، اما در غیر این صورت، چنین مسابقهای خلاف احتیاط است.[۴] همچنین برخی احتمال دادهاند که با پیشرفتهای جنگی جدید، مسابقه و شرطبندی بر وسایل جدید مانند ماشینها نیز جایز باشد.[۵] در صورتی که مسابقه به آمادگی رزمی کمک کند، جایزه برای برنده از بیت المال ممکن است.[۶]
به گفته مورخان، پیامبر اکرم(ص) به مسابقه اسبدوانی، تیراندازی و شتردوانی تشویق میکرد و خود نیز در این مسابقات شرکت میکرد.[۷] در حدیثی از پیامبر(ص) آمده که جایزه گذاشتن برای مسابقه تنها برای اسبدوانی، تیراندازی و شتردوانی جایز است.[۸] گفته شده است که پیامبر(ص) اسبهای ورزیده را برای مسابقه از محله حَفیا تا مسجد بنی زُرَیق به مسابقه واداشت و جوایزی مانند سه نخله خرما برای سه نفر اول قرار داد.[۹]
در اهمیت اسبدوانی گفتهاند که پیامبر اسلام(ص) اسبدوانی و تیراندازی را به عنوان محبوبترین سرگرمیها نزد خداوند معرفی کرده است[۱۰] و حتی ملائکه در این مسابقات حضور مییابند.[۱۱]
امام علی(ع) از آزار دادن اسب و فریاد زدن بر سر اسب برای سرعت گرفتن در مسابقه، منع کرد.[۱۲]
پانویس
- ↑ معین، فرهنگ فارسی معین، ۱۳۶۰ش، ذیل «اسبدوانی».
- ↑ به عنوان نمونه نگاه کنید به شهید ثانی، الروضة البهیة، ۱۴۱۰ق، ج۴، ص۴۱۹ و نجفی، جواهر الکلام، ۱۳۶۸ش، ج۲۸، ص۲۱۱ و حکیم، منهاج الصالحین، ۱۴۱۰ق، ج۲، ص۱۵۴.
- ↑ نجفی، جواهر الکلام، ۱۳۶۸ش، ج۲۸، ص۲۲۱ - ۲۲۲.
- ↑ حکیم، منهاج الصالحین، ۱۴۱۰ق، ج۲، ص۱۵۴.
- ↑ نگاه کنید به حکیم، منهاج الصالحین، ۱۴۱۰ق، ج۲، ص۱۵۴.
- ↑ شهید ثانی، الروضة البهیة، ۱۴۱۰ق، ج۴، ص۴۲۵.
- ↑ محمدی ریشهری، سیره پیامبر خاتم(ص)، ۱۳۹۴ش، ج۳، ص۴۳۱.
- ↑ حمیری قمی، قرب الإسناد، ۱۴۱۳ق، ص۸۸، ح۲۹۱.
- ↑ کلینی، الکافی، ۱۳۶۳ش، ج۵، ص۴۸، ح۵.
- ↑ متقی هندی، کنز العمال، ۱۴۰۹ق، ج۴، ص۳۴۴، ح۱۰۸۱۲.
- ↑ کلینی، الکافی، ۱۳۶۳ش، ج۵، ص۴۹، ح۱۰؛ طبرانی، المعجم الکبیر، چاپ دوم، ج۱۲، ص۳۰۵، ح۱۳۴۷۴.
- ↑ نسائی، السنن الکبری، ۱۴۱۱ق، ج۱۰، ص۳۷، ح۱۹۷۸۱.
منابع
- حکیم، سید محسن، منهاج الصالحین، دارالتعارف للمطبوعات، ۱۴۱۰ق.
- حمیری قمی، عبدالله، قرب الإسناد، تحقیق: مؤسّسه آل البیت(ع)، قم، مؤسّسة آل البیت(ع)، چاپ اوّل، ۱۴۱۳ق.
- شهید ثانی، زینالدین بن علی، الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیة، قم، داوری، ۱۴۱۰ق.
- طبرانی، سلیمان بن احمد، المعجم الکبیر، تحقیق: حمدی بن عبد المجید سلفی، داراحیاء التراث العربی، چاپ دوم.
- کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، تحقیق: علیاکبر غفاری، تهران، دارالکتب الاسلامیة، چاپ پنجم، ۱۳۶۳ش.
- متّقی هندی، علی، کنز العمّال، تحقیق: بکری حیّانی و صفوة السّقا، بیروت، مؤسّسة الرّسالة، ۱۴۰۹ق.
- محمدی ریشهری، محمد، سیره پیامبر خاتم(ص)، ترجمه: عبدالهادی مسعودی، قم، دارالحدیث، ۱۳۹۴ش.
- معین، محمد، فرهنگ فارسی معین، تهران، امیرکبیر، چاپ چهارم، ۱۳۶۰ش.
- نجفی، محمدحسن، جواهر الکلام، تحقیق: علی آخوندی، تهران، دارالکتب الاسلامیة، چاپ سوم، ۱۳۶۸ش.
- نسائی، احمد بن شعیب، السنن الکبری، تحقیق: عبدالغفار سلیمان بنداری و سید کسروی حسن، بیروت، دارالکتب العلمیة، چاپ اول، ۱۴۱۱ق.