آیه ۹ سوره بقره

آیه ۹ سوره بقره
مشخصات آیه
واقع در سوره	سوره بقره
شماره آیه	۹
جزء	۱
اطلاعات محتوایی
موضوع	نفاق
درباره	فریبکاری منافقان نسبت به خداوند و مومنان
آیات مرتبط	آیه ۱۴۲ سوره نساء

آیه ۹ سوره بقره به فریب‌کاری منافقان نسبت به خداوند و مومنان اشاره دارد.^[۱] همچنین در ادامه آیه آمده است که آنها اطلاع ندارند که در حال فریب خود هستند.^[۲]

﴿يُخَادِعُونَ اللَّهَ وَالَّذِينَ آمَنُوا وَمَا يَخْدَعُونَ إِلَّا أَنْفُسَهُمْ وَمَا يَشْعُرُونَ ۝٩﴾ [بقره:9]
﴿با خدا و مؤمنان نیرنگ می‌بازند ولی جز بر خویشتن نیرنگ نمی‌زنند و نمی‌فهمند ۝٩﴾

سوره بقره: ۹

به گفته برخی از مفسران شیعی، منافقان پیوسته در حال فریبکاری نسبت‌ به خداوند و مومنان هستند.^[۳]‌ آنها نمی‌توانند خداوند را که بر همه امور احاطه کامل دارد، فریب دهند، پس مراد آیه این است که پیامبر(ص) را فریب می‌دهند و خُدعِه نسبت به پیامبر(ص) هم در حکم فریب الهی است.^[۴] به گفته عبدالله جوادی آملی، نویسنده تفسیر تسنیم، منافقان چون خدا و مومنان را نشناخته‌اند، گمان می‌کنند خدا را فریب می‌دهند، لذا اعمال خود را فریبکارانه انجام می‌دهند.^[۵] گفته شده که بارزترین صفت منافقان، اظهار ایمان غیر واقعی است.^[۶] آنها با انجام عبادات ظاهری و ریاکارانه، علاوه بر حفظ جانشان،^[۷] قصد فریب پیامبر(ص) و مومنان را نیز دارند.^[۸]

به باور برخی مفسران شیعه، منافقان تمام امکانات و نیروی خودشان را برای فریبکاری هدر می‌دهند^[۹]‌ در حالی‌که با این کار از صراط مستقیم منحرف می‌شوند.^[۱۰] خداوند نیز به عنوان کیفر، منافق را به حال خود رها می‌کند تا در‌ دنیا‌‌ به فریبکاری خودش ادامه دهد^[۱۱] تا حقیقت انسانی خویش را نابود کند،^[۱۲] در حالی که نسبت به این موضوع آگاهی و شعور ندارد.^[۱۳] همچنین منافق به خاطر نفاق و فریبکاری‌اش، در قیامت عذاب می‌شود.^[۱۴]

آیه‌ ۹‌ سوره‌‌ بقره با آیه ۱۴۲ سوره نساء، مرتبط است.^[۱۵] همچنین خداوند در آیه ۱۰ سوره بقره، علت خدعه و نیرنگ منافقان را اینگونه بیان می‌کند که نفاق، یک مرض روحی و اخلاقی است.^[۱۶]

پانویس

↑ طباطبایی، المیزان، ۱۴۱۷ق، ج۱، ص۵۵؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۳.
↑ شیخ طوسى، التبیان، دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴؛ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۶.
↑ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۲.
↑ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴؛‌ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۴.
↑ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۴.
↑ مدرسی، من هدی القرآن، ۱۴۱۹ق،‌ ج۱، ص۱۰۵.
↑ شیخ طوسى، التبیان دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴.
↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۳؛ مدرسی، من هدی القرآن، ۱۴۱۹ق،‌ ج۱، ص۱۰۵.
↑ مکارم شیرازی، تفسر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۳.
↑ شیخ طوسى، التبیان، دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴.
↑ حسن بن على، التفسیر المنسوب إلى الإمام الحسن العسکری‏، ۱۴۰۹ق، ص۱۱۴؛ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۶.
↑ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۶.
↑ شیخ طوسى، التبیان، دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴؛ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۶.
↑ شیخ طوسى، التبیان، دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۳.
↑ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۵.
↑ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۴.

منابع

جوادی آملی، عبدالله، تسنیم، قم، اسراء، چاپ هشتم، زمستان ۱۳۹۰ش.
حسن بن على، التفسیر المنسوب إلى الإمام الحسن العسکری‏، تحقیق مدرسه امام مهدى‏، قم، مدرسه امام مهدى‏، چاپ اول، ۱۴۰۹ق.
شیخ طوسى، محمد بن حسن، التبیان فى تفسیر القرآن، تحقیق احمد قصیرعاملى، بیروت، دار احیاء التراث العربى، چاپ اول، بی‌تا، ج۱، ص۶۹.
طباطبایی، سید محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ پنجم، ۱۴۱۷ق، ج۱، ص۵۵.
طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، تحقیق محمدجواد بلاغی، تهران، ناصرخسرو، چاپ سوم، ۱۳۷۲ش.
مدرسی، سید محمدتقی، من هدی القرآن، تهران، دار محبی الحسین، چاپ اول، ۱۴۱۹ق.
مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیة، چاپ اول، ۱۳۷۴ش.

[1] طباطبایی، المیزان، ۱۴۱۷ق، ج۱، ص۵۵؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۳.

[2] شیخ طوسى، التبیان، دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴؛ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۶.

[3] جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۲.

[4] طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴؛‌ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۴.

[5] جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۴.

[6] مدرسی، من هدی القرآن، ۱۴۱۹ق،‌ ج۱، ص۱۰۵.

[7] شیخ طوسى، التبیان دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴.

[8] مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۳؛ مدرسی، من هدی القرآن، ۱۴۱۹ق،‌ ج۱، ص۱۰۵.

[9] مکارم شیرازی، تفسر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۳.

[10] شیخ طوسى، التبیان، دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴.

[11] حسن بن على، التفسیر المنسوب إلى الإمام الحسن العسکری‏، ۱۴۰۹ق، ص۱۱۴؛ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۶.

[12] جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۶.

[13] شیخ طوسى، التبیان، دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴؛ جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۶.

[14] شیخ طوسى، التبیان، دار احیاء التراث العربى، ج۱، ص۶۹؛ طبرسی، مجمع البیان، ۱۳۷۲ش، ج۱، ص۱۳۴؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۳.

[15] جوادی آملی، تسنیم، ۱۳۹۰ش، ج۲، ص۲۵۵.

[16] مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ۱۳۷۴ش، ج۱، ص۹۴.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]

[۱۳]

[۱۴]

[۱۵]

[۱۶]