بحث:مهدیه (شهر)
آخرین نظر: ۲ سپتامبر توسط M.motahhari در مبحث ارزیابی ۴
نکاتی برای اصلاح مقاله
@M.motahhari: با سلام و احترام نکاتی برای اصلاح مقاله عرض میشود:
- استفاده از صفحات دیگر ویکی و مستند آنها به خودی خود اشکال ندارد، مشروط به آنکه منابع بازبینی شوند و ادبیات آنها متناسب با مدخل مقصد تغییر یابد. این در حالیست که مستندات و عبارات از مدخل مبدأ به عینه کپی شده اند و حتی اشکالات نگارشی آنها اصلاح نشده است. (عدم رعایت نیم فاصله در ابن تغری) با توجه به این اشکال در این مرحله از ارزیابی درستی استناد به منابع و تطابق مدعا و مستند بررسی نمیشود.
- نخستین بخش مقاله باید به معرفی اجمالی و بیان اهمیت مدخل از نگاه شیعه بپردازد. ولی چنین نشده است.
- در بخش موقعیت و تأسیس، از پاراگراف نخست، تنها جمله آخر به این مدخل ارتباط دارد و جملات پیشین به این مدخل مرتبط نیست. جمله آخر هم صراحت ندارد و فهم آن به مخاطب واگذار شده است.
- افراد باید به صورت اجمالی به مخاطب معرفی شوند. خوانندهای که با فاطمیان آشنایی نداشته باشد، این مدخل را نمیفهمد (بلکه در مواردی فهم مدخل نیاز به تخصص دارد) مدخل از این منظر ضعیف است.
- معرِّف باید از معرَّف اجلا باشد. اینکه مهدیه در فاصله شصت مایلی از قیروان است، ابهام را بیشتر میکند. زیرا علاوه بر اینکه قیروان برای خواننده روشن نیست، واحد اندازهگیری مایل هم برای خواننده ایرانی روشن نیست.
- برای نگارش مدخل از الگوی هرم وارنه استفاده نشده است. یعنی در هر بخش باید مهمترین جملهها را باید در ابتدا نوشت. این مهم در بخش «موقعیت و تأسیس» و نیز بخش «اهمیت تاریخی» رعایت نشده است.
- سوال: آیا به جای «برج اسد» میتوان از تعبیر «ماه اسد» استفاده کرد؟
- جملۀ «مسجد جامع شهر که در سال ...» ناقص است.
- «مصلی مهدیه» از نظر نگارشی درست نیست.
- جمله «از مراسمها و آیینهای مذهبی در شهر مهدیه و مسجد جامع آن گزارشی در دست نیست.» با ادبیات تحقیق دست اول نوشته شده و نیاز به مستند دارد.
- پانویس ها بعد از علائم نگارشیِ نقطه، ویرگول و نقطه ویرگول درج میشوند.
- کیفیت عسکها بسیار پایین است و وجود آنها در صفحات دیگر، توجیه به کارگیری آنها در این صفحه نیست.
- در مورد تصویر نخست، آیا گوشه پایین سمت چپ، دیده شده است؟
- در مورد تصویر دوم خواننده فارسی زبان باید ذره بین به دست دنبال نام مهدیه باشد.
- اگرچه ذیل تصاویر به درستی توضیحاتی درج شده است و تصاویر باید مشتمل بر توضیحات باشد، لکن توضیحات به مستند نیاز دارند.
- جعبه اطلاعات بخشی از مقاله نیست و تمام اطلاعات آن باید در متن منعکس شود.
- خواننده پس از مطالعه این مدخل، نهتنها پاسخ بسیاری از پرسشهای خود را دریافت نمیکند، بلکه با ابهامهای بیشتری نیز روبهرو میشود. برای نمونه، مشخص نیست این شهر امروزه دقیقاً در کجا قرار دارد، وضعیت جمعیتی آن چگونه است و مردم آن چه پیشینه و مذهبی دارند. همچنین درباره دوره پس از فاطمیان و سرنوشت شهر اطلاعاتی ارائه نشده است؛ از جمله اینکه پایتخت چه زمانی و به کجا منتقل شد و این شهر چه زمانی رونق خود را از دست داد. چرا نام آن به «مهدیه» تغییر یافت و سوالهای بسیار دیگر. ویرانی شهر به دست اسپانیاییها، بازسازی آن در دوره عثمانی و نقش مهدیه در دوره اشغال فرانسه نیز از مطالبی است که میتوان، دستکم به اختصار، به مدخل افزود. هرچند مطالب مدخل باید متناسب با رویکرد شیعی انتخاب شوند، این رویکرد نباید به حذف اطلاعات ضروری و در نتیجه، ناقص و نامفهوم شدن مدخل برای مخاطب بینجامد. مطالبی که ارتباط مستقیمی با تشیع ندارند، میتوانند بهصورت کوتاه و در حدی که برای شناخت پیشینه و وضعیت شهر ضروری است، آورده شوند.
- کتابهای مربوط به تاریخ تونس برای نگارش این مدخل توصیه میشود که در نورلایب فهرستی از این کتابها وجود دارد، همچنین است کتاب حسن حسيني عبد الوهاب به نام خلاصة تاريخ تونس--علیخانی (بحث) ۲۳ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۲۶ (+0330)
- با سلام و احترام. اصلاح گردید.
- @Alikhani: M.motahhari (بحث) ۲۳ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۲۱ (+0330)
ارزیابی ۲
@M.motahhari: با سلام مجدد
- همانطور که قبلا گفته شد: «نخستین بخش مقاله باید به معرفی اجمالی و بیان اهمیت مدخل از نگاه شیعه بپردازد. ولی چنین نشده است.» این درحالیست که برخی مطالب مرتبط به این بخش در بخش پایانی «اهمیت تاریخی» آمده و اشکال اصلاح نشده است.
- همانطور که قبلا گفته شد « توضیحات تصاویر به مستند نیاز دارند.» اگرچه این اشکال در مواردی برطرف شده اما تصویر آخر اطلاعات مهمی دارد که باید مستند داشته باشد
- همانطور که قبلا گفته شده بود، تحقیق دست اول در مقالات ویکی ممنوع است. با وجود تغییر، اما بر شدت این اشکال افزوده شده و تحقیق دست اول به صراحت بیان شده است (در دامنه منابع، اسناد و متونِ در دسترسِ این پژوهش ...). تحقیق دستاول یعنی تحقیقی که نتیجهگیری آن را خود نویسنده انجام داده است. به عبارت دیگر در این مقالات نباید نویسنده حضور داشته باشد.
- با وجود کتاب اصلی، ارجاع به ترجمه کتاب درست نیست (آثار البلاد و اخبار العباد)
- در ارجاع به «فضلی، نشریه تاریخ اسلام و ایران، تابستان ۱۴۰۲» شیوه نامه مراعات نشده است.
- در «مقریزی، تقی الدین ابوالعباس، المقفی الکبیر، تحقيق محمد اليعلاوی، بیروت، دار الغرب الاسلامی، ۱۹۹۱م.» برای نویسنده، القاب کذایی نقل نمیشود و بلکه به جای آن ذکر نام شخص لازم است (احمد بن علی) گویا تاریخ نشر کتاب درست نیست.
- در «بکری، المسالک و الممالک، ۱۹۹۲م، ج۱، ص۶۸۲» طبق مشخصات نشر، جلد یک پانصد و خورده ای صفحه دارد!
- این جمله در مستند نیست: «به گفته تاریخنگاران، بازارهای شهر مهدیه در کنار مسجد جامع قرار داشت» علاوه بر اینکه شیوه نامه آن هم مراعات نشده است.
- در مستند مربوط به «یاقوت حموی، معجم البلدان، ۱۹۹۵م، ج۳، ص۱۶۰.» مطلبی درباره دعبل خزاعی مطرح شده، اما آن مطلب به اشتباه در این مدخل قرار گرفته است.
- جمله «شهر مهدیه در تاریخنگاری فاطمیان به عنوان نمادی...» در مستند درج شده نیست.
- همچنین است جملۀ «مهدیه اگرچه پس از انتقال پایتخت فاطمیان ....»
- در ارجاع به «رحیملو، «افریقیه»، دائرة المعارف بزرگ اسلامی،» در پانویسها تنها به نام مقاله بسنده میشود و «دایرة المعارف بزرگ اسلامی» ذکر نمیشود. همچنین شماره صفحه تمامی مواردی که به این مقاله آدرس داده شده، اشتباه است. علاوه بر اینکه ارجاع به دانشنامه های دیگر، از اساس چندان مناسب نیست زیرا ادعای ویکی شیعه این است که خود دانشنامه است و ارجاع دانشنامه به دانشنامه درست نیست.
- جمله «چنین گزارش شده است که در سال ۵۴۳ق مهدیه توسط نرمانها فتح شد و به دست آنها افتاد[۳۰] اما در عاشورای سال ۵۵۵ق مهدیه و دیگر شهرهای ساحلی توسط بربرهای شمال آفریقا از تصرف مسیحیان خارج شد.» برای مخاطب قابل فهم نیست. نرمانها چه کسانی هستند؟ آیا مسیحیان همان نرمانها هستند؟ در غیر این صورت چه نسبتی با آنها دارند؟
- در فهرست منابع به «مصطفی غالب، تاریخ الدعوة الاسماعیلیة» ذکر شده در حالی که در متن به آن استناد نشده است.--علیخانی (بحث) ۲۶ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۳۶ (+0330)
- @Alikhani:
- با سلام
- نکات درخواستی اصلاح شد.
- چند نکته:
- ارجاع به ترجمه کتاب در شیوه نامه ارجاع ممنوع نشده است. از قضا در صفحه شیوه نامه مثالی هم برای ارجاع به ترجمه زده شده.
- همچنین است ارجاع به دائرة المعارف بزرگ اسلامی که آن هم از قضا به عنوان نمونه در شیوه نامه ارجاع ذکر شده است. حال اگر شما شیوه نامهی دیگری در اختیار دارید بفرمایید که از این پس مقالاتی که شما ارزیابی میفرمایید را با آن شیوه نامه تنظیم کنم.
- در مورد مطلب درباره دعبل خزاعی اشتباهی صورت نگرفته است. دعبل یکی از شخصیت های شیعی محسوب میشده است و ذکر آن به عنوان اینکه قبری منتسب به او در مهدیه وجود دارد رویکرد شیعی مدخل می باشد. خوب بود که مدخل دعبل خزاعی به این قضیه اشاره میکرد.
- با تشکر M.motahhari (بحث) ۲۸ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۳۶ (+0330)
ارزیابی ۳
@M.motahhari: با سلام مجدد
- همانطور که قبلا گفته شد « توضیحات تصاویر به مستند نیاز دارند.» اگرچه این اشکال در مواردی برطرف شده اما تصویر آخر اطلاعات مهمی دارد که باید مستند داشته باشد.
- با وجود کتاب اصلی، ارجاع به ترجمه کتاب درست نیست (آثار البلاد و اخبار العباد) توضیح بیشتر: در گفتگوی حضوری آثاری هست که در نوشتن نیست. حال که توفیق محضر شما نیست تلاش میشود نکاتی بیان شود. در مقالات اسلامی ارجاع به ترجمه کتاب انگلیسی و فرانسوی و مانند آن، با ارجاع به ترجمه کتابهای عربی تفاوت آشکار دارد. ارجاع به کتابهای دسته نخست، طبیعی است، اما ارجاع به کتابهای دسته دوم نشانه علمیت اندک. نکته: گاهی خود ترجمه موضوعیت دارد، مثل ارجاع به ترجمه قرآن، نهج البلاغه و مفاتیح.
- در «بکری، المسالک و الممالک، ۱۹۹۲م، ج۱، ص۶۸۲» طبق مشخصات نشر، جلد یک پانصد و خورده ای صفحه دارد!
- همانطور که قبلا گفته شد: «در مستند مربوط به یاقوت حموی، معجم البلدان، ۱۹۹۵م، ج۳، ص۱۶۰ مطلبی درباره دعبل خزاعی مطرح شده، اما آن مطلب به اشتباه در این مدخل قرار گرفته است.» مطلب یاقوت چنین است: «زَوِيلَة: بفتح أوّله ... بلدان أحدهما زويلة السودان مقابل اجدابية .... وبزويلة قبر دعبل بن عليّ الخزاعي الشاعر المشهور ..... . والأخرى: زويلة المهدية، وهي مدينة بإفريقية بناها المهدي عبيد الله .... .» خلاصه ای از ترجمه عبارت چنین است: «زویله نام دو شهر است یکی در سودان است که قبر دعبل آنجاست و دیگری زویله مهدیه که ربطی به دعبل ندارد»
- همانطور که قبلا گفته شد، در مستند مربوط به «به گفته تاریخنگاران، بازارهای شهر مهدیه در کنار مسجد جامع قرار داشت» شیوه نامه آن مراعات نشده است.
- همانطور که قبلا گفته شد: «ارجاع به دانشنامه های دیگر، از اساس چندان مناسب نیست زیرا ادعای ویکی شیعه این است که خود دانشنامه است و ارجاع دانشنامه به دانشنامه درست نیست.» در گفتگوی حضوری آثاری هست که در نوشتن نیست. حال که توفیق محضر شما نیست تلاش میشود نکاتی بیان شود. جملاتی که به دایرة المعارف مستند شده، ادعاهایی هستند که در خود دانشنامه منبع و مدرک آنها درج شده است، از این رو ارجاع به دایرة المعارف، ارجاع باواسطه تلقی میشود، نه ارجاع بیواسطه. همچنین اگرچه این نکته در شیوه نامه نیست، اما امید میرفت علت ذکر شده (ارجاع دانشنامه به دانشنامه) کفایت میکرد. نکته دیگر اینکه فرمودهاید «از قضا در صفحه شیوه نامه مثالی...» مربوط به فرمت ارجاع است، نه کیفیت ارجاع، که تفاوت آشکاری دارند. در ویکی برای هر دو (فرمت و کیفیت) شیوه نامه وجود دارد.
- آدرس دادن به سایت بریتانیکا، گویا در حد آدرس دادن به ویکی پدیا قلمداد شود.
- در مستند «عبدالوهاب الجمل، حکام افریقیه و تونس،» که جدیدا اضافه شده، شیوه نامه (نام نویسنده در پاورقی و منبع) رعایت نشده است. لطفا لینک این کتاب را برای ارزیابی در اینجا قرار دهید.--علیخانی (بحث) ۲۹ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۰۳ (+0330)
- @Alikhani:
- سلام مجدد نکاتی که فرمودید اصلاح شد.
- چندنکته:
- مجددا عرض می شود که ارجاع به ترجمه در شیوه نامه ممنوع نشده و لذا اگر صلاح میدانید همین دلیلی باشد بر علمیت اندک بنده و این را بپذیرید.
- از تذکر نکته دعبل خزایی سپاسگذارم.
- قبلا هم به دانشنامه های مکتوب ارجاع داده بودم و دیگر عزیزان و اساتید و بزرگواران ارزیاب اشکال نگرفته بودند و لذا استناد دادم. اما اینکه میفرمایید ارجاع به دانشنامه ارجاع با واسطه است موارد را بر طبق ارجاع با واسطه اصلاح مینمایم.
- کتاب حکام افریقیه و تونس لینک اینترنتی ندارد و این کتاب در لبتابم هست. ان شاء الله این هفته توفیق زیارت شما حاصل شود و فایلش تقدیم گردد. با تشکر.
کتاب رو در ایتا برای حاج اقای شمس الدینی ارسال کردم که به شما بدهند.
ارزیابی ۴
@M.motahhari: با سلام مجدد
- مشکل ارجاع به ترجمه کتاب در دو مورد وجود دارد: ۱. دفتری، فرهاد، امامان اسماعیلی، ترجمه خشایار بهاری، ۲. قزوینی، زکریا بن محمد، آثار البلاد و اخبار العباد، مصحح میر هاشم محدث، مترجم میرزا جهانگیر. این مورد را با آقای شمس الدینی مطرح کنید اگر اجازه دادند، مانعی نیست. حتی موارد دیگر را هم اگر اجازه دادند مانعی نیست. اصل هر دو کتاب در نورلایب وجود دارد.
- در جمله «اما منصور پسر عبیدالله المهدی ... از مهدیه دور کرد» برخی از جزئیات آن در مستندی که ارسال کردید وجود ندارد.
- کتاب ابن خلدون در دسترس است، ارجاع با واسطه به آن درست نیست.--علیخانی (بحث) ۳۱ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۳۵ (+0330)
- @Alikhani:
- با سلام
- پیرو دستور شما ترجمه اثار البلاد رو اصلاح کردم. اما ترجمه دفتر هنوز به قوت خودش باقیه. چون اولا کتاب عربیش در دسترسم نیست و ثانیا اگر باشه هم به جهت اینکه عکس هایی که شما گفتید باید مستند باشه به همون کتاب هستش و در صورت تعویض کتاب ادرسها بهم میخوره. البته در مدخل عبیدالله المهدی هم این کتاب رو استفاده کرده بودم و ارزیاب اشکال نگرفت. دو راه داریم یا مدخل رو حذف کنیم و شخص دیگری اون رو دوباره کار کنه و یا مطالب ارجاع داده شده به دفتری حذف شود. M.motahhari (بحث) ۲ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۲۵ (+0330)