بحث:الزارة

• سلام وادب وخدا قوت...(مردم منطقه تاریخی بحرین و شکایت مردم از سوء مدیریت حاکم وقت العَلاَءُ بْنُ الحَضْرَمِي، پیامبر(ص) او را عزل و أَبَان بْن سَعِید بْنِ الْعَاص را که از دوستداران امام علی(ع) بود به عنوان والی بحرین قرار داد.) این نوع گزارش زیاد دقیق نیست گویا پیامبر او را به جهت این که دوستدار امام علی بوده والی بحرین قرار داده در حالی که در گزارش اسدالغابه چنین نیست (واستعمله رسول الله صلى الله عليه وسلم على البحرين لما عزل عنها العلاء بن الحضرمي)و در گزارش مظفر او را دوستدار امام علی معرفی کرده است.( ثم بعث اليها واليا ابان بن سعيد بن العاص الاموي، و كان من أولياء علي عليه السّلام و شيعته و المتخلفين معه عن بيعة ابي بكر، و لما قبض النبي (ص) فارق ابان البحرين) گزارش دقیق این است که گفته شود:(پیامبر(ص) او را عزل و أَبَان بْن سَعِید بْنِ الْعَاص را والی بحرین قرار داد.در برخی گزارش ها ابان به عنوان دوستدار امام علی(ع) معرفی شده است.)--Mahdi1382 (بحث) ‏۲۴ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۵۵ (+0330)

چند نکته

@M.nilsaz: با سلام

• ي و ك عربی را اصلاح کنید.
• کلمات در جعبه اطلاعات لینک نشده است.

• «در سده‌های نخستین اسلامی، این شهر با ورود کارگزاران پیامبر(ص) به مرکز نخستین آموزه‌های شیعی در بحرین تبدیل شد».... در شناسه، سده‌های نخستین اسلامی مبهم است یعنی کارگزاران پیامبر تا مثلا ۳ قرن آنجا بودند؟!!؛ گرچه در متن مقاله واضح‌تر آمده است.

• جمله «امروزه از این شهر تنها محله «فریق‌الزارة»[۱۱] و چشمه «عین‌الزارة» در جنوب شرقی عَوّامیّه بر جای مانده است.[۱۲]» ارتباطی به اهمیت آن ندارد و جای آن در بخش پایانی (نابودی) است.

• عنوان بخش نابودی، خوب نیست.

• شناسه ناقص است و نماینده متن نیست.

• برخی کلمات نیازمند اعراب نیست مانند عُبَيْد اللَّه بْن زِيَاد.

• «شورش سليمان بن حَكِيم العبدی[۳۹] (۱۵۱ق) علیه منصور عباسی،[۴۰] و شورش سَيْف بْن بُكَيْر العبدی (۱۹۰ق) علیه هارون‌الرشید.»... سال‌های گفته شده، سال درگذشت آن افراد است یا سال شورش آنها؟

• شورش یا قیام؟

--Salar (بحث) ‏۲۴ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۲۴ (+0330)

ارزیابی ۱

@M.nilsaz: با سلام و احترام تلاش فراوان برای نگارش این مدخل مشخص است. با این حال نکاتی قابل طرح است:

• یکی از اشکالات مهم این مدخل مستندات در هم تنیده است. توضیح این اشکال را آقای رضایی تهرانی در بالا ذکر کرده اند که اشکال مهم و دقیقی است که در مواضع بسیاری دیده میشود. اشکال ایشان: این نوع گزارش زیاد دقیق نیست که گفته شود پیامبر او را به جهت این که دوستدار امام علی بوده والی بحرین قرار داده است. در گزارش اسدالغابه آمده (واستعمله رسول الله صلى الله عليه وسلم على البحرين لما عزل عنها العلاء بن الحضرمي) و در گزارش مظفر او را دوستدار امام علی معرفی کرده است.( ثم بعث اليها واليا ابان بن سعيد بن العاص الاموي، و كان من أولياء علي عليه السّلام و شيعته و المتخلفين معه عن بيعة ابي بكر، و لما قبض النبي (ص) فارق ابان البحرين) گزارش دقیق این است که گفته شود:(پیامبر(ص) او را عزل و أَبَان بْن سَعِید بْنِ الْعَاص را والی بحرین قرار داد. در برخی گزارش ها ابان به عنوان دوستدار امام علی(ع) معرفی شده است.)

• اشکال قبلی در این جمله هم وجود دارد: «به‌گفته بحرانی، نویسنده کتاب انوار البدرین ...‌ شده است؛[۱] که بعدها ... قبیله بنی‌ عبدالقیس[۲] به امام علی(ع) تثبیت شد.[۳]» اولا ادبیات جمله دلالت دارد که همه این جمله را بحرانی گفته باشد، اما چنین نیست. ثانیا انتظار خواننده این است که آنجا که به قبیله بنی عبد القیس اشاره شده، در منبع راجع به شیعه بودن آنها و ساکن شدن آنها در زاره سخن گفته شده باشد، اما اینطور نیست. ثالثا انتظار این است که در مستند آخر آمده باشد که تشیع در زاره با آمدن بنی عبدالقیس تثبیت شده باشد، اما اینطور نیست.
• این اشکال بار دیگر در این متن وجود دارد: «در سال ششم یا هشتم قمری، پیامبر(ص.... حاکم الزّارة،[۱۷] اسلام‌ آوردن او را پذیرفت ... صادر کرد.[۱۸]» انتظار میرود که سال ششم و هشتم در مستند شماره ۱۷ آمده باشد، این در حالیست که در مستند ۱۷ سال هشتم و در مستند ۱۸ سال ششم آمده است.
• در مواردی مستندها با آنچه بیان گردیده همخوانی ندارد. به نظر میرسد این مشکل ریشه در اشکال قبلی دارد. یعنی از بس گزارشها با هم ادغام شده، که برخی از جزئیات یک مستند به مستند دیگر نسبت داده شده است. علاوه بر چند نمونه قبلی میتوان به تعبیر «در سال (۸۶ق) علیه امویان،[۳۳]» اشاره کرد که هیچیک از اطلاعات در مستند نیست بلکه خلاف آن است. یا جمله «پایتخت قدیمی منطقه خَطّ» در مستند درج شده نیست. در صفحه آدرس داده شده، مطالبی درباره خط آمده، و در صفحه بعدش مطالبی درباره زاره، به پایتخت بودن آن اشاره نشده است. یا در مستند «الصالح، «الزارة تاریخ مدینة»، ص۷۶.» برخی از مطالب در ص ۷۷ آمده است. مستندات تا ابتدای بخش «قیامها و جنگ ها» بررسی شد. برای ارزیابی بعدی لازم است مستندات دو بخش آخر دوباره بررسی شود.
• جزئیات بسیاری در این مقاله نوشته شده که سبب میشود اصل مطلب در حاشیه قرار گیرد. نمونه هایی از آن قبلا ذکر شد و در ادامه برخی دیگر هم بیان خواهد شد.
• جمله «پیوند این شهر با تاریخ تشیع از صدر اسلام و دوره حضور کارگزاران منصوب پیامبر(ص) آغاز شد» دقیق نیست. مگر در زمان پیامبر ص هم شیعه اصطلاحی وجود داشته است؟!!
• در «الزّارة،[۱] » رفرنس به چه منظوری صورت گرفته است؟ یعنی این کلمه در این منبع آمده؟ این چه نفعی دارد؟ اگر منظور دیگری بوده، این امر برای مخاطب روشن نیست.

• با اینکه در ویکی شیعه مدخل ابان بن سعید نوشته شده، اما در این مدخل به رنگ قرمز درآمده است. علتش دو چیز است. یک استفاده از حرکتگذاری فتحه در لینک، استفاده از الف و لام برای نام عاص. الف و لام جز در مواردی حتی برای نام ها استفاده نمیشود، مثلا نمیگوییم امام الحسین بلکه میگوییم امام حسین ع . اشکال الف و لام در برخی نام افراد،

و حتی در نام مدخل هم آمده که صحیح نیست. در متون فارسی نام شهر «زاره» ثبت شده است نه الزارة آن هم با تاء گرد. 

• مُنْذِر بن عَائِذ، معروف به اَشَجّ عبدالقیس کیست و اسلام آوردن او و خود او چه اهمیتی دارد؟ روشن نیست.
• گفته شده: «پیامبر(ص) با فرستادن نامه‌ای به‌وسیله علاء بن حَضرمی برای منذر بن ساوی، حاکم الزّارة،[۱] اسلام‌ آوردن او را پذیرفت» یعنی چه اسلام او را پذیرفت؟ یعنی قبلا اسلام آورده بود و الان پذیرفت؟ علاوه بر اینکه این جمله با جملات قبلی ناسازگار به نظر میرسد. قبلا گفته شد، هنگامی که مردم زاره ایمان آوردند، از پیامبر خواستند، علاء حضرمی را عزل کند، اما اینجا گفته شده، او نامه پیامبر را به حاکم زاره برد!!
• در بخش تبعیدگاه به یک باره از شخصی تبعیدی نام برده شده است. ابتدای این بخش باید کمی درمورد تبعیدگاه بودن توضیح داد بعد اشخاص را ذکر کرد. (الگوی هرم وارونه نباید متن را مبهم و نامفهوم کند)

• در فهرست منابع «شخصيّة من الطف (المُرقَّع بن ثُمامة الأسدي)»، وبگاه مرکز کربلاء للدراسات والبحوث» لینک نشده است.

• در جمله «از سرشناس‌ترین تبعیدشدگان اسدی،[۱۹] از یاران امام حسین(ع)، تبعید کرد.[۲۰]» تمام مطالب در مستند دوم آمده، چه نیازی به مستند اول وجود دارد که سایت اینترنتی است و اعتباری ندارد

• از آنجا که بخش قیام ها و جنگ ها ، پیوند روشنی با تشیع ندارد، قابل خلاصه سازی است. جزئیات ذکرشده در این بخش مانع فهم اصل مطلب میشود.

• برای گزارش وقایع تاریخی، استناد به منابع متأخر جالب نیست. بهتر است منابع متأخر در مواردی مورد استفاده قرار گیرد که یا مستندی پیدا نشود، یا بخواهیم تحلیلی از وقایع تاریخی ارائه کنیم. این اشکال در مستندهایی مانند « بلاذری، فتوح البلدان، ۱۹۸۸م، ص۹۲؛ الصالح، «الزارة تاریخ مدینة»، ص۷۵ و ۷۶.» وضوح بیشتری دارد. چرا که با وجود منبع نخست، درج منبع دوم بلاوجه است.

• پیوند عوامیه با زاره به روشنی بیان نشده است.--علیخانی (بحث) ‏۲۸ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۰۰ (+0330)