بحث:اسیران کربلا

از ويکی شيعه
پرش به: ناوبری، جستجو

ویکی شیعه:گزیدن مقاله‌های خوب/اسیران کربلا

Symbol star2.svg پیشاخوبیدگی اسیران کربلا
ویرایش ورودی‌ها
اندازهٔ مقاله۳۱٬۳۱۷
آیا مقاله ترجمه از ویکی‌های دیگر است؟خیر
منبع‌دارکردن همهٔ مطالبانجام نشد
جایگزینی منابع نامعتبر (به‌خصوص منابع ویکیایی) با منابع معتبرانجام نشد
بررسی تک‌تک منابع ارجاع‌داده‌شدهانجام نشد
استانداردسازی منابع با الگوهای یادکردانجام نشدانجام نشد
افزودن الگو(ها)ی جعبهٔ اطلاعاتانجام نشد
افزودن الگو(ها)ی جعبهٔ گشتنانجام نشد
افزودن رده و میان‌ویکی مناسبانجام شدانجام شد
افزودن تصاویر مناسبانجام نشد
پیوند به محتوا(ها)ی مرتبط در پروژه‌های خواهرانجام نشد
پیوند پایدار منابع برخط (کد)به‌زودی انجام می‌شود
ناظر: حسن اجرایی (بحث) ‏۳ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۵:۱۳ (+0330)
اسیران کربلا (ویرایش | تاریخچه) • بحث • پی‌گیری

نامزدکننده: Alipour (بحث • مشارکت‌ها) ‏۳ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۲۰:۰۵ (+0330)

نکات اصلاحی

۱- ادبیات نوشته، روضه‌زده و گاه احساساتی است. تلاش کنید تا حد امکان از متن فاصله بگیرید. به جای عباراتی مثل «آورده‌اند» و «منابع تاریخی نقل می‌کنند»، از عباراتی مانند «بنابر منابع تاریخی»، «چنانکه در منابع آمده است»، «بر اساس نقل فلان» و موارد دیگر استفاده کنید.✓

۲- جمله اول هر بخش و زیربخش باید خلاصه بخش باشد. بر این اساس اولین جمله بخش «آغاز اسارت»، نباید درباره شهادت امام حسین و ماندن اسیران در کربلا در شب یازدهم باشد. می‌توانید همین مضمون‌ها را در جمله اول به کار ببرید، اما آن را به عنوان قید استفاده کنید. مثلا؟ «اسارت اهل بیت امام حسین(ع) و بازماندگان شهدای کربلا، پس از آن آغاز شد که لشکر عمر سعد، در روز یازدهم، پس از به خاک سپردن کشته‌شدگان سپاه یزید، اسیران کربلا را به سوی کوفه بردند.» البته که این جمله طولانی است و می‌توان آن را به دو بخش تقسیم کرد، ولی به هر حال جمله ابتدایی بخش، باید با اسارت شروع شود. به نظر من نیازی به تصریح نیست که بازماندگان کربلا در شب یازدهم در کربلا ماندند. همین که بگوییم دفن کشته‌شدگان سپاه یزید در روز یازدهم انجام شد و بعد اسرا به کوفه برده شدند، کافی است. این بخش را ویرایش کردم. اگر به نظرتان مناسب بود، برای نوشتن آغاز دیگر بخش‌ها، به آن توجه کنید.

همین مشکل در زیربخش «اسامی اسرا» و بخش‌ها و زیربخش‌های دیگر هم دیده می‌شود. آنچه در انتهای این زیربخش نوشته‌اید، طبیعتا باید به ابتدای زیربخش منتقل شود. در ابتدا باید کلیات را بگوییم و حتی در صورت نیاز، چند تن از اسیران مشهور را نام ببریم، بعد سراغ نام بردن از یک‌یک آنها برویم. تفکیک مردان و زنان هم چندان تفکیک معناداری نیست و شاید بهتر باشد تفکیک ذکر اسامی، بر اساس شناخته‌‌شده‌تر بودن، نسبت نزدیک‌تر با امام حسین، یا موارد مضمونی دیگر باشد. یعنی بدون تفکیک مردان و زنان، در پاراگراف اول این زیربخش، کسانی را ذکر کنیم که شناخته‌شده‌ترند، و بعد در پاراگراف دوم،‌ بقیه را بیاوریم.

نمونه روشن دیگر، زیربخش رفتار ماموران است. ما با خواندن جمله اول، باید بدانیم رفتار مأموران چطور بوده است. اولین جمله این زیربخش، اینچنین قابلیتی دارد؟

همین مشکل در بخش بازگشت هم دیده می‌شود. جمله اول، درباره ابهام در تاریخ دقیق خروج اسیران است. در حالی که بهتر بود تلاش می‌کردید در جمله اول، همان دو یا چند نظر مورد اختلاف را بیان کنید تا خواننده، علاوه بر اطلاع از اختلافی بودن مسئله، ذهنیت روشن‌تری هم به دست بیاورد. ۳- تا حد امکان در عناوین بخش‌ها و زیربخش‌ها از عنوان مقاله استفاده نکنید. به جای مسیر حرکت اسیران، می‌توانید بنویسید مسیر حرکت، به جای حضور اسرا در شام: حضور در شام، و به جای خطبه‌خوانی اسرا: خطبه‌خوانی در کوفه.

۴- توجه به خطبه‌های امام سجاد و حضرت زینب، در این مقاله بسیار کم است. اینکه بخش خطبه‌خوانی را به خطبه‌خوانی در کوفه اختصاص داده‌اید، درست نیست. آنچه در موضوع اسرای کربلا به ذهن خواننده می‌آید، خطبه‌خوانی در شام است؛‌ بنابراین باید خطبه‌خوانی در شام را هم در این بخش بیاورید و البته بیشتر به آن بپردازید. دست‌کم باید بگویید که رویکرد کلی این خطبه‌ها چه بود و چه تاثیری داشت.

۵- رویکرد همه بخش‌ها و زیربخش‌ها و جمله‌های مقاله باید در راستای عنوان مقاله باشد. اگر می‌خواهیم از نظرگاه دیگری حرف بزنیم، یا باید در جای دیگری آن را مطرح کنیم، و یا در حاشیه بگوییم. مثلا اگر به مسیرهای کاروان دسترسی نداریم و می‌خواهیم مسیر را با اتکا به مقام‌های رأس الحسین بیان کنیم، باید در توضیح هر کدام از مقام‌ها، به جای آنکه درباره سر امام حسین حرف بزنیم، درباره محل دقیق آن توضیح بدهیم. چند مورد از مقام‌ها حتی معلوم نیست در کدام کشور یا شهرند. از این نکته که بگذریم، وقتی ما اطلاعاتی درباره مسیر حرکت نداریم، لازم نیست تا این حد مفصل به آن بپردازیم. می‌توانید بگویید که منبع مشخصی در این باره نیست، اما می‌توان بر اساس مقام‌های رأس الحسین، حدس زد که کاروان بازماندگان کربلا، از موصل در عراق، حلب و حمص در سوریه امروزی، بعلبک در لبنان امروزی گذشته و به دمشق رسیده‌اند.

۶- بخش بازتاب اسارت در فرهنگ عامه، معلوم نیست چه می‌گوید و چه هدفی دارد. اگر همه چیزی که می‌خواهید بگویید، همین است، حذف شود. حسن اجرایی (بحث) ‏۳ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۵:۱۳ (+0330)

@Alipour:

@Hasanejraei:

بسیاری از نکات به خوبی اصلاح شده است. لطفا موارد زیر را هم اصلاح کنید:

  1. در بند اول از بخش آغاز اسارت، عبارت «در آن حال ناله کرده و بر صورت‌هایشان می‌زدند»، بیش از اندازه احساساتی است، علاوه بر آنکه نیازی هم به ذکر آن نیست؛ چرا که در جمله بعد، روایت قرة بن قیس از غم و اندوه حضرت زینب، به اندازه کافی واضح است.
  2. متن زیربخش اسامی اسرا، به خوبی خلاصه شده است، اما جمله‌بندی، چندان درست و روشن نیست. تلاش کنید جمله‌بندی را اصلاح کنید. غیر از این، وقتی کل بخش دو پاراگراف بیشتر نیست، دلیلی برای ایجاد زیربخش «اسامی اسرا» نیست. استفاده از الگوی نوشتار اصلی هم برای مدخل واقعه عاشورا از نگاه آمار درست نیست. می‌توانید با استفاده از الگوی «همچنین ببینید در انتهای بخش، به صفحه مزبور لینک بدهید.
  3. همچنان شیوه روایت و استناد به منابع با مشکل مواجه است. مثلا «آورده‌اند» در ابتدای جمله چندان خوشایند نیست؛ همینطور «ابن اعثم و خوارزمی نقل می‌کنند»، و مخصوصا «به گفته تاریخ». جایگزین‌های پیشنهادی من به ترتیب: «بنابر نقل ابن ابی الحدید در شرح نهج البلاغه، ماموران سپاه یزید...»؛ «بنابر نقل ابن اعثم و خوارزمی»، و «چنانکه در مقاتل شیعی آمده،...».
  4. متن همه بخش‌ها و زیربخش‌ها باید مستقل و خودبسنده باشد و به قبل یا بعد از خود وابسته نباشد. مثلا در بخش مسیر حرکت اسیران، جمله با مأموران آغاز شده، در حالی که باید تصریح می‌شد که مأموران چه کسی؟ یا در بخش خطبه‌خوانی اسرا، به جای تکرار عنوان «اسرا»، عنوان کامل بیاورید. مثلا: پس از استقرار اسیران واقعه کربلا در کوفه.
  5. بهتر است بخش حضور اسرا در شام، و خطبه‌خوانی تبدیل به یک بخش شود و محوریت آن خطبه‌خوانی قرار گیرد؛ چون بر اساس دو ملاک ارتباط مستقیم و اهمیت، خطبه‌خوانی اسرا در شام، مهمترین مسئله، و پس از آن، برخورد یزید با سر امام در حضور اسیران است. بقیه اطلاعات و جزئیات، یا در حاشیه بیان این دو بیان شود، و یا در پاراگرافی مستقل بعد از بیان این دو مسئله ذکر شود. شروع بخش «حضور اسرا در شام»، بسیار نامناسب است؛ چرا که هیچ اطلاعاتی به خواننده نمی‌دهد. «در تاریخ» یعنی چه؟ اینکه در تاریخ، درباره این مسائل اطلاعاتی هست، چه فایده‌ای دارد؟ غیر اینکه هیچ جزئیاتی از خطبه‌های امام سجاد و حضرت زینب نیامده؛ در حالی که محوری‌ترین بخش مدخل اسیران کربلا، باید همین بخش باشد.
  6. مشکلات بخش فرهنگ عامه همچنان برقرار است و شیوه‌نامه در پانویس‌ها و منابع به خوبی رعایت نشده است. حسن اجرایی (بحث) ‏۱۰ ژانویهٔ ۲۰۱۸، ساعت ۱۱:۳۱ (+0330)

کاستی‌ها

  • شناسه کوتاه است. می‌توان جزئیات بیشتری از متن را در آن گنجاند.
  • شروع مقاله با تعداد اسیران، اصلا مناسب نیست. بهتر است بخش آغازین مقاله به سرانجام روز عاشورا بپردازد. می‌توان از مطالب پایانی مدخل واقعه عاشورا و شام غریبان و مدخل‌های این‌چنینی کمک گرفت.
  • برخی از اسامی ذکرشده در بخش تعداد اسیران، مدخل دارند و لینک نشده‌اند. فارغ از این مطلب، بهتر است کمتر از ساختار «ابن» استفاده کنیم، مثلا می‌توانیم به جای عمر بن حسین بن علی بنویسیم عمر فرزند امام حسین. حتی می‌توان دو فرزند امام حسین را چنین آورد: محمد و عمر دو پسر امام حسین. چنین عبارتی بسیار مأنوس‌تر با ذهن مخاطب است.
  • در نقشه ارائه‌شده مشخص نشده است خط قرمز چیست و خط سبزرنگ چه چیزی را نشان می‌دهد. ضمن آنکه نقشه با اسامی زیادی پر شده، به گونه‌ای که نام کربلا ناخوانا شده است. همچنین باید گفته شود که این مسیر قطعی نیست. یا در متن یا در توضیح نقشه باید اشاره شود که مسیر مستقیم صحراست و گویا به همین دلیل مسیر چنین بوده است.
  • نباید از «نیت‌ها و اهداف افراد»، «پیامد کارها» و «منحصر به فرد بودن یک واقعه» سخن گفت مگر اینکه بقیه گفته باشند و ما از آنان گزارش کنیم، البته باز هم با احتیاط. در ویکی درست این است که واقعه گزارش شود و مخاطب خود از آن نتیجه بگیرد. پس جمله‌ای مانند این درست نیست: «امام سجاد(ع) و حضرت زینب (س) در شام برای تنویر افکار عمومی، اقدام به سخنرانی کردند» یا «هیچ روزی مثل آن روز،آن همه زن و مرد گریان دیده نشده بودند و پس از رحلت پیامبر(ص) هیچ روزی تلخ‌تر از آن روز برای مسلمان نبود».
  • پذیرش گزارش‌هایی مانند گزارش زیر برای مخاطب سخت است. در چنین مواردی باید در مورد دلالت و سند روایت دقت به خرج داد یا واقعه را به گونه‌ای گزارش کرد که قابل فهم برای جامعه امروزی باشد: «در روایتی از امام رضا(ع) آمده یزید سر امام را در تشتی گذاشت و بر روی آن میز غذا نهاد آنگاه با یارانش سرگرم غذا و آبجو خوردن شد، سپس میز بازی شطرنج را روی آن تشت گذاشته و با یارانش به بازی شطرنج مشغول شد. وی هنگامی‌که از هم‌بازیانش می‌برد، جام آب‌جو را گرفته می‌نوشید و ته‌مانده آن را در کنار تشت که سر بریده امام در آن بود بر زمین می‌ریخت».
  • تیترها می‌توانند بهتر باشند، مثلا «در شام» را می‌توان به «ورود به شام و برخورد یزید با اسیران» تغییر داد.

--علیرضا سالوند (بحث) ‏۹ اکتبر ۲۰۱۷، ساعت ۰۹:۳۶ (+0330)

پیشنهاد

  • با توجه به جایگاه حضرت زینب در مورد اسیران کربلا، بهتر است نقش ایشان برجسته شود.
  • بخش‌های زیادی از مقاله، بدون استناد است.
  • در مجموع مقاله کامل و مناسبی است و به نظرم بهتر است در بازنویسی همین ساختار حفظ شود.محمدرضا سیفی (بحث) ‏۹ اکتبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۰:۰۸ (+0330)

چند نکته

  • تقریبا همه مدخل، به بیان مسیر حرکت اسیران کربلا اختصاص یافته است. این مسئله موجب می‌شود فکر کنیم مدخل درباره مسیر حرکت اسرا است.
  • شاید درست باشد که مدخلی برای مسیر حرکت اسیران کربلا ایجاد کنیم و اینجا تنها مطالب ضروری آن را ذکر کنیم.
  • دو عنوان «حرکت به سوی کوفه» و «مسیر شام» و شاید عنوان «مسیر بازگشت» همه باید ذیل عنوان واحدِ کلی‌تری (مثلا مسیر حرکت اسرا) باشند تا هم خواننده بدون مقدمه وارد بحث نشود و هم بحث شسته‌ورفته بیان شود.
  • به نظر می‌رسد بهتر است رویدادهای اسارت همچون سخنرانی‌های اسرا در کوفه و شام و اتفاقات داخل کاخ کوفه و شام، از مسیر حرکت جدا شود.
  • به جای عنوان «مسیر بازگشت»، عنوان «بازگشت به کربلا» مناسبت‌تر است؛ چون ذیل آن بیشتر از این بحث شده است که اسیران در بازگشت به کربلا رفته‌اند یا خیر و این اتفاق در روز اربعین بوده است یا خیر.
  • با توجه به اختلاف نظر درباره روز بازگشت به کربلا و نوشته‌های مفصل در این زمینه، بهتر است اولا از آن بیشتر بحث شود و ثانیا برخی از ادله را هم بیاوریم.--P.motahari (بحث) ‏۹ اکتبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۰:۳۵ (+0330)

..

  • عبارت ابتدایی در سر شناسه به صورت مجهول نباشد بهتر است. «برده شدند».
  • کلمه اسرا که جمع مکسر است در بعضی از سطرها بیش از سه بار تکرار شده است. معادل او کلمه اسیران است که بهتر است بجای آن نیز استفاده گردد.
  • به منابع میانی نیز استناد شود منابعی چون دانشنامه امام حسین و کتاب از مدینه تا مدینه نوشته محمدجواد ذهنی تهرانی.

--Movahhed (بحث) ‏۹ اکتبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۰:۵۶ (+0330)

پیشنهاد

در بخش اسیران کربلا به جای آوردن تک‌ تک اسامی بهتر است شاخص ترین اسیران آورده شود و باقی اسامی به فهرست اسیران کربلا منتقل شود.

  • عبارت حضرت زینب در هنگام دیدن پیکر امام حسین به جای اینکه آورده شود در یک جعبه ذکر شود یا آنجایی که حضرت زینب عبارت مارایت الاجمیلا یا آنجایی که امام سجاد عبارت الشام الشام را به عنوان یکی از سخت ترین لحظات خود ذکر کرده ‌اند در جعبه نقل قول بیاید.
  • از آثار هنری که اسارت کربلا را به تصویر کشیده ذکر شود.
  • بازتاب واقعه اسارت در فرهنگ شیعه که در روضه اسارت، روضه در کاخ یزید، تعزیه اسارت، نمایشگاه خرابه شام ذکر شود.--Amid' (بحث) ‏۹ اکتبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۱:۵۴ (+0330)

پاسخ

@Hasanejraei:

نکات مفید و قابل استفاده‌ای تذکر داده شد. سپاس. --Alipour (بحث) ‏۴ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۱:۴۰ (+0330)

بازگشت

در این مدخل بخش «بازگشت» لینک اصلی خورده به مدخل «اربعین حسینی». ولی در آن مدخل نیز لینک اصلی به این مدخل خورده است. در مدخل «روضه اربعین» نیز همین مطلب آمده است و به هیچ جا لینک اصلی نخورده است. به نظرم این بحث بازگشت کاروان با توجه به اختلافات و اقوالی که دارد ظرفیت یک مدخل مستقل شدن را دارد ولی اگر مستقل نشد بالاخره در یک جا به طور جامع تر از دیگر مداخل بحث شود. --Rafati (بحث) ‏۹ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۲:۴۸ (+0330)

عدم دریافت عبارت در مستند

در اسمای اسرا چهار دختر امام حسین: فاطمہ،رقیه،سکینه و زینب با استناد کتاب الاعراق الخطیرہ ابن شداد ِآورده شده ۔ ولی ااسمای این دختران در مستند مذکور پیدا نشدہ است۔ لازم به ذکر است کہ کتابی کہ درش تفحص کردیم او نسخہ غیر از نسخه ای بودہ که در منابع معرفی شدہ است۔