باز کردن منو اصلی

ويکی شيعه β

مدرسه علمیه عباسقلی‌خان (مشهد)

مدرسه عباسقُلی‌خان شامْلو (تأسیس:۱۰۷۷ق) از بناهای تاریخی و از مدارس علوم دینی مشهد که توسط عباسقلی‌خان شاملو در عهد صفویه بنا شد. این مدرسه، امروزه از مدارس حوزه علمیه مشهد است و در ابتدای خیابان نواب صفوی، در حاشیه زیرگذر و کنار حرم رضوی قرار دارد.

مدرسه عباسقُلی‌خان بیگلربیگی
سر در مدرسه عباس قلی خان مشهد.jpg
اطلاعات اوليه
بنيانگذار: عباسقلی‌خان شاملو به دستور شاه سلیمان صفوی
تأسیس: ۱۰۷۷ق (صفویه)
کاربری: مدرسه علمیه
مکان: مشهد
مشخصات
وضعیت: فعال
امکانات: کتابخانه
معماری
وبگاه: http://www.mashamloo.com

محتویات

تاریخچه

این مدرسه توسط عباسقلی‌خان بیگلربیگی در سال ۱۰۷۷ق به دستور شاه سلیمان صفوی ساخته شده و نام سازنده در کتیبه سردر ورودی مدرسه ذکر شده است.[۱]

 
درب ورودی مدرسه عباسقلی‌خان

ویژگی‌های معماری

بنای مدرسه در دو طبقه و در چهار ضلع دارای چهار ایوان به سبک معماری عهد صفویه ساخته شده که بیش از ۱۰۰ حجره را در خود جای داده است. این مدرسه تماما با آجر ساخته شده و دارای تزئیناتی اعم از کاشی‎کاری‌ و مقرنس‎کاری‌ سردر ورودی ایوان‌ها و حجرات و رواق‌ها است.[۲] ﺳﺮدر اﯾﻦ ﻣﺪرﺳﻪ در ﺟﺮﯾﺎن ﺗﻮﺳﻌﻪ حرم و ﺗﻌﺮﯾﺾ ﺧﯿﺎﺑﺎن ﻧﻮاب ﺻﻔﻮی، ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ از آﺛﺎر ﺗﺎرﯾﺨﯽ – ﻣﺬﻫﺒﯽ، ﺑﺪون ﺗﺨﺮﯾﺐ ﺷﮑﻞ ﻇﺎﻫﺮی ﺑﻪ ﻋﻘﺐ ﮐﺸﯿﺪه ﺷﺪ و اﮐﻨﻮن در ﺣﺎﺷﯿﻪ ﺿﻠﻊ ﺟﻨﻮﺑﯽ ﺧﯿﺎﺑﺎن واﻗﻊ ﺷﺪه اﺳﺖ.[۳]

 
تصویری از نمای داخلی مدرسه

کتابخانه

کتابخانه مدرسه عباسقلی‌خان در ۱۳۳۴ش توسط سید حسن محدث تأسیس شد و کتاب‌های اولیه آن توسط فردی به نام سیدعلی بهشتی وقف شد و به تدریج کتاب‎های دیگری در زمینه علوم اسلامی به آن اضافه گردید.[۴]

وضعیت کنونی

مدرﺳﻪ ﻋﺒﺎﺳﻘﻠﯽ‌ﺧﺎن از ﺟﻤﻠﻪ آﺛﺎر ﻣﻌﻤﺎری ﻣﺸﻬﺪ بوده که ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎرت ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﯿﺮاث ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﺧﺮاﺳﺎن است. اﯾﻦ ﻣﺪرﺳﻪ، اکنون در نزدیکی حرم رضوی در حاشیه جنوبی پایین‌خیابان (نواب صفوی) قرار داشته و ﯾﮑﯽ از ﻣﺮاﮐﺰ حوزه علمیه مشهد ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﯽ‌آﯾﺪ.[۵] این اثر در تاریخ ۲۶ تیر ۱۳۵۷ش با شمارهٔ ثبت ۱۶۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۶]

پیوند به بیرون

پانویس

  1. فاضل، مدارس قدیم مشهد، ۱۳۵۱ش.
  2. لؤلؤیی، مدارس چهار ایوانی خراسان، ۱۳۷۷ش.
  3. معماری مدرسه علمیه عباسقلی‌خان شاملو.، سایت موقوفه عباسقلی‌خان شاملو.
  4. فاضل، مدارس قدیم مشهد، ۱۳۵۱ش.
  5. معماری مدرسه علمیه عباسقلی‌خان شاملو، سایت موقوفه عباسقلی‌خان شاملو.
  6. معرفی مدرسه عباسقلی‌خان، سایت موقوفه عباسقلی‌خان شاملو.

منابع

  • فاضل، محمود، مدارس قدیم مشهد، وحید، شهریور ۱۳۵۱ش، شماره ۱۰۵.
  • لؤلوئی، کیوان، مدارس چهار ایوانی خراسان، فصلنامه هنر، زمستان ۱۳۷۷ش، شماره ۳۸.
  • معرفی مدرسه علمیه عباسقلی‌خان شاملو، سایت موقوفه عباسقلی‌خان شاملو، تاریخ بازدید: ۲۷ آبان ۱۳۹۹ش.

پیوند به بیرون