مناجات الراغبین

از ويکی شيعه
پرش به: ناوبری، جستجو
مناجات خَمسَ عَشَر زمان قرائت
۱ مناجات التائبین روز جمعه
۲ مناجات الشاکین روز شنبه
۳ مناجات الخائفین روز یکشنبه
۴ مناجات الراجین روز دوشنبه
۵ مناجات الراغبین روز سه شنبه
۶ مناجات الشاکرین روز چهارشنبه
۷ مناجات المطیعین روز پنج شنبه
۸ مناجات المریدین روز جمعه
۹ مناجات المحبین روز شنبه
۱۰ مناجات المتوسلین روز یکشنبه
۱۱ مناجات المفتقرین روز دوشنبه
۱۲ مناجات العارفین روز سه شنبه
۱۳ مناجات الذاکرین روز چهارشنبه
۱۴ مناجات المعتصمین روز پنج شنبه
۱۵ مناجات الزاهدین شب جمعه

مُناجاتُ الرّاغِبین یا مناجات مشتاقان، از مناجات‌های پانزده‌گانه است که از امام سجاد (ع) نقل شده و ایجاد تعادل و توازن در خوف و رجاء، ضرورت زاد و توشه کافی داشتن در سفر آخرت، توکل و اعتماد و حسن ظن داشتن به خدا و استغفار از موضوعات این مناجات است.

سند

مناجات الراغبین از امام سجاد (ع) نقل شده و در الصحیفة الثانیة السجادیة، بحارالانوار[۱] و مفاتیح الجنان [۲] آمده است. علامه مجلسی زمان قرائت این دعا را روز سه شنبه تعیین کرده است. [۳]

آموزه‌های دعا

  • بیان آنچه موجب خوف از کیفر و آنچه باعث امید انسان به خداوند می‌گردد. آنچه به نوعی بین حالت خوف و رجاء تعادل و توازن بر قرار می‌کند.
  • بیان اینکه توجه به راه طولانی سفر آخرت و نداشتن زاد و توشه کافی، باعث نگرانی انسان می‌گردد.
  • بیان اینکه توکل و اعتماد به رحمت بی‌‌‌نهایت خدا به انسان امید می‌بخشد و باعث التیام خاطر او می‌گردد.
  • سفارش به شیعیان به داشتن همتِ بلند.
  • درخواست درجات متعالی از خداوند در هنگام مناجات.
  • بیان حسن ظن به اکرام و انعام نیکوی خویش در بهره‌مندی از مقام قرب و جوار خدا.
  • توجه به این نکته که هر کسی بر حسب معرفت و مرتبه کمالب یخویش در پیشگاه الهی، قصور و تقصیر دارد وگناهی نموده است، باید از آن استغفار کند.
  • امید به رحمت بی‌کران الهی در کنار توجه به کوتاهی خود در بندگی خداوند.[۴]

متن و ترجمه دعا

مناجات الراغبین
متن

اِلهى‏ اِنْ كانَ قَلَّ زادى‏ فِى الْمَسيرِ اِلَيْكَ، فَلَقَدْ حَسُنَ ظَنّى‏ بِالتَّوَكُّلِ‏ عَلَيْكَ،

وَ اِنْ كانَ جُرْمى‏ قَدْ اَخافَنى‏ مِنْ عُقُوبَتِكَ، فَاِنَّ رَجآئى‏ قَدْ اَشْعَرَنى‏ بِالْأَمْنِ مِنْ نِقْمَتِكَ،

وَ اِنْ كانَ ذَنْبى‏ قَدْ عَرَضَنى‏ لِعِقابِكَ، فَقَدْ اذَنَنى‏ حُسْنُ ثِقَتى‏ بِثَوابِكَ،

وَ اِنْ اَنا مَتْنِى الْغَفْلَةُ عَنِ الْأِسْتِعْدادِ لِلِقآئِكَ، فَقَدْ نَبَّهَتْنِى الْمَعْرِفَةُ بِكَرَمِكَ، وَ الائِكَ،

وَ اِنْ اَوْحَشَ ما بَيْنى‏ وَ بَيْنَكَ فَرْطُ الْعِصْيانِ وَ الطُّغْيانِ، فَقَدْ انَسَنى‏ بُشْرَى الْغُفْرانِ‏ وَ الرِّضْوانِ،

اَسْئَلُكَ بِسُبُحاتِ وَجْهِكَ، وَ بِاَنْوارِ قُدْسِكَ،

وَ اَبْتَهِلُ اِلَيْكَ‏ بِعَواطِفِ رَحْمَتِكَ، وَ لَطآئِفِ بِرِّكَ،

اَنْ تُحَقِّقَ ظَنّى‏ بِما اُؤَمِّلُهُ مِنْ‏ جَزيلِ اِكْرامِكَ،

وَ جَميلِ اِنْعامِكَ فِى الْقُرْبى‏ مِنْكَ،

وَ الزُّلْفى‏ لَدَيْكَ، وَ التَّمَتُّعِ بِالنَّظَرِ اِلَيْكَ،

وَ ها اَنَا مُتَعَرِّضٌ لِنَفَحاتِ رَوْحِكَ وَ عَطْفِكَ،

وَ مُنْتَجِعٌ غَيْثَ جُودِكَ وَ لُطْفِكَ، فآرٌّ مِنْ سَخَطِكَ اِلى‏ رِضاكَ،

هارِبٌ‏ مِنْكَ اِلَيْكَ، راج ٍ اَحْسَنَ ما لَدَيْكَ،

مُعَوِّلٌ عَلى‏ مَواهِبِكَ، مُفْتَقِرٌ اِلى رِعايَتِكَ،

اِلهى‏ ما بَدَاْتَ بِهِ مِنْ فَضْلِكَ فَتَمِّمْهُ،

وَ ما وَهَبْتَ لى‏ مِنْ‏ كَرَمِكَ فَلا تَسْلُبْهُ،

وَ ما سَتَرْتَهُ عَلَىَّ بِحِلْمِكَ فَلا تَهْتِكْهُ،

وَ ما عَلِمْتَهُ‏ مِنْ قَبيحِ فِعْلى‏ فَاغْفِرْهُ،

اِلهى‏ اِسْتَشْفَعْتُ بِكَ اِلَيْكَ، وَ اسْتَجَرْتُ بِكَ‏ مِنْكَ،

اَتَيْتُكَ طامِعاً فى‏ اِحْسانِكَ، راغِباً فِى امْتِنانِكَ،

مُسْتَسْقِياً وابِلَ‏ طَوْلِكَ،

مُسْتَمْطِراً غَمامَ فَضْلِكَ،

طالِباً مَرْضاتَكَ، قاصِداً جَنابَكَ،

وارِداً شَريعَةَ رِفْدِكَ، مُلْتَمِساً سَنِىَّ الْخَيْراتِ مِنْ عِنْدِكَ،

وافِداً اِلى‏ حَضْرَةِ جَمالِكَ، مُريداً وَجْهَكَ،

طارِقاً بابَكَ، مُسْتَكيناً لِعَظَمَتِكَ‏ وَ جَلالِكَ،

فَافْعَلْ بى‏ ما اَنْتَ اَهْلُهُ مِنَ الْمَغْفِرَةِ وَ الرَّحْمَةِ،

وَ لا تَفْعَلْ بى‏ ما اَنَا اَهْلُهُ مِنْ الْعَذابِ وَ النِّقْمَةِ،

بِرَحْمَتِكَ يا اَرْحَمَ الرَّاحِمينَ.

ترجمه

خدایا اگر توشه‏ ام براى پیمودن راه به سوى تو اندک است ولى گمانم به توکل و اعتماد بر تو نیکوست

و اگر جرم و گناهم مرا از کیفر تو ترسناک کرده ولى امیدم به من‏ نوید ایمنى از انتقامت را مى‏ دهد

و اگر گناهم مرا در سر راه کیفرت قرار داده ولى‏ اعتماد خوبى که به تو دارم مرا به پاداش نیکت آگاه کرده

و اگر غفلت و بى‏ خبرى مرا از آمادگى‏ براى شرفیابى درگاهت به خواب عمیقى فرو برده ولى معرفت و آگاهى از کرم و بخشش‌هایت مرا بیدار کرده

و اگر زیاده‏ روى‏ در نافرمانى و سرکشى میان من و تو را تیره ساخته ولى مژده آمرزش و خوشنود شدنت مرا به همدمى و انس با تو کشانده

از تو خواهم به تابش هاى جمالت و به انوار ذات مقدست

و زارى کنم به درگاهت براى‏ جلب عواطف مِهرت و دقایق احسانت

که حقیقت بخشى به گمانم در آنچه از تو آرزومندم

از بخشش فراوان و احسان نیکو در مورد تقرب به تو

و نزدیکى به حضرتت‏ و بهره‏مند شدن از تماشاى جمالت

و اینک من خود را در معرض نسیم جانبخش لطف و توجهت درآورده‏

و خواهان باران جود و احسانت هستم و از خشمت به سوى خوشنودیت گریخته

و از خودت بدرگاه خودت فرار کرده ‏ام‏ و امید بهترین چیزى را که نزد تو است دارم

و بر بخشش هاى تو اعتماد و توکل کرده‏ ام و نیازمند به سرپرستى و نگهدارى توام

خدایا بدانچه از فضل خود درباره من دست زدى به پایانش رسان

و آنچه از کرمت بر من‏ بخشیدى آن را از من مگیر

و آنچه را به بردبارى خویش بر من پوشانده‏ اى آشکارش مکن

و کارهاى‏ زشتى را که من انجام داده‏ ام برایم بیامرز

خدایا خودت را به درگاهت شفیع آورم و از تو به خودت‏ پناه برم.

به درگاهت آمده ‏ام در حالى‏ که آزمندم به احسانت مشتاقم

به دریافت بخششت تشنه ‏ام به باران رحمتت‏ باران جویم،

از ابر فضل و احسانت جویاى اسباب خشنودیت هستم و عازم تشرف به آستانت گشته ‏ام‏

در جویبار عطایت وارد گشته و خواهشمند بهترین نیکی هاى تو هستم.

بار نیاز به درگاه‏ حضرت تو فرود آورده و ذات تو را خواهانم.

کوبنده‏ ام در رحمتت را و خوارم در برابر عظمت‏ و جلالت

پس انجام ده در باره‏ ام آنچه را تو شایسته آنى از آمرزش و مهربانى

و انجام مده درباره ‏ام‏ آنچه را من سزاوار آنم از عذاب و انتقام.

به مهربانیت اى مهربان‌ترین مهربانان‏.

پانویس

  1. مجلسى، بحار الأنوار، ج ۹۱، ص ۱۴۵
  2. قمی، مفاتیح الجنان، ۱۶۹ ـ ۱۶۸
  3. مجلسى، بحار الأنوار، ج ۹۱، ص ۱۴۵
  4. مصباح، سجاده‌های سلوک، ج۱، ص ۳۶۱ ـ ۳۰۷

منابع

  • مصباح، محمد تقی، سجاده های سلوک شرح مناجات‌های حضرت سجاد (ع)، انتشارات موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)، قم، ۱۳۹۰.
  • مجلسى، محمد باقر، بحار الأنوار، دار إحیاء التراث العربی، بیروت، چاپ دوم، ۱۴۰۳ق.
  • قمی، شیخ عباس، مفاتیح الجنان، نشر مشعر، قم، ۱۳۸۷ش.