اوائل المقالات (کتاب)

از ويکی شيعه
(تغییرمسیر از اوائل المقالات)
پرش به: ناوبری، جستجو
اوائل المقالات
کتاب اوائل المقالات.jpg
اطلاعات کتاب
نویسنده: شیخ مفید
موضوع: کلام
زبان: عربی
ناشر: دار المفید
تاریخ نشر: ۱۴۱۴ق

اوائل المقالات فی المذاهب و المختارات، کتابی کلامی به زبان عربی اثر شیخ مفید است. مؤلف در این کتاب به بررسی مباحث اعتقادی از دیدگاه شیعه و دیگر مذاهب مهم دوران خود پرداخته است.

درباره مؤلف

نوشتار اصلی: شیخ مفید

ابوعبدالله محمد بن محمد بن نعمان عکبری بغدادی مشهور به شیخ مفید از بزرگ‌ترین علمای شیعه دوازده امامی در نیمه دوم قرن چهارم و قرن پنجم هجری قمری است. وی از شاگردان شیخ صدوق بود و سید رضی، سید مرتضی و شیخ طوسی از شاگردان او بوده‌اند. او از احیاکنندگان بزرگ علوم اسلامی و از مروّجان سخت کوش فرهنگ شیعی و از نشردهندگان فقه امامیه است.

نام کتاب

نام کتاب «اوائل المقالات فی المذاهب المختارات» است. آقا بزرگ تهرانی نیز از این کتاب با همین نام یاد کرده و آن را از تألیفات شیخ مفید شمرده است.[۱] نجاشی نیز این کتاب را با نام «اوائل المقالات» نام برده است.[۲]

انگیزه نگارش و ابواب کتاب

شیخ مفید این کتاب را بنا به درخواست شاگردش سید مرتضی تألیف کرده است. او در قالب یکصد و پنجاه و شش مسأله کلامی و فلسفی ضمن بیان نظرات شیعه امامیه، نظرات تمام فرقه‌هایی را که درباره آن مسأله به اظهار نظر پرداخته‌اند، مطرح کند. وی تلاش کرده اهداف زیر را محقق سازد:

  1. فرق میان شیعه و معتزله و دلیل نامگذاری هر یک
  2. فرق میان شیعه امامیه و دیگر مذاهب شیعی مانند زیدیه
  3. موارد اتفاق نظر شیعه و معتزله در اصول عقاید و موارد اختلاف آن‌ها در مسائل فرعی
  4. آرا و عقائد گوناگون درباره مباحث اعتقادی
  5. مباحث عقلی که زیربنای مسائل اعتقادی قرار می‌گیرند.[۳]

عناوینی که در کتاب بحث می‌شوند

نسخه‌ها و ترجمه

  1. نسخه‌ای در کتابخانه آستان قدس رضوی در مشهد مقدس. این نسخه با خطی زیبا به خط محمد حسین بن زین‌العابدین و در تاریخ ۱۳۵۲ق نوشته شده است.
  2. نسخه‌ای در کتابخانه سید محمدعلی روضاتی به خط محمد بن زین العابدین موسوی که تاریخ نگارش آن ۱۲۸۱ق است.
  3. نسخه‌ای در کتابخانه مجلس شورای اسلامی که تاریخ نگارش آن ۱۱۴۸ق است.[۵]

چاپ کتاب در سال ۱۴۱۴ق در بیروت در انتشارات دارالمفید صورت گرفت.

کتاب با عنوان «باورنامه شیعه» به همت سجاد واعظی به فارسی ترجمه شده است.

پانویس

  1. تهرانی، الذریعه، ج۲، ص۴۷۲.
  2. نجاشی، رجال نجاشی، ۱۴۱۶ق، ص۴۰۰.
  3. مفید، اوائل المقالات، ۱۴۱۴ق، ص۵و۶.
  4. مفید، اوائل المقالات، ۱۴۱۴ق، ص۷.
  5. مفید، اوائل المقالات، ۱۴۱۴ق، ص۱۶.

منابع

  • مفید، اوائل المقالات، بیروت، دارالمفید، ۱۴۱۴ق.
  • نجاشی، احمد بن علی، رجال النجاشی، قم، مؤسسه النشر الاسلامی، ۱۴۱۶ق.
  • تهرانی، آقابزرگ، الذریعه، بیروت، دارالاضواء.