اللوامع الالهیة فی المباحث الکلامیة (کتاب)

از ويکی شيعه
پرش به: ناوبری، جستجو
اللَوامعُ الالهیه فی المباحثِ الکلامیَه
کتاب لوامع.jpg
اطلاعات کتاب
نویسنده: مقداد بن عبدالله حلی
موضوع: کلام
زبان: عربی
قطع: وزیری
ناشر: دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم
تاریخ نشر: ۱۳۸۰ش
نوع رسانه: مکتوب

اللَوامعُ الالهیه فی المباحثِ الکلامیَه، کتاب کلامی نوشته مقداد بن عبدالله معروف به فاضل مقداد شاگرد شهید اول. این کتاب شامل دوازده بخش می‌شود که در هر بخش اعتقادات شیعه را تبیین و گفته‌اند، اکثر مسائل کلامی شیعی مانند وجوب و امتناع، حدوث عالم و غیره در آن بحث می‌شود. آقا بزرگ تهرانی،‌ این کتاب را از لحاظ محتوایی یکی از بهترین کتاب‌های کلامی شیعه می‌داند و آن را به کتاب تجرید شیخ طوسی تشبیه کرده است. فاضل مقداد، ابتدا کتاب کلامی لوامع و پس از آن کتاب فقهی نضد القواعد را نوشته است.

معرفی کتاب

لوامع کتاب کلامی نوشته مقداد بن عبدالله معروف به فاضل مقداد شاگرد شهید اول.[۱]فاضل مقداد، ابتدا کتاب کلامی لوامع را و پس از آن کتاب فقهی نضد القواعد را نوشته است.[۲] آقا بزرگ این کتاب را بهترین کتاب در حوزه کلام می‌داند و می‌گوید این کتاب مانند تجرید شیخ طوسی است.[۳] تهرانی، نقل می‌کند: نسخه خطی این کتاب نزد سید هبه الدین شهرستانی و در کتابخانه سید حسن صدر با خط خوش موجود و شرح این کتاب را سید کاظم رشتی نوشته است. [۴]برخی، این کتاب را متنی کامل در اغلب مسائل کلامی و اعتقادی می‌دانند.[۵]

خوانساری صاحب روضات درباره این کتاب می‌گوید : لوامع یکی از بهترین کتاب‌ها در حوزه کلام است که از ساختار و محتوای نیکویی برخوردار است ولی تعجب است که برخی شرح‌حال‌نویسان از این کتاب و نویسنده آن نامی نبرد‌ه‌اند.[۶]

ساختار کتاب

کتاب لوامع به دوازده بخش تقسیم شده است.[۷] بخش اول درباره مسائل نظری،[۸] بخش دوّم در تقسیم معلوم،[۹] بخش سوّم درباره وجوب و امتناع بحث می‌شود[۱۰] لامع چهارم درباره ماهیت و ملاحقات آن،[۱۱] قسمت پنجم درباره تقسیم ممکنات، [۱۲]بخش ششم در ارتباط با حدوث عالم،[۱۳] بخش هفتم درباره وجود سازنده جهان و احکام وجود،[۱۴] لامع هشتم، صفات خداوند را بحث می‌کند.[۱۵] نهم درباره افعال خداوند است.[۱۶] بخش دهم درباره نبوت،[۱۷]یازدهم درباره امامت،[۱۸] و آخرین بخش درباره حشر و جزاء بحث کرده است.[۱۹]

نسخه‌های این کتاب

نسخه‌های متعدد خطی و چاپی از این کتاب در کتابخانه رضوی، مرعشی، دانشگاه تهران و سایر کتابخانه‌ها موجود است.[۲۰]

جستارهای وابسته

پانویس

  1. مدرس تبریزی، ریحانه الادب، ۱۳۶۹ش، ج۴، ص ۲۸۳.
  2. فاضل مقداد، نضد القواعد، ۱۳۶۱ش، ص۴.
  3. طهرانی، الذریعه،‌ دار الاضواء، ج ۱۸، ص۳۶۱.
  4. طهرانی، الذریعه،‌ دار الاضواء، ج۱۸، ص۳۶۱.
  5. سبحانی،‌ معجم التراث الکلامی، ۱۴۲۳ق، ج۴، ص۵۷۲.
  6. خوانساری، روضات الجنات، نشر دهاقانی، ج۷، ص۱۷۲.
  7. سبحانی،‌ معجم التراث الکلامی، ۱۴۲۳ق، ج۴، ص۵۷۲.
  8. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۸۱.
  9. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۸۷.
  10. سبحانی،‌ معجم التراث الکلامی، ۱۴۲۳ق، ج۴، ص۵۷۳.
  11. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۱۰۱.
  12. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۱۱۳.
  13. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۱۴۵.
  14. سبحانی،‌ معجم التراث الکلامی، ۱۴۲۳ق، ج۴، ص۵۷۳.
  15. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۱۵۵.
  16. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۲۰۹.
  17. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۲۳۹.
  18. فاضل مقداد، اللوامع الإلهیه، ۱۳۸۰ش، ص۳۱۹.
  19. سبحانی،‌ معجم التراث الکلامی، ۱۴۲۳ق، ج۴، ص۵۷۳.
  20. سبحانی،‌ معجم التراث الکلامی، ۱۴۲۳ق، ج۴، ص۵۷۲.

منابع

  • آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذریعة إلی تصانیف الشیعة، بیروت، دار الاضواء، بی‌تا.
  • خوانساری، محمد باقر بن زین العابدین، روضات الجنات فی أحوال العلماء و السادات، قم، نشر:دهاقانی. بی‌تا.
  • سبحانی تبریزی، جعفر، معجم التراث الکلامی، قم، نشر: موسسه امام صادق علیه‌السلام، ۱۴۲۳ق.
  • فاضل مقداد، مقداد بن عبدالله، اللوامع الإلهیة فی المباحث الکلامیة، تحقیق: قاضی طباطبایی، قم، نشر: دفتر تبلیغات اسلامی، ۱۳۸۰ش.
  • فاضل مقداد، مقداد بن عبدالله، نضد القواعد الفقهیة علی مذهب الإمامیة، قم، نشر:کتابخانه مرعشی نجفی، ۱۳۶۱ش.
  • مدرس تبریزی، محمدعلی، ریحانة الادب فی تراجم المعروفین بالکنیه او اللقب، تهران، نشر: کتابفروشی خیام، چاپ: سوم، ۱۳۶۹ش.