کاربر:Shadpoor/صفحه تمرین: تفاوت بین نسخه‌ها

از ويکی شيعه
پرش به: ناوبری، جستجو
جز
جز (گستره جغرافیایی مجوس)
سطر ۵: سطر ۵:
 
در علم لغت، دیدگاه های مختلفی درباره «مجوس» مطرح شده است: گروهی مجوس را واژه ای عربی از ماده «مجس» <ref>فراهیدی، کتاب العین، بیتا، ج۶، ص۶۰ ؛ صاحب، المحیط فی اللغۀ، ۱۴۱۴ق، ج۷، ص۱۹.</ref>. و گروهی از ماده «جوس» می دانند<ref>راغب اصفهانی، مفردات الفاظ القرآن، ۱۴۱۲ق، ص۲۱۲.</ref>. اما برخی نیز این واژه را کلمه ای با ریشه فارسی دانسته که به زبان عربی وارد شده است<ref>ابن فارس، معجم مقاییس اللغۀ، ۱۴۰۴ق، ج۵، ص۲۹۸؛ فیومی، المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی، ۱۴۱۴ق، ص۵۶۴.</ref> که به باور برخی، معرَّب «منج قوش»، «منج كوش» و «میخ گوش» است<ref>از هری، تهذیب اللغۀ، ۱۴۲۱ق، ج۱۰، ص۳۱۷؛ فیروز آبادی، القاموس المحیط، ۱۴۱۵ق، ج۲، ص۳۹۰؛ تهانوی، کشاف اصطلاحات الفنون و العلوم، ۱۹۹۶م، ج۲، ص۱۴۷۹.</ref> و به باور برخی، معرَّب «مگوش»، «موغو»، «مگ»، «مگو» و در فارسی جدید «مُغ» است<ref>خاتمی، فرهنگ نامه موضوعی قرآن کریم، ۱۳۸۴ش، ذیل واژه «مجوس»؛ معين، فرهنگ فارسی معین، ۱۳۷۱ش، ج۶، ص۱۹۰۶.</ref>.<br />
 
در علم لغت، دیدگاه های مختلفی درباره «مجوس» مطرح شده است: گروهی مجوس را واژه ای عربی از ماده «مجس» <ref>فراهیدی، کتاب العین، بیتا، ج۶، ص۶۰ ؛ صاحب، المحیط فی اللغۀ، ۱۴۱۴ق، ج۷، ص۱۹.</ref>. و گروهی از ماده «جوس» می دانند<ref>راغب اصفهانی، مفردات الفاظ القرآن، ۱۴۱۲ق، ص۲۱۲.</ref>. اما برخی نیز این واژه را کلمه ای با ریشه فارسی دانسته که به زبان عربی وارد شده است<ref>ابن فارس، معجم مقاییس اللغۀ، ۱۴۰۴ق، ج۵، ص۲۹۸؛ فیومی، المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی، ۱۴۱۴ق، ص۵۶۴.</ref> که به باور برخی، معرَّب «منج قوش»، «منج كوش» و «میخ گوش» است<ref>از هری، تهذیب اللغۀ، ۱۴۲۱ق، ج۱۰، ص۳۱۷؛ فیروز آبادی، القاموس المحیط، ۱۴۱۵ق، ج۲، ص۳۹۰؛ تهانوی، کشاف اصطلاحات الفنون و العلوم، ۱۹۹۶م، ج۲، ص۱۴۷۹.</ref> و به باور برخی، معرَّب «مگوش»، «موغو»، «مگ»، «مگو» و در فارسی جدید «مُغ» است<ref>خاتمی، فرهنگ نامه موضوعی قرآن کریم، ۱۳۸۴ش، ذیل واژه «مجوس»؛ معين، فرهنگ فارسی معین، ۱۳۷۱ش، ج۶، ص۱۹۰۶.</ref>.<br />
  
==گستره جغرافیایی مجوس==
+
==گستره جغرافیایی==
 
بنا به گزارش های تاریخی در صدر اسلام، گروهی از مجوسیان در قبیله تمیم در [[حجاز]] <ref>دينوري،ابن‌قتيبه،المعارف، [بینا]، [بیتا]، ص621.</ref> و گروهی نیز در [[یمن]] می زیستند که به حکم [[پیامبر(ص)|پیامبر]] (ص) از آنها [[جزیه]] گرفته می شد.<ref>بلاذري، فتوح البلدان، مكتبة النهضة المصرية، 1956م، ج1، ص86.</ref> برخی از منابع مسیحی نیز از نفوذ قابل توجه مجوسیان در [[فلسطین]]، و [[ایمان]] گروهی از آنها به حضرت [[عیسی]](ع) خبر می دهند.<ref>هاکس، جیمز، قاموس کتاب مقدس، نشر اساطیر، 1394ش، واژه «مجوس»</ref>
 
بنا به گزارش های تاریخی در صدر اسلام، گروهی از مجوسیان در قبیله تمیم در [[حجاز]] <ref>دينوري،ابن‌قتيبه،المعارف، [بینا]، [بیتا]، ص621.</ref> و گروهی نیز در [[یمن]] می زیستند که به حکم [[پیامبر(ص)|پیامبر]] (ص) از آنها [[جزیه]] گرفته می شد.<ref>بلاذري، فتوح البلدان، مكتبة النهضة المصرية، 1956م، ج1، ص86.</ref> برخی از منابع مسیحی نیز از نفوذ قابل توجه مجوسیان در [[فلسطین]]، و [[ایمان]] گروهی از آنها به حضرت [[عیسی]](ع) خبر می دهند.<ref>هاکس، جیمز، قاموس کتاب مقدس، نشر اساطیر، 1394ش، واژه «مجوس»</ref>
 
'''در حال حاضر منقرض شدند یا نه
 
'''در حال حاضر منقرض شدند یا نه
 
'''
 
'''
 +
 
==مجوس و زرتشت==
 
==مجوس و زرتشت==
 
برخی از تاریخ نگاران -از جمله دینوری<ref>الدينوری،الأخبار الطوال، ۱۳۷۳ش، ص۲۵.</ref> و بیهقی<ref>بیهقی، تاريخ بيهق، ۱۴۲۵ق، ج۱، ص۴۸۵و۴۹۸.</ref>- [[زرتشت]] را پیامبر مجوس می دانند. اما گروهی دیگر از تاریخ نگاران-از جمله [[شهرستانی]] و برخی از نویسندگان معاصر- با این دیدگاه مخالفند و برخی از آنها، با استناد به روایات نقل شده از [[امامان شیعه]](ع)<ref>حر عاملی، وسائل الشیعۀ، بیتا، ج۱۵، ص۱۲۷.</ref>، مجوس را دارای پیامبری با نام «داماست» و کتابی با نام «جاماست» می دانند.<ref>علیمردی و خیبری، مجوس در روایات اسلامی، ۱۳۹۴ش، صص۹-۱۰.</ref>
 
برخی از تاریخ نگاران -از جمله دینوری<ref>الدينوری،الأخبار الطوال، ۱۳۷۳ش، ص۲۵.</ref> و بیهقی<ref>بیهقی، تاريخ بيهق، ۱۴۲۵ق، ج۱، ص۴۸۵و۴۹۸.</ref>- [[زرتشت]] را پیامبر مجوس می دانند. اما گروهی دیگر از تاریخ نگاران-از جمله [[شهرستانی]] و برخی از نویسندگان معاصر- با این دیدگاه مخالفند و برخی از آنها، با استناد به روایات نقل شده از [[امامان شیعه]](ع)<ref>حر عاملی، وسائل الشیعۀ، بیتا، ج۱۵، ص۱۲۷.</ref>، مجوس را دارای پیامبری با نام «داماست» و کتابی با نام «جاماست» می دانند.<ref>علیمردی و خیبری، مجوس در روایات اسلامی، ۱۳۹۴ش، صص۹-۱۰.</ref>

نسخهٔ ‏۱۰ نوامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۷:۳۷

شناسه

مفهوم شناسی

تعریف اصطلاحی وارتباط معانی لغوی با آن در علم لغت، دیدگاه های مختلفی درباره «مجوس» مطرح شده است: گروهی مجوس را واژه ای عربی از ماده «مجس» [۱]. و گروهی از ماده «جوس» می دانند[۲]. اما برخی نیز این واژه را کلمه ای با ریشه فارسی دانسته که به زبان عربی وارد شده است[۳] که به باور برخی، معرَّب «منج قوش»، «منج كوش» و «میخ گوش» است[۴] و به باور برخی، معرَّب «مگوش»، «موغو»، «مگ»، «مگو» و در فارسی جدید «مُغ» است[۵].

گستره جغرافیایی

بنا به گزارش های تاریخی در صدر اسلام، گروهی از مجوسیان در قبیله تمیم در حجاز [۶] و گروهی نیز در یمن می زیستند که به حکم پیامبر (ص) از آنها جزیه گرفته می شد.[۷] برخی از منابع مسیحی نیز از نفوذ قابل توجه مجوسیان در فلسطین، و ایمان گروهی از آنها به حضرت عیسی(ع) خبر می دهند.[۸] در حال حاضر منقرض شدند یا نه

مجوس و زرتشت

برخی از تاریخ نگاران -از جمله دینوری[۹] و بیهقی[۱۰]- زرتشت را پیامبر مجوس می دانند. اما گروهی دیگر از تاریخ نگاران-از جمله شهرستانی و برخی از نویسندگان معاصر- با این دیدگاه مخالفند و برخی از آنها، با استناد به روایات نقل شده از امامان شیعه(ع)[۱۱]، مجوس را دارای پیامبری با نام «داماست» و کتابی با نام «جاماست» می دانند.[۱۲]

مجوس و اسلام

این واژه تنها یکبار در قرآن به کار رفته[۱۳] اما چون مجوس در تعامل با مسلمانان بودند؛ به مناسبت مسائل فقهی، احادیث زیادی از معصومان (ع) و صحابه درباره آنها به جا مانده است که به جز چند استثناء -مثلا ازدواج و ذبح- مجوس را دارای پیامبر و کتاب می دانند و همان احکام اهل کتاب را بر مجوس تطبیق می دهند.[۱۴] توضیح اجمالی احکام استثناپی تهمت وهابیت به شیعه یا به قدریه

منابع

  • فراهیدی، خلیل بن احمد، کتاب العین، دار و مكتبة الهلال، بیتا.
  • صاحب، اسماعیل بن عباد، المحیط فی اللغۀ، نشر عالم الکتب، ۱۴۱۴ق.
  • راغب اصفهانی، حسین بن محمد، مفردات الفاظ القرآن، نشر دارالقلم، ۱۴۱۲ق.
  • ابن فارس، احمد، معجم مقاییس اللغۀ، مکتب الاعلام السلامی، ۱۴۰۴ق.
  • فیومی، احمد بن محمد، المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی، ۱۴۱۴ق.
  • از هری، محمد بن احمد، تهذیب اللغۀ، دار احیاءالتراث العربی، ۱۴۲۱ق.
  • فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، القاموس المحیط، دارالکتب العلمیّۀ، ۱۴۱۵ق.
  • تهانوی، محمد علی بن علی، کشاف اصطلاحات الفنون و العلوم، مکتبۀ لبنان ناشرون، ۱۹۹۶م.
  • خاتمی، احمد، فرهنگ نامه موضوعی قرآن کریم، دفتر نشر فرهنگ اسلامی، ۱۳۸۴ش.
  • محمد، فرهنگ فارسی معین، چاپ خانه سپهر، ۱۳۷۱ش.
  • الدينوري، ابن قتيبة،الأخبار الطوال، منشورات الشريف الرضي، ۱۳۷۳ش.
  • بیهقی، ابوالحسن، تاريخ بيهق، دار اقرأ، ۱۴۲۵ق.
  • حر عاملی، محمدبن حسن، وسائل الشیعۀ، مؤسسة آل البيت عليهم السلام لإحياء التراث، بیتا.
  • علیمردی، محمد مهدی و خیبری، حسن، مجوس در روایات اسلامی، مجله هفت آسمان، شماره۶۷، پاییز، ۱۳۹۴ش.
  • فراهیدی، کتاب العین، بیتا، ج۶، ص۶۰ ؛ صاحب، المحیط فی اللغۀ، ۱۴۱۴ق، ج۷، ص۱۹.
  • راغب اصفهانی، مفردات الفاظ القرآن، ۱۴۱۲ق، ص۲۱۲.
  • ابن فارس، معجم مقاییس اللغۀ، ۱۴۰۴ق، ج۵، ص۲۹۸؛ فیومی، المصباح المنیر فی غریب الشرح الکبیر للرافعی، ۱۴۱۴ق، ص۵۶۴.
  • از هری، تهذیب اللغۀ، ۱۴۲۱ق، ج۱۰، ص۳۱۷؛ فیروز آبادی، القاموس المحیط، ۱۴۱۵ق، ج۲، ص۳۹۰؛ تهانوی، کشاف اصطلاحات الفنون و العلوم، ۱۹۹۶م، ج۲، ص۱۴۷۹.
  • خاتمی، فرهنگ نامه موضوعی قرآن کریم، ۱۳۸۴ش، ذیل واژه «مجوس»؛ معين، فرهنگ فارسی معین، ۱۳۷۱ش، ج۶، ص۱۹۰۶.
  • دينوري،ابن‌قتيبه،المعارف، [بینا]، [بیتا]، ص621.
  • بلاذري، فتوح البلدان، مكتبة النهضة المصرية، 1956م، ج1، ص86.
  • هاکس، جیمز، قاموس کتاب مقدس، نشر اساطیر، 1394ش، واژه «مجوس»
  • الدينوری،الأخبار الطوال، ۱۳۷۳ش، ص۲۵.
  • بیهقی، تاريخ بيهق، ۱۴۲۵ق، ج۱، ص۴۸۵و۴۹۸.
  • حر عاملی، وسائل الشیعۀ، بیتا، ج۱۵، ص۱۲۷.
  • علیمردی و خیبری، مجوس در روایات اسلامی، ۱۳۹۴ش، صص۹-۱۰.
  • سوره حج، آیه ۱۷.
  • علیمردی، محمد مهدی و خیبری، حسن، مجوس در روایات اسلامی، ۱۳۹۴ش، صص۹-۱۸.
  • برگرفته از «http://wikishia.net/index.php?title=کاربر:Shadpoor/صفحه_تمرین&oldid=521289»